1.   W przypadku bezpośredniego zarządzania scentralizowanego obejmującego szereg partnerów, pośredniego zarządzania scentralizowanego oraz zarządzania zdecentralizowanego w rozumieniu art. 53 rozporządzenia finansowego zasady określone w art. 5a rozporządzenia finansowego stosuje się wyłącznie do podmiotu otrzymującego prefinansowanie bezpośrednio od Komisji.

2.   Kwotę prefinansowania uznaje się za znaczącą w rozumieniu art. 5a ust. 2 lit. a) rozporządzenia finansowego, gdy jest to kwota przekraczająca 50 000 EUR.

Natomiast w przypadku działań zewnętrznych kwotę prefinansowania uznaje się za znaczącą, gdy jest to kwota przekraczająca 250 000 EUR. W przypadku pomocy przeznaczonej na zarządzanie kryzysowe oraz pomocy humanitarnej kwotę prefinansowania uznaje się za znaczącą, gdy jest to kwota przekraczająca 750 000 EUR na umowę na koniec każdego roku budżetowego i gdy kwota ta jest przeznaczona na projekty o okresie realizacji powyżej 12 miesięcy.

1.   Dla każdego okresu sprawozdawczego następującego po realizacji danej decyzji lub umowy właściwy intendent dokonuje windykacji kwot odsetek narosłych z tytułu prefinansowania przekraczających 750 000 EUR na umowę na koniec każdego roku budżetowego.

2.   Przynajmniej raz w roku właściwy intendent może dokonać windykacji kwoty odsetek uzyskanych z tytułu kwot prefinansowania niższych od płatności określonych w ust. 1, biorąc pod uwagę ryzyko związane ze środowiskiem zarządzania oraz charakter finansowanych działań.

3.   Właściwy intendent dokonuje windykacji kwot odsetek uzyskanych z tytułu prefinansowania, jeżeli kwota tych odsetek przekracza saldo kwot należnych, o którym mowa w art. 5a ust. 1 rozporządzenia finansowego.”;

1.   Intendenci zapewniają, aby na podstawie decyzji lub umów w sprawie przyznania dotacji zawartych z beneficjentami i pośrednikami kwota prefinansowania wpłacana była na rachunki bankowe lub subkonta umożliwiające identyfikację środków i powiązanych odsetek. W przeciwnym wypadku metody rachunkowości stosowane przez beneficjentów lub pośredników muszą umożliwiać identyfikację środków wypłaconych przez Wspólnoty, jak również odsetek i innych korzyści uzyskanych z tych środków.

2.   W przypadkach określonych w art. 5a ust. 1 akapit drugi rozporządzenia finansowego przed końcem każdego roku budżetowego właściwy intendent określa szacunkową kwotę wszelkich odsetek lub równoważnych korzyści uzyskanych z tych środków oraz tworzy rezerwę na tę kwotę. Rezerwa ta jest wykazywana w księgach rachunkowych i rozliczona poprzez efektywną windykację po wykonaniu decyzji lub umowy.

W przypadku gdy płatności finansowane z góry wypłacane są w ramach tej samej pozycji budżetu, na podstawie tego samego aktu podstawowego oraz beneficjentom objętym tą samą procedurą przetargową, intendent może sporządzić jedną prognozę należności w odniesieniu do szeregu dłużników.

3.   Artykuły 3 i 4 oraz ust. 1 i 2 niniejszego artykułu nie mają wpływu na ujęcie prefinansowania po stronie aktywów w sprawozdaniu finansowym zgodnie z zasadami rachunkowości określonymi w art. 133 rozporządzenia finansowego.”;

1.   Wartości procentowe określone w art. 22 rozporządzenia finansowego oblicza się w momencie złożenia wniosku o przesunięcie w odniesieniu do środków przewidzianych w budżecie, włączając budżety korygujące.

2.   Kwota, która ma być uwzględniona, jest sumą przesunięć, jakie mają być dokonane w pozycji, z której dokonywane jest przesunięcie, po dostosowaniu dotyczącym wcześniej dokonanych przesunięć.

Kwota odpowiadająca przesunięciom, których dana instytucja może dokonywać samodzielnie bez decyzji władzy budżetowej, nie jest brana pod uwagę.”;

1.   Wartości procentowe określone w art. 23 ust. 1 rozporządzenia finansowego oblicza się w momencie złożenia wniosku o przesunięcie w odniesieniu do środków przewidzianych w budżecie, włączając budżety korygujące.

2.   Kwota, która ma być uwzględniona, jest sumą przesunięć, jakie mają być dokonane z pozycji, z której lub do której dokonywane jest przesunięcie, po dostosowaniu dotyczącym wcześniej dokonanych przesunięć.

Kwota odpowiadająca przesunięciom, których Komisja może dokonywać samodzielnie bez decyzji władzy budżetowej, nie jest brana pod uwagę.”;

1.   Efektywna kontrola wewnętrzna oparta jest na najlepszej praktyce międzynarodowej i obejmuje w szczególności:

2.   Skuteczna kontrola wewnętrzna obejmuje:

1.   Decyzje o powierzeniu zadań wykonawczych podmiotom i osobom, o których mowa w art. 56 rozporządzenia finansowego, zawierają wszelkie odpowiednie uzgodnienia zapewniające przejrzystość przeprowadzonych operacji.

Komisja dokonuje przeglądów takich uzgodnień, jeżeli to konieczne, w każdym przypadku, gdy występują znaczne zmiany procedur lub systemów w celu zapewnienia ciągłej zgodności z warunkami określonymi w art. 56.

2.   Zainteresowane podmioty lub osoby dostarczają Komisji w określonym terminie wszelkich informacji, o jakie się zwraca, oraz powiadamiają ją bezzwłocznie o wszelkich istotnych zmianach procedur lub systemów.

Komisja odpowiednio określa te obowiązki w decyzjach, o których mowa w ust. 1, lub w porozumieniach zawartych z tymi podmiotami lub osobami.

3.   Komisja może uznać, że procedury udzielania zamówień publicznych organów, o których mowa w art. 54 ust. 2 lit. c), oraz beneficjentów określonych w art. 166 ust. 1 lit. a) rozporządzenia finansowego, są równoważne z jej własnymi i należycie uwzględniają przyjęte normy międzynarodowe.

4.   W przypadku gdy Komisja wykonuje budżet poprzez zarządzanie wspólne, zastosowanie mają umowy dotyczące weryfikacji zawarte z zainteresowanymi organizacjami międzynarodowymi.

5.   Niezależna kontrola zewnętrzna, o której mowa w art. 56 ust. 1 lit. d) rozporządzenia finansowego, przeprowadzana jest co najmniej przez jednostkę kontroli niezależną od podmiotu, któremu Komisja powierza zadania wykonawcze, i która wypełnia swoje obowiązki zgodnie z międzynarodowymi standardami audytu.”;

1.   Komisja może zlecić zadania obejmujące sprawowanie władzy publicznej:

2.   Komisja zapewnia, aby organy lub podmioty określone w ust. 1 oferowały odpowiednie gwarancje finansowe, wydane najlepiej przez organ publiczny, w szczególności w odniesieniu do pełnego odzyskania kwot należnych Komisji.

3.   W przypadku gdy Komisja zamierza powierzyć zadania obejmujące sprawowanie władzy publicznej, w szczególności zadania w zakresie wykonania budżetu, organowi określonemu w art. 54 ust. 2 lit. c) rozporządzenia finansowego, analizuje ona zgodność z zasadami gospodarności, skuteczności i wydajności.”;

1.   Przedmiotowe podsumowanie dostarczane jest przez właściwe władze lub organy koordynujące, wyznaczone zgodnie z przepisami sektorowymi przez państwo członkowskie dla danego rodzaju wydatków.

2.   Czść podsumowania dotycząca kontroli:

3.   Czść podsumowania dotycząca deklaracji:

1.   Komisja zapewnia, aby istniały odpowiednie uzgodnienia dotyczące kontroli i audytu całości działań.

2.   Organizacje międzynarodowe, o których mowa w art. 53d rozporządzenia finansowego, to:

Na potrzeby art. 53d rozporządzenia finansowego Europejski Bank Inwestycyjny oraz Europejski Fundusz Inwestycyjny uznaje się za organizacje międzynarodowe.

3.   W przypadku gdy budżet wykonywany jest poprzez wspólne zarządzanie z organizacjami międzynarodowymi zgodnie z art. 53d i 165 rozporządzenia finansowego, organizacje i działania, które mają być finansowane, wybierane są w obiektywny i przejrzysty sposób.

4.   Bez uszczerbku dla art. 35 niniejszego rozporządzenia umowy zawarte z organizacjami międzynarodowymi, o których mowa w art. 53d rozporządzenia finansowego, obejmują w szczególności:

5.   Projekt lub program uznaje się za wspólnie opracowany, gdy Komisja i międzynarodowy podmiot sektora publicznego wspólnie oceniają wykonalność oraz dokonują uzgodnień dotyczących wykonania.

6.   Przy realizacji projektów w ramach wspólnego zarządzania organizacje międzynarodowe przestrzegają co najmniej następujących wymogów:

Powyższe wymogi wyraźnie zapisywane są w umowach zawieranych z organizacjami międzynarodowymi.”;

1.   Przypadki nieprawidłowości finansowych określonych w art. 74 niniejszego rozporządzenia zgłaszane są zespołowi przez organ wyznaczający w celu uzyskania opinii zgodnie z art. 66 ust. 4 akapit drugi rozporządzenia finansowego.

Jeśli intendent delegowany jest zdania, że pojawiły się nieprawidłowości finansowe, może przekazać tę sprawę do zespołu. Zespół wydaje opinię oceniającą, czy nieprawidłowości w rozumieniu art. 74 miały miejsce, jaka jest ich waga i jakie mogą być ich skutki. Jeżeli przeprowadzona przez zespół analiza wskazuje, że sprawa mu przekazana jest właściwa dla OLAF-u, bezzwłocznie zwraca akta sprawy organowi wyznaczającemu oraz powiadamia OLAF.

W przypadku gdy zespół zostaje bezpośrednio powiadomiony o sprawie przez pracownika, zgodnie z art. 60 ust. 6 rozporządzenia finansowego, przekazuje akta organowi wyznaczającemu oraz powiadamia odpowiednio pracownika. Organ wyznaczający może zwrócić się do zespołu o wydanie opinii w danej sprawie.

2.   Każda instytucja bądź – w przypadku wspólnego zespołu – zaangażowane instytucje określają w zależności od swojej bądź ich struktury wewnętrznej warunki operacyjne zespołu oraz jego skład obejmujący zewnętrznego eksperta posiadającego wymagane kwalifikacje i wiedzę fachową.”;

1.   Bieg terminu przedawnienia dla należności Wspólnot od osób trzecich rozpoczyna się wraz z upływem terminu, o którym dłużnik został poinformowany w nocie debetowej, jak to określono w art. 78 ust. 3 lit. b).

Bieg terminu przedawnienia dla należności osób trzecich od Wspólnot rozpoczyna się w dniu, w którym należności osoby trzeciej przypadają do zapłaty zgodnie z odpowiednim zobowiązaniem prawnym.

2.   Bieg terminu przedawnienia należności Wspólnot od osób trzecich może zostać przerwany na podstawie jakiegokolwiek zgłoszonego osobie trzeciej działania instytucji lub państwa członkowskiego działającego na wniosek instytucji, mającego na celu windykację należności.

Bieg terminu przedawnienia należności osób trzecich od Wspólnot zostaje przerwany na podstawie jakiegokolwiek działania zgłoszonego Wspólnotom przez ich wierzycieli lub w imieniu ich wierzycieli mającego na celu windykację należności.

3.   Bieg nowego pięcioletniego terminu przedawnienia rozpocznie się w dniu następującym po przerwaniu biegu terminów, o którym mowa w ust. 2.

4.   Wszelkie działania prawne dotyczące należności, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, w tym powództwa wniesione do sądu, który następnie informuje, że nie jest sądem właściwym, przerywają bieg terminu przedawnienia. Bieg nowego pięcioletniego terminu przedawnienia nie może rozpocząć się przed wydaniem prawomocnego wyroku (res judicata) lub zawarciem pozasądowego porozumienia między stronami danego postępowania.

5.   Przyznanie dłużnikowi przez księgowego dodatkowego terminu na spłatę zgodnie z art. 85 uznaje się za przerwanie biegu terminu przedawnienia. Bieg nowego pięcioletniego terminu przedawnienia rozpoczyna się w dniu następującym po upływie dodatkowego terminu na spłatę.

6.   Należności nie podlegają windykacji po upływie terminu przedawnienia, o którym mowa w ust. 1–5.”;

1.   Aby określić czas trwania wykluczenia, zapewniając jednocześnie zgodność z zasadą proporcjonalności, odnośna instytucja bierze pod uwagę w szczególności istotność faktów, w tym ich wpływ na interesy finansowe oraz wizerunek Wspólnot, jak również upływ czasu, czas trwania i powtarzalność danego naruszenia, umyślność bądź stopień zaniedbania, jakiego dopuścił się dany podmiot, oraz podjęte przez niego środki zaradcze.

Określając czas trwania wykluczenia, odnośna instytucja umożliwia danemu kandydatowi lub oferentowi wyrażenie swoich poglądów.

W przypadkach gdy czas trwania wykluczenia jest określony, zgodnie z mającym zastosowanie prawem, przez władze lub organy, o których mowa w art. 95 ust. 2 rozporządzenia finansowego, Komisja określa czas trwania wykluczenia co najwyżej na okres określony w art. 93 ust. 3 rozporządzenia finansowego.

2.   Okres, o którym mowa w art. 93 ust. 3 rozporządzenia finansowego, ustala się maksymalnie na 5 lat liczone:

Okres wykluczenia może zostać przedłużony do dziesięciu lat w przypadku kolejnego naruszenia w ciągu pięciu lat od dnia określonego w lit. a) i b), z zastrzeżeniem przepisów ust. 1.

3.   Kandydaci lub oferenci są wykluczeni z procedur udzielania zamówień publicznych i przyznawania dotacji, dopóki znajdują się w jednej z sytuacji określonych w art. 93 ust. 1 lit. a) i d) rozporządzenia finansowego.”;

1.   Instytucje, agencje wykonawcze oraz organy, o których mowa w art. 95 ust. 1 rozporządzenia finansowego, przekazują Komisji, w formacie ustanowionym przez Komisję, informacje na temat podmiotów gospodarczych znajdujących się w jednej z sytuacji określonych w art. 93, 94, art. 96 ust. 1 lit. b) i art. 96 ust. 2 lit. a) rozporządzenia finansowego, oraz na temat powodów wykluczenia i czasu trwania wykluczenia.

Ponadto przekazują także informacje dotyczące osób upoważnionych do reprezentowania lub podejmowania decyzji w imieniu podmiotów gospodarczych będących osobami prawnymi bądź sprawowania nad nimi kontroli, jeśli osoby te znalazły się w jednej z sytuacji określonych w art. 93, 94 i art. 96 ust. 1 lit. b) i art. 96 ust. 2 lit. a) rozporządzenia finansowego.

Władze i organy, o których mowa w art. 95 ust. 2 rozporządzenia finansowego, przekazują Komisji w formacie przez nią ustanowionym:

2.   Instytucje, agencje, władze oraz organy, o których mowa w ust. 1, wyznaczają osoby upoważnione do komunikowania się z Komisją oraz otrzymywania od Komisji informacji zawartych w bazie danych.

W przypadku instytucji, agencji, władz i organów, o których mowa w art. 95 ust. 1 rozporządzenia finansowego, wyznaczone osoby bezzwłocznie przekazują informacje księgowemu Komisji, a także składają wniosek odpowiednio o wprowadzenie określonych danych do bazy danych bądź ich modyfikację lub usunięcie.

W przypadku władz i organów, o których mowa w art. 95 ust. 2 rozporządzenia finansowego, wyznaczone osoby przekazują odpowiednie informacje intendentowi Komisji odpowiedzialnemu za dany program bądź dane działanie, w ciągu trzech miesięcy od dnia wydania odnośnej decyzji.

Księgowy Komisji wprowadza dane do bazy danych, modyfikuje je bądź usuwa. Co miesiąc dostarcza on wyznaczonym osobom poprzez zabezpieczony protokół zweryfikowane dane figurujące w bazie danych.

3.   Instytucje, agencje, władze i organy, o których mowa w ust. 1, poświadczają Komisji, że przekazane przez nie informacje zostały zgromadzone i przekazane zgodnie z zasadami dotyczącymi ochrony danych osobowych ustanowionymi w rozporządzeniu (WE) nr 45/2001 i w dyrektywie 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (*6).

W szczególności powiadamiają one z wyprzedzeniem wszystkie podmioty gospodarcze lub osoby, o których mowa w ust. 1, że ich dane mogą zostać umieszczone w bazie danych oraz przekazane przez Komisję wyznaczonym osobom, o których mowa w ust. 2. W stosownych przypadkach dokonują one aktualizacji przekazanych informacji w związku ze zmianą bądź usunięciem czy jakąkolwiek modyfikacją danych.

Każda osoba, o której informacje wprowadzono do bazy danych, ma prawo do uzyskania informacji, po złożeniu wniosku do księgowego Komisji, o przechowywanych danych, które jej dotyczą.

4.   Państwa członkowskie podejmują odpowiednie środki w celu wspierania Komisji w efektywnym zarządzaniu bazą danych zgodnie z dyrektywą 95/46/WE.

Z władzami krajów trzecich i wszystkimi organami określonymi w art. 95 ust. 2 rozporządzenia finansowego dokonuje się w umowach odpowiednich uzgodnień w celu zapewnienia zgodności z tymi przepisami i z zasadami dotyczącymi ochrony danych osobowych.

1.   Bez uszczerbku dla stosowania kar umownych kandydaci lub oferenci oraz wykonawcy, którzy złożyli fałszywe oświadczenia, popełnili istotne błędy lub dopuścili się nieprawidłowości bądź nadużyć finansowych lub w przypadku których stwierdzono, że poważnie naruszyli zobowiązania umowne, mogą zostać wykluczeni z wszelkich zamówień lub dotacji finansowanych z budżetu wspólnotowego na okres nieprzekraczający pięciu lat od dnia, kiedy wykryte zostało naruszenie, potwierdzone w postępowaniu kontradyktoryjnym z wykonawcą.

Okres ten może zostać przedłużony do 10 lat w przypadku powtórnego naruszenia w ciągu pięciu lat od dnia określonego w akapicie pierwszym.

2.   Na oferentów lub kandydatów, którzy złożyli fałszywe oświadczenia, popełnili istotne błędy lub dopuścili się nieprawidłowości albo nadużyć finansowych, również mogą zostać nałożone sankcje finansowe stanowiące od 2 do 10 % szacowanej wartości całkowitej udzielonego zamówienia.

Na wykonawców, w przypadku których stwierdzono, że poważnie naruszyli zobowiązania umowne, mogą zostać nałożone sankcje finansowe stanowiące od 2 do 10 % całkowitej wartości przedmiotowego zamówienia.

Sankcja może zostać powiększona do wymiaru od 4 do 20 % w przypadku kolejnego naruszenia w ciągu pięciu lat od dnia określonego w akapicie pierwszym ust. 1.

3.   Instytucja określa sankcje administracyjne lub finansowe, biorąc pod uwagę w szczególności czynniki, o których mowa w art. 133a ust. 1.”;

1.   Instytucja zamawiająca podpisuje z wybranym oferentem zamówienie bądź umowę ramową objęte dyrektywą 2004/18/WE nie wcześniej niż po upływie 14 dni kalendarzowych.

Termin ten biegnie:

W razie konieczności instytucja zamawiająca może zawiesić podpisanie zamówienia w celu przeprowadzenia dodatkowej analizy, jeżeli uzasadniają to wnioski lub uwagi przekazane przez odrzuconych albo poszkodowanych oferentów lub kandydatów bądź jakiekolwiek inne otrzymane przez nią odnośne informacje. Wnioski lub uwagi oraz wszelkie informacje muszą wpłynąć w terminie określonym w akapicie pierwszym. W przypadku zawieszenia podpisania zamówienia wszyscy kandydaci lub oferenci są informowani w terminie trzech dni roboczych od dnia decyzji o zawieszeniu.

Wszystkie zamówienia podpisane przed upływem terminu określonego w akapicie pierwszym uznaje się za nieważne, z wyjątkiem przypadków przewidzianych w ust. 2.

W przypadku gdy zamówienie nie może zostać udzielone lub umowa ramowa nie może zostać zawarta z przewidzianym oferentem, instytucja zamawiająca może udzielić zamówienia lub zawrzeć umowę ramową z następnym w kolejności oferentem w rankingu najlepszych oferentów.

2.   Termin określony w akapicie pierwszym nie ma zastosowania:

1.   Dotacje, o których mowa w art. 108 ust. 3 rozporządzenia finansowego, przyznawane przez Komisję w ramach bezpośredniego zarządzania scentralizowanego, podlegają przepisom niniejszego tytułu, z wyjątkiem przepisów dotyczących:

Przepisy akapitu pierwszego stosuje się bez uszczerbku dla przyjętego w stosunku do przedmiotowych dotacji podejścia księgowego, które zostanie ustalone przez księgowego zgodnie z międzynarodowymi standardami rachunkowości.

2.   We wszystkich przypadkach, w których wnoszony jest wkład finansowy, właściwy intendent jest odpowiedzialny za dokonanie odpowiednich ustaleń z odbiorcą wkładu określających zasady płatności i kontroli.

1.   Roczny program prac określa dla każdego wspólnotowego programu bądź działania, czy dotacje objęte są decyzją czy wymagają pisemnej umowy.

2.   Przy określaniu rodzaju instrumentu prawnego, który ma zostać użyty, uwzględnia się następujące czynniki:

3.   W przypadku programów zarządzanych przez kilku intendentów rodzaj instrumentu, jaki ma być użyty, określa się w drodze konsultacji pomiędzy tymi intendentami.

1.   Szczególne dotacje mogą stanowić część ramowego partnerstwa.

2.   Partnerstwo ramowe może zostać ustanowione jako mechanizm długoterminowej współpracy pomiędzy Komisją i beneficjentami dotacji. Może ono przybrać formę umowy lub decyzji.

Umowa lub decyzja ramowa o partnerstwie określa wspólne cele, charakter działań planowanych na zasadzie jednorazowej lub jako część zatwierdzonego rocznego programu pracy, procedury przyznawania dotacji szczególnych, zgodnie z zasadami i przepisami proceduralnymi niniejszego tytułu oraz ogólne prawa i obowiązki każdej ze stron na podstawie umów lub decyzji szczególnych.

Czas trwania partnerstwa nie może przekraczać czterech lat, poza przypadkami wyjątkowymi, uzasadnionymi w szczególności przedmiotem umowy ramowej.

Intendenci nie mogą w sposób nienależyty wykorzystywać umów bądź decyzji ramowych o współpracy lub wykorzystywać ich w taki sposób, że cel lub skutek jest sprzeczny z zasadami przejrzystości lub równego traktowania wnioskodawców.

3.   Umowy bądź decyzje ramowe o partnerstwie traktowane są jako dotacje do celów procedury przetargowej. Są one przedmiotem procedur publikacji ex ante określonych w art. 167.

4.   Poszczególne dotacje oparte na umowach bądź decyzjach ramowych o partnerstwie przyznawane są przyznawane zgodnie z procedurami ustanowionymi w tych umowach bądź decyzjach oraz zgodnie z przepisami niniejszego tytułu.

Są one przedmiotem procedur publikacji ex post ustanowionych w art. 169.”;

1.   Współfinansowanie wymaga, aby część kosztów działania lub kosztów bieżących podmiotu ponosił beneficjent dotacji bądź aby pokrywana była z wkładów finansowych innych niż wspólnotowe.

2.   W przypadku dotacji przyjmujących jedną z form przewidzianych w art. 108a ust. 1 lit. b) lub c) rozporządzenia finansowego albo stanowiących ich kombinację współfinansowanie ustala się jedynie na etapie oceny wniosku o udzielenie dotacji.”;

1.   Koszty kwalifikowalne stanowią faktycznie poniesione przez beneficjenta dotacji koszty spełniające poniższe kryteria:

2.   Bez uszczerbku dla przepisów ust. 1 oraz przepisów aktu podstawowego, właściwy intendent może uznać za kwalifikowalne następujące koszty:

1.   Warunki składania wniosków o dotację są określane przez właściwego intendenta, który może wybrać sposób ich złożenia. Wnioski o dotacje mogą być przesyłane w formie listownej lub drogą elektroniczną.

Wybrane środki komunikowania nie mogą mieć charakteru dyskryminującego i nie mogą powodować ograniczenia dostępu wnioskodawców do procedury przyznawania dotacji.

Przyjęte środki komunikowania gwarantują spełnienie następujących warunków:

Do celów lit. c) właściwy intendent zapoznaje się z treścią wniosków dopiero po upływie terminu przewidzianego na ich składanie.

Właściwy intendent może zażądać, aby wnioski składane drogą elektroniczną były podpisane zaawansowanym podpisem elektronicznym w rozumieniu dyrektywy nr 1999/93/WE.

2.   W przypadku gdy właściwy intendent zezwala na składanie wniosków drogą elektroniczną, używane narzędzia, a także ich właściwości techniczne muszą mieć charakter niedyskryminujący, być powszechnie dostępne i kompatybilne z ogólnie stosowanymi technologiami informacyjnymi i komunikacyjnymi. Informacje dotyczące specyfikacji niezbędnych do przedstawienia wniosków, w tym kodowania, są udostępniane wnioskodawcom.

Ponadto urządzenia do odbioru wniosków drogą elektroniczną gwarantują bezpieczeństwo i poufność.

3.   W przypadku gdy przekazywanie wniosków następuje w formie listownej, wnioskodawcy mogą je składać:

1.   Kryteria kwalifikacji publikowane są w zaproszeniu do składania wniosków.

2.   Kryteria kwalifikacji określają warunki skorzystania z zaproszenia do składania wniosków. Kryteria te ustalane są przy należytym uwzględnieniu celów działania oraz są zgodne z zasadami przejrzystości i niedyskryminacji.

1.   Dotacje wspólnotowe w formie określonej w art. 108a ust. 1 lit. a) rozporządzenia finansowego oblicza się na podstawie kosztów kwalifikowanych, które definiuje się jako koszty faktycznie poniesione przez beneficjenta z uwzględnieniem wstępnych szacunków budżetowych złożonych wraz z wnioskiem oraz ujętych w umowie bądź decyzji w sprawie przyznania dotacji.

2.   Płatności ryczałtowe, o których mowa w art. 108a ust. 1 lit. b) rozporządzenia finansowego, ogółem obejmują niektóre koszty niezbędne w celu realizacji działania lub na cele rocznej działalności beneficjenta, zgodnie z warunkami umownymi oraz na podstawie danych szacunkowych.

3.   Finansowanie poprzez stawki ryczałtowe, o którym mowa w art. 108a ust. 1 lit. c) rozporządzenia finansowego, obejmuje szczególne kategorie wydatków, które można jasno określić z wyprzedzeniem, stosując ustaloną z góry kwotę procentową lub stosując standardową skalę kosztów jednostkowych.”;

1.   Na mocy decyzji Komisja może zatwierdzić korzystanie z:

Maksymalna dopuszczalna kwota tego rodzaju finansowania według dotacji lub rodzajów dotacji ustalana jest na mocy wymienionej decyzji.

2.   Tam gdzie to właściwe, płatności ryczałtowe przekraczające wartość jednostkową 25 000 EUR zatwierdzane są w akcie podstawowym, który określa warunki przyznawania oraz maksymalne kwoty.

Kwoty te są aktualizowane co dwa lata przez Komisję w oparciu o dane statystyczne lub podobne obiektywne kryteria, o których mowa w art. 165 ust. 2.

3.   Umowa bądź decyzja w sprawie przyznania dotacji może dopuszczać finansowanie – poprzez stawki ryczałtowe – kosztów pośrednich beneficjenta maksymalnie do wysokości 7 % całkowitych kwalifikowanych kosztów działania, z wyjątkiem gdy beneficjent otrzymał dotację operacyjną finansowaną z budżetu Wspólnot. Próg 7 % może zostać podwyższony na mocy uzasadnionej decyzji Komisji.

4.   Umowa bądź decyzja w sprawie przyznania dotacji zawiera wszelkie niezbędne postanowienia w celu sprawdzenia, czy przestrzegano warunków dotyczących realizacji płatności ryczałtowych i finansowania poprzez stawki ryczałtowe.”;

1.   Bez uszczerbku dla stosowania dyrektywy 2004/18/WE, w przypadku gdy wykonanie działań towarzyszących wymaga udzielenia zamówienia, wówczas beneficjenci dotacji udzielają zamówienia oferentowi przedstawiającemu ofertę ekonomicznie najbardziej korzystną, tzn. oferentowi, którego oferta przedstawia najkorzystniejszą relację między ceną i jakością, starając się jednocześnie uniknąć wszelkich konfliktów interesów.

2.   W przypadku gdy wykonanie działań towarzyszących wymaga udzielenia zamówienia o wartości przekraczającej 60 000 EUR, właściwy intendent może zażądać, aby beneficjenci postępowali zgodnie z zasadami szczególnymi, dodatkowymi w stosunku do zasad określonych w ust. 1.

Zasady szczególne oparte są na zasadach określonych w rozporządzeniu finansowym oraz są określane przy należytym uwzględnieniu wartości przedmiotowych zamówień, względnej wielkości wkładu wspólnotowego w odniesieniu do całkowitego kosztu działania oraz ryzyka. Tego rodzaju zasady szczególne zostają włączone do umowy bądź decyzji w sprawie przyznania dotacji.”;

1.   Pod warunkiem że cele lub rezultaty, jakie mają zostać osiągnięte, są w wystarczającym stopniu szczegółowo opisane w warunkach określonych w art. 120 ust. 2 lit. b) rozporządzenia finansowego, margines uznaniowości można uznać za wyczerpany, jeśli w decyzjach bądź umowach w sprawie przyznania dotacji zapisano również:

2.   Do celów art. 120 ust. 2 lit. c) rozporządzenia finansowego maksymalna kwota, jaką beneficjent może wypłacić osobom trzecim, wynosi 100 000 EUR, przy czym maksymalnie 10 000 EUR każdej z nich.”;

1.   Przy obliczaniu automatycznego umorzenia, o którym mowa w art. 166 ust. 3 lit. a) rozporządzenia finansowego, nie uwzględnia się następujących elementów:

Władze krajowe powołujące się na siłę wyższą zgodnie z akapitem pierwszym lit. b) są zobowiązane do udowodnienia jej bezpośrednich skutków dla realizacji całości lub części programu.

2.   Komisja powiadamia w odpowiednim czasie kraje będące beneficjentami i zainteresowane władze o istnieniu ryzyka zastosowania automatycznego umorzenia. Komisja powiadamia wspomniane kraje i władze o kwocie automatycznego umorzenia wynikającej z posiadanych przez nią informacji. Kraje będące beneficjentami dysponują terminem dwóch miesięcy od daty otrzymania tej informacji na wyrażenie swojej zgody na przedmiotową kwotę lub na przedstawienie swych uwag. Komisja dokonuje automatycznego umorzenia najpóźniej w terminie dziewięciu miesięcy od upływu ostatecznych terminów przewidzianych w ust. 166 ust. 3 lit. a) i b) rozporządzenia finansowego.

3.   W przypadku zastosowania automatycznego umorzenia wkład finansowy Wspólnoty do odnośnych programów zostaje zmniejszony dla danego roku o kwotę automatycznego umorzenia. Kraje będące beneficjentami przedstawiają skorygowany plan finansowania w celu podzielenia kwoty zmniejszenia pomocy pomiędzy poszczególne priorytety i – w danym przypadku – środki. W przypadku nieprzedłożenia takiego planu Komisja dokonuje proporcjonalnego zmniejszenia kwot przyznanych dla poszczególnych priorytetów i – w danym przypadku – środków.”;

1.   W przypadku wartości poniżej progów określonych w art. 158 ust. 1 lit. a) mogą zostać wybrani eksperci zewnętrzni na podstawie procedury określonej w ust. 2 do wykonywania zadań obejmujących przede wszystkim ocenę wniosków oraz pomoc techniczną.

2.   Zaproszenie do wyrażania zainteresowania publikowane jest przede wszystkim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub na stronie internetowej danej instytucji w celu maksymalnego jego rozpowszechnienia wśród potencjalnych kandydatów oraz w celu sporządzenia listy ekspertów.

Lista sporządzana w oparciu o zaproszenie do wyrażania zainteresowania jest ważna co najwyżej do końca okresu realizacji danego programu wieloletniego.

W okresie obowiązywania listy, z wyjątkiem trzech ostatnich miesięcy, każdy zainteresowany może złożyć swój wniosek.

3.   Na liście określonej w ust. 2 nie można umieszczać ekspertów zewnętrznych, którzy znajdują się w jednej z sytuacji, o których mowa w art. 93 rozporządzenia finansowego.

4.   Eksperci zewnętrzni figurujący na liście określonej w ust. 2 wybierani są przy uwzględnieniu ich umiejętności w zakresie realizacji zadań, o których mowa w ust. 1, oraz zgodnie z zasadami niedyskryminacji, równego traktowania i braku konfliktu interesów.”;