KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 24.6.2026
COM(2026) 570 final
2026/0164(COD)
Wniosek
ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY
w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojust) oraz uchylenia rozporządzenia (UE) 2018/1727
{SEC(2026) 570 final} - {SWD(2026) 570 final} - {SWD(2026) 571 final} - {SWD(2026) 572 final} - {SWD(2026) 573 final}
UZASADNIENIE
1.KONTEKST WNIOSKU
•Przyczyny i cele wniosku
Niniejszy wniosek dotyczący nowego rozporządzenia w sprawie Eurojustu stanowi odpowiedź na zmieniające się wyzwania związane z poważną i zorganizowaną przestępczością transgraniczną w Unii Europejskiej. Eurojust został utworzony na mocy decyzji Rady 2002/187/WSiSW 1 jako organ międzyrządowy, a następnie przekształcony w agencję UE na mocy rozporządzenia (UE) 2018/1727 2 . Od tamtej pory Eurojust ułatwia koordynację i współpracę między krajowymi organami prowadzącymi postępowania przygotowawcze i organami właściwymi w zakresie wnoszenia i popierania oskarżeń. W znacznym stopniu przyczynił się do budowania wzajemnego zaufania i łączenia różnorodnych systemów i tradycji prawnych UE. Dzięki szybkiemu rozwiązywaniu problemów prawnych i identyfikowaniu właściwych organów w innych państwach Eurojust ułatwiał wykonywanie wniosków o współpracę i instrumentów wzajemnego uznawania. W art. 85 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) wyraźnie przewidziano, że zadaniem Eurojustu jest wspieranie oraz wzmacnianie koordynacji i współpracy między krajowymi organami śledczymi i organami ścigania w odniesieniu do poważnej przestępczości, która dotyka dwóch lub więcej państw członkowskich lub która wymaga wspólnego ścigania. Ważne jest zatem, aby zapewnić jak najlepsze wykorzystanie Eurojustu i usunąć wszelkie przeszkody, które uniemożliwiają mu skuteczne funkcjonowanie.
W ocenie Eurojustu z 2025 r. 3 , opublikowanej 2 lipca 2025 r., wskazano znaczne ograniczenia strukturalne i operacyjne, które utrudniają pełne wykorzystanie jego potencjału. Zgodnie z oceną ograniczenia te obejmują nieefektywność zarządzania wewnętrznego, niespójności w stosowaniu rozporządzenia w państwach członkowskich oraz ograniczenia współpracy z partnerami z UE i państwami trzecimi.
Głównym celem niniejszego wniosku jest wyeliminowanie niedociągnięć stwierdzonych w ocenie z 2025 r. oraz modernizacja ram prawnych Agencji zgodnie z Traktatem z Lizbony i wspólnym podejściem do zdecentralizowanych agencji UE 4 . Zmiana ta ma na celu poprawę wewnętrznego funkcjonowania Eurojustu, zarządzania nim i jego skuteczności operacyjnej, przy jednoczesnym zacieśnieniu współpracy z partnerami z UE i państwami trzecimi, w tym z krajami kandydującymi do UE i potencjalnymi krajami kandydującymi. Ponadto wniosek ma na celu rozszerzenie zakresu działania Eurojustu na nowe obszary przestępczości, takie jak cyberprzestępczość, przemoc ze względu na płeć i naruszenia unijnych środków ograniczających, w tym w przypadkach gdy mają one wymiar hybrydowy, oraz wzmocnienie jego zdolności analitycznych i proaktywnych.
W strategii bezpieczeństwa wewnętrznego ProtectEU, programie zapobiegania terroryzmowi i zwalczania tego zjawiska oraz unijnym planie działania na rzecz zwalczania nielegalnego obrotu środkami odurzającymi i przestępczości zorganizowanej podkreślono kluczową rolę Eurojustu w transgranicznej współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych oraz uznano potrzebę dalszego wzmocnienia jego roli operacyjnej w zwalczaniu przestępczości zorganizowanej, terroryzmu i zmieniających się zagrożeń transgranicznych.
Inicjatywę tę przedstawiono w programie prac Komisji na 2026 r. 5 , w którym priorytetowo traktuje się przegląd ram prawnych Eurojustu w celu ochrony wartości UE i demokracji, wraz ze zmianami rozporządzenia w sprawie Europolu, dyrektywy w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego (END) i rozporządzenia Unii Europejskiej o ochronie danych (EUDPR) i w uzupełnieniu do nich.
Wniosek ma również na celu uwzględnienie zaleceń forum wysokiego szczebla w sprawie przyszłości unijnego wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych 6 , w których podkreślono potrzebę bardziej spójnej struktury wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych oraz potrzebę działania Eurojustu jako centralnego ośrodka współpracy wymiarów sprawiedliwości w szerzej rozumianym obszarze unijnego wymiaru sprawiedliwości i bezpieczeństwa.
Niniejszy wniosek uwzględnia wszystkie te elementy i zapewnia jednolite i odnowione ramy prawne dla Eurojustu. Zachowawszy elementy zarządzania i funkcjonowania, które okazały się skuteczne, we wniosku zmodernizowano ramy prawne Eurojustu oraz usprawniono jego funkcjonowanie i strukturę zgodnie z wymogami wspólnego podejścia do agencji zdecentralizowanych.
•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki
Niniejszy pakiet inicjatyw w zakresie wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych służy realizacji spójnego i komplementarnego celu: wzmocnienia zdolności Unii do zapobiegania poważnej przestępczości transgranicznej, jej wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń w sprawach jej dotyczących w coraz bardziej złożonym środowisku bezpieczeństwa. Poprzez modernizację ram prawnych regulujących współpracę między organami ścigania, organami sądowymi i innymi odpowiednimi organami pakiet ma służyć zwiększeniu skuteczności, spójności i interoperacyjności unijnej architektury bezpieczeństwa wewnętrznego.
Proponowane zmiany rozporządzeń w sprawie Europolu i Eurojustu stanowią podstawę tego projektu. Europol i Eurojust pełnią w przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości odrębne, lecz uzupełniające się funkcje: Europol wspiera zapobieganie działalności przestępczej, jej wykrywanie i prowadzenie postępowań przygotowawczych w sprawach jej dotyczących, natomiast Eurojust ułatwia współpracę wymiarów sprawiedliwości i zapewnia skuteczne przekazywanie spraw prokuraturze i organom sądowym. Pakiet ma zatem służyć wzmocnieniu współpracy i komplementarności między obiema agencjami, oraz z innymi odpowiednimi podmiotami unijnymi w obszarach wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych oraz struktury zwalczania nadużyć finansowych, w celu zapewnienia niezakłóconej ciągłości między czynnościami organów ścigania oraz działaniami organów sądowych na wszystkich etapach łańcucha wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych.
W tym kontekście zmiany ram europejskiego nakazu dochodzeniowego i przepisów o ochronie danych mających zastosowanie w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych dodatkowo służą osiągnięciu tego celu poprzez ułatwienie skutecznej współpracy transgranicznej, poprawę warunków wymiany informacji i zapewnienie spójnych ram prawnych dostosowanych do realiów operacyjnych i rozwoju technologicznego. Wszystkie razem środki zaproponowane w niniejszym pakiecie zwiększą zdolność Unii do reagowania na zmieniające się zagrożenia dla bezpieczeństwa, przy pełnym poszanowaniu praw podstawowych, praworządności i podziału obowiązków między różnymi zaangażowanymi podmiotami.
Ponadto wniosek dotyczący zmiany rozporządzenia w sprawie Eurojustu jest w pełni spójny z innymi obowiązującymi przepisami w dziedzinie współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych. Jest on zgodny z art. 85 TFUE, który powierza Eurojustowi zadanie wspierania transgranicznej współpracy wymiarów sprawiedliwości, oraz uzupełnia niedawne zmiany legislacyjne, takie jak ramy w zakresie dowodów elektronicznych (rozporządzenie (UE) 2023/1543) i pakiet na rzecz przeciwdziałania praniu pieniędzy (rozporządzenie (UE) 2023/1113 i rozporządzenie 2024/1620). Wniosek wspiera również wdrażanie interoperacyjności systemów informacyjnych UE (rozporządzenie (UE) 2019/818), co wymaga ściślejszej współpracy między Eurojustem, Europolem i innymi agencjami działającymi w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych (WSiSW).
Poprzednie zmiany w rozporządzeniu w sprawie Eurojustu wprowadzały ukierunkowane, tematyczne zmiany: na mocy rozporządzenia (UE) 2022/838 utworzono bazę dowodów najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej (CICED) w następstwie pełnoskalowej wojny napastniczej Rosji przeciwko Ukrainie; rozporządzenie (UE) 2023/2131 usprawniło wymianę informacji w sprawach związanych z terroryzmem; z kolei rozporządzeniem (UE) 2025/2082 przedłużono termin utworzenia nowego zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami Eurojustu.
Wniosek poprawia sposób funkcjonowania istniejących instrumentów współpracy wymiarów sprawiedliwości. Na przykład zwiększa zdolność Eurojustu do ułatwiania stosowania END, europejskiego nakazu aresztowania (ENA) oraz wzajemnego uznawania nakazów zabezpieczenia i nakazów konfiskaty, a także do rozwiązywania konfliktów jurysdykcji w odniesieniu do tych instrumentów. Dzięki wyeliminowaniu ograniczeń strukturalnych i operacyjnych wskazanych w ocenie z 2025 r. niniejszy wniosek zapewnia Eurojustowi możliwość skuteczniejszego wspierania państw członkowskich w zwalczaniu poważnej i zorganizowanej przestępczości.
•Spójność z innymi politykami Unii
Wniosek jest zgodny z kilkoma szerszymi politykami Unii, zwiększając spójność ram współpracy wymiaru sprawiedliwości i organów ścigania w UE. W dziedzinie cyfryzacji proponowana zmiana rozporządzenia w sprawie Europolu usprawnia zautomatyzowany system zarządzania sprawami Eurojustu i przedstawia równoległe zmiany w infrastrukturze operacyjnej Europolu, przy jednoczesnym zapewnieniu płynnej interoperacyjności między tymi dwoma systemami. Zmiany obejmują modernizację usług kontroli krzyżowej, środowisk analitycznych i bezpiecznej infrastruktury, co zapewni skuteczniejszą wymianę informacji i koordynację między Eurojustem, Europolem i organami krajowymi. Ponadto wniosek wzmacnia zdolność Eurojustu do korzystania z narzędzi cyfrowych, w tym z bazy dowodów najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej (CICED) oraz z automatycznego systemu trafieniowego (figuruje / nie figuruje) w celu szybszej wymiany danych z Europolem, Prokuraturą Europejską i OLAF-em, a także jego rolę w systemie ECRIS-TCN, ułatwiając tym samym dostęp do rejestrów karnych państw trzecich. Środki te są zgodne z priorytetami UE w zakresie cyfrowego wymiaru sprawiedliwości dotyczącymi poprawy efektywności i współpracy w transgranicznych postępowaniach przygotowawczych. Wreszcie Eurojust będzie lepiej przygotowany do obsługi elektronicznego materiału dowodowego, transgranicznych wniosków o udostępnienie danych i cyfrowej analizy kryminalistycznej, co zwiększy jego zdolność do wspierania państw członkowskich w prowadzeniu postępowań przygotowawczych w sprawach dotyczących cyberprzestępczości, terroryzmu i przestępczości zorganizowanej, zgodnie z priorytetami określonymi w ramach w zakresie dowodów elektronicznych 7 .
Wniosek wzmacnia zgodność z Kartą praw podstawowych Unii Europejskiej, w szczególności w dziedzinie ochrony danych. Zmiana gwarantuje, że rozszerzony zakres działania Eurojustu i jego zdolności operacyjne są wykorzystywane z pełnym poszanowaniem praw jednostki, w tym prawa do prywatności i prawa do rzetelnego procesu sądowego. Cel ten osiąga się poprzez włączenie rygorystycznych podstaw prawnych wymiany danych, dostosowanych do EUDPR 8 , które reguluje przetwarzanie danych osobowych przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne UE, w tym Eurojust. Europejski Inspektor Ochrony Danych (EIOD) sprawując nadzór dopilnowuje, by Eurojust przestrzegał najwyższych standardów przejrzystości i rozliczalności w swoich działaniach związanych z przetwarzaniem danych. Udoskonalone gwarancje proceduralne dotyczące transgranicznego gromadzenia dowodów odzwierciedlają zasady wzajemnego uznawania i współpracy wymiarów sprawiedliwości zawarte w dyrektywie w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego (END) 9 , która również została zmieniona równolegle z niniejszym wnioskiem.
Wniosek jest zgodny ze strategicznymi priorytetami określonymi w przeglądzie struktury zwalczania nadużyć finansowych, w szczególności z białą księgą dotyczącą przeglądu unijnej struktury zwalczania nadużyć finansowych 10 , w której podkreślono potrzebę komplementarności zakresów działania, płynnego przepływu informacji i synergii operacyjnych między Eurojustem, OLAF-em, Prokuraturą Europejską, Europolem i organami krajowymi. Dzięki wzmocnieniu roli Eurojustu jako centrum koordynacji wymiarów sprawiedliwości wniosek zapewnia pełną integrację jego działań z szerszym unijnym ekosystemem zwalczania nadużyć finansowych, wspierając prowadzenie postępowań przygotowawczych oraz wnoszenie i popieranie oskarżeń w sprawie przestępstw przeciwko interesom finansowym Unii (ochrona interesów finansowych Unii) i innych form poważnej przestępczości transgranicznej.
Wniosek wzmacnia współpracę Eurojustu z państwami trzecimi, w tym z krajami kandydującymi i potencjalnymi krajami kandydującymi, oraz z organizacjami międzynarodowymi, zgodnie z globalną strategią UE i planem działania na rzecz zwalczania nielegalnego obrotu środkami odurzającymi, które podkreślają znaczenie współpracy międzynarodowej w zwalczaniu przestępczości międzynarodowej. Zmiana rozporządzenia w sprawie Eurojustu zapewnia spójność zewnętrznych działań Eurojustu z polityką zewnętrzną Unii, w tym z przepisami regulującymi przekazywanie danych do państw trzecich na podstawie EUDPR i dyrektywy o ochronie danych w sprawach karnych 11 .
2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ
•Podstawa prawna
Podstawę prawną wniosku stanowi art. 85 TFUE, który stanowi, że strukturę, funkcjonowanie oraz zakres działań i zadań Eurojustu określają rozporządzenia przyjęte zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą. Wymaga on również, aby rozporządzenia te określały warunki uczestnictwa Parlamentu Europejskiego i parlamentów narodowych w ocenie działalności Eurojustu, a tym samym przyczyniały się do demokratycznego nadzoru nad jego działalnością na poziomie UE.
•Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych)
Funkcje Eurojustu (koordynacja, ułatwianie współpracy i wsparcie operacyjne) mają charakter transnarodowy i nie mogą być skutecznie wykonywane wyłącznie na poziomie państw członkowskich. Agencja zapewnia neutralną perspektywę unijną ponad granicami poszczególnych jurysdykcji, ułatwia równoległą współpracę wielostronną i zapewnia, aby żadne państwo członkowskie nie znalazło się w niekorzystnej sytuacji. Skala i złożoność transgranicznych postępowań przygotowawczych sprawiają, że koordynacja na poziomie UE jest niezbędna dla krajowych organów prokuratorskich i sądowych, co wymaga podjęcia działań na poziomie UE, a tym samym jest zgodne z zasadą pomocniczości. Eurojust wnosi wartość dodaną w wymiarze operacyjnym, prawnym i strategicznym, przyczyniając się do poprawy funkcjonowania systemów krajowych oraz spójności unijnej przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości. Działania Eurojustu nie zastępują działań organów krajowych, lecz wzmacniają je za pomocą usług wsparcia. Dalsze usprawnienie Eurojustu przynosi wyraźne korzyści skali i wzrost efektywności, gdyż umożliwia mu gromadzenie wiedzy eksperckiej prawników praktyków krajowych w jednej agencji, szybką i skuteczniejszą koordynację działań w ramach walki z przestępczością transgraniczną oraz unikanie powielania działań i sprzecznych postępowań przygotowawczych.
•Proporcjonalność
Zgodnie z zasadą proporcjonalności niniejszy wniosek nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia określonych w nim celów. Jest on ukierunkowany, ponieważ koncentruje się na usprawnieniach strukturalnych i operacyjnych bez przekraczania wspierającej i koordynującej roli Eurojustu.
Preferowany pakiet środków stanowi jak najbardziej kompleksową i racjonalną pod względem kosztów odpowiedź na zidentyfikowane problemy. Przeprowadzona w ramach oceny skutków analiza oparta na wielu kryteriach z uwzględnieniem skuteczności, efektywności, spójności i proporcjonalności każdego z wariantów strategicznych wykazała, że wszystkie wybrane warianty przynoszą pozytywną korzyść netto, przy czym preferowane środki zajęły najwyższą pozycję w analizie (zob. rozdział 7 oceny skutków oraz załącznik 4 dotyczący metod analizy). Szacowane koszty niniejszego wniosku są proporcjonalne do celów i ogólnie oczekuje się, że Eurojust odniesie znaczne korzyści, w szczególności ze względu na zmieniony model zarządzania, jak określono w ocenie skutków (zob. rozdział 8). Na przykład wprowadzenie Rady Zarządzającej sprawującej nadzór strategiczny oraz Zarządu podejmującego decyzje administracyjne usprawnia zarządzanie bez uszczerbku dla niezależności operacyjnej przedstawicieli krajowych. Podobnie rozszerzenie zakresu działania Eurojustu w celu skuteczniejszego przeciwdziałania nowym formom przestępczości, takim jak cyberprzestępczość, naruszenia unijnych środków ograniczających i przemoc ze względu na płeć, jest konieczne, aby nadążać za zmieniającym się charakterem przestępczości transgranicznej; zostało to jednak starannie wyważone, aby uniknąć nakładania się kompetencji Eurojustu na kompetencje innych agencji UE i państw członkowskich.
•Wybór instrumentu
Niniejszy wniosek ma formę rozporządzenia, które zostało określone w art. 85 TFUE jako instrument prawny służący określeniu struktury, funkcjonowania oraz zakresu działań i zadań Eurojustu.
3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW
•Oceny ex post/oceny adekwatności obowiązującego prawodawstwa
W ocenie Eurojustu z 2025 r. zidentyfikowano dwa podstawowe problemy wymagające interwencji legislacyjnej. Pierwszy problem dotyczy nieoptymalnej skuteczności wewnętrznej organizacji i procesów Eurojustu. Problem ten przejawia się brakiem szeregowania spraw według priorytetu, przy czym większość spraw Eurojustu stanowią sprawy dwustronne i sprawy o niższym stopniu złożoności, przez co odciąga się zasoby od wielostronnych postępowań przygotowawczych o wysokiej wartości dodanej. Zwrócono również uwagę na nieefektywność zarządzania – przedstawiciele krajowi poświęcają 40–50 % czasu na zadania administracyjne, co ogranicza im możliwość skupienia się na pracy operacyjnej. Ponadto uprawnienia przedstawicieli krajowych znacznie się różnią w poszczególnych państwach członkowskich, co prowadzi do nierównego wsparcia i fragmentacji operacyjnej.
Drugi problem dotyczy ograniczeń w kontaktach Eurojustu z partnerami, w tym nieoptymalnej współpracy z Europolem i Prokuraturą Europejską, a także wyzwań związanych ze współpracą z państwami trzecimi. W ocenie stwierdzono, że system trafieniowy (figuruje / nie figuruje) wykorzystywany do wymiany danych z Europolem i Prokuraturą Europejską jest uciążliwy i wymaga ręcznej obsługi, co opóźnia operacyjne działania następcze. Ponadto proces negocjowania umów międzynarodowych z państwami trzecimi jest czasochłonny, a sędziowie łącznikowi i prokuratorzy łącznikowi nie są w pełni wykorzystywani. W ocenie stwierdzono, że bez interwencji UE problemy te utrzymałyby się ze względu na bariery prawne, strukturalne i kulturowe, co uwypukla potrzebę kompleksowego przeglądu rozporządzenia w sprawie Eurojustu.
•Konsultacje z zainteresowanymi stronami
W celu przygotowania niniejszego rozporządzenia Komisja wielokrotnie zasięgała opinii zainteresowanych stron będących specjalistami. Konsultacje te obejmowały konsultacje publiczne rozpoczęte we wszystkich 24 językach urzędowych UE, zaproszenie do zgłaszania uwag oraz ankietę internetową. Ponadto wykonawca zewnętrzny przeprowadził wywiady z szerokim gronem zainteresowanych stron, w tym z personelem Eurojustu, przedstawicielami krajowymi, organami krajowymi, prawnikami praktykami oraz przedstawicielami państw trzecich i organizacji międzynarodowych.
W ramach konsultacji publicznych, które trwały dwanaście tygodni od 3 grudnia 2025 r. do 24 lutego 2026 r., otrzymano 20 odpowiedzi, przy czym większość respondentów podkreśliła znaczenie roli Eurojustu w zwalczaniu poważnej i zorganizowanej przestępczości transgranicznej. Zainteresowane strony podkreśliły również potrzebę lepszego uwzględnienia perspektywy ofiar i świadków oraz doprecyzowania podziału spraw między Eurojustem a Europejską Siecią Sądową (EJN). W odpowiedzi na zaproszenie do zgłaszania uwag, dostępne na stronie internetowej „Wyraź swoją opinię”, otrzymano 42 odpowiedzi od zainteresowanych stron z 21 państw członkowskich UE. W informacjach zwrotnych podkreślono uzupełniające się role Eurojustu i Europejskiej Sieci Sądowej, potrzebę rozszerzenia zakresu działania Eurojustu o dodatkowe funkcje operacyjne oraz znaczenie usprawnienia zarządzania i procesów decyzyjnych. Zainteresowane strony podkreśliły również, że Eurojust powinien priorytetowo traktować współpracę z państwami trzecimi i inwestować w narzędzia technologiczne, aby reagować na zmieniający się charakter przestępczości. Ankieta internetowa, która była otwarta do 4 marca 2026 r., była skierowana do prawników praktyków, przedstawicieli administracji Eurojustu i przedstawicieli krajowych oraz urzędników publicznych zarówno z państw UE, jak i spoza UE. Wyniki ankiety wskazują na szerokie poparcie dla reformy zarządzania, w tym dla ustanowienia Rady Zarządzającej w celu zmniejszenia obciążeń administracyjnych Kolegium oraz doprecyzowania podziału zadań. Zainteresowane strony zgodziły się również co do potrzeby zharmonizowania statusu i uprawnień przedstawicieli krajowych oraz zacieśnienia współpracy z odpowiednimi organami i jednostkami organizacyjnymi Unii, takimi jak Europol i Prokuratura Europejska. Wyrażono obawy dotyczące różnych poziomów współpracy z Eurojustem w państwach trzecich, przy czym niektórzy respondenci sugerowali wprowadzenie klauzul warunkowości w celu zacieśnienia współpracy, w szczególności w krajach kandydujących do UE i potencjalnych krajach kandydujących. Oprócz otwartych konsultacji publicznych przeprowadzono wywiady ze 115 zainteresowanymi stronami, w tym z przedstawicielami administracji Eurojustu, przedstawicielami krajowymi, prokuratorami łącznikowymi, agencjami UE, organami krajowymi i organizacjami międzynarodowymi. Wywiady te pozwoliły uzyskać lepszy wgląd w wyzwania operacyjne stojące przed Eurojustem, związane między innymi z przestarzałymi narzędziami, ograniczoną współpracą z Europejskim Urzędem ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz potrzebą jaśniejszego określenia kompetencji w takich obszarach jak elektroniczny materiał dowodowy. Chociaż zainteresowane strony z państw trzecich i organizacji międzynarodowych uznały pracę Eurojustu za cenną, zwróciły również uwagę na możliwości poprawy współpracy za pomocą takich środków, jak ustanowienie stałych punktów kontaktowych i powołanie sędziów łącznikowych.
Przy opracowywaniu niniejszego wniosku starannie uwzględniono uwagi otrzymane od zainteresowanych stron.
•Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej
Do opracowania niniejszego wniosku wykorzystano połączenie wiedzy eksperckiej ze źródeł wewnętrznych i zewnętrznych. Wewnętrzne oceny Eurojustu, w tym ocena z 2025 r. i plan działania na lata 2026–2027, dostarczyły kluczowych informacji na temat wyzwań operacyjnych i związanych z zarządzaniem, przed jakimi stoi Agencja. Wiedzę ekspercką ze źródeł zewnętrznych pozyskano w ramach badania uzupełniającego, w którym przeanalizowano ograniczenia operacyjne i związane z zarządzaniem, z jakimi boryka się Eurojust, i zaproponowano warianty strategiczne służące wyeliminowaniu tych ograniczeń. Komisja oparła się również na zaleceniach forum wysokiego szczebla w sprawie przyszłości unijnego wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych, w których podkreślono potrzebę bardziej spójnej struktury wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych z Eurojustem jako centralnym ośrodkiem. Tę wiedzę ekspercką wykorzystano przy podejmowaniu decyzji politycznych zawartych we wniosku, zapewniając, aby były one oparte na dowodach.
•Ocena skutków
Niniejszy wniosek jest poparty oceną skutków, w ramach której oceniono różne podejścia do rozwiązywania operacyjnych i strukturalnych wyzwań stojących przed Eurojustem. Wybrane środki stanowią najskuteczniejsze rozwiązanie, koncentrujące się na rozszerzeniu zakresu działania Eurojustu na nowe obszary przestępczości, ujednoliceniu statusu i uprawnień przedstawicieli krajowych oraz zwiększeniu efektywności zarządzania. Oczekuje się, że zmiany te wzmocnią transgraniczną współpracę wymiarów sprawiedliwości, zmniejszą obciążenie administracyjne i zacieśnią współpracę z Europolem, Prokuraturą Europejską i innymi partnerami. Szacowane koszty są uzasadnione znacznymi korzyściami operacyjnymi, do których należą szybsze rozpatrywanie spraw i lepszy przydział zasobów.
W ocenie porównano różne warianty strategiczne ze scenariuszem bazowym, zgodnie z którym Eurojust nadal działałby w ramach swojego obecnego zakresu działania bez reformy strukturalnej. Najbardziej kompleksowe rozwiązanie okazało się wariantem preferowanym: łączy on zmiany legislacyjne, reformy zarządzania i usprawnienia operacyjne w celu przekształcenia Eurojustu w bardziej proaktywny i skuteczny ośrodek współpracy wymiarów sprawiedliwości w szerzej rozumianym obszarze unijnego wymiaru sprawiedliwości i bezpieczeństwa.
Wybrane działania koncentrują się na trzech kluczowych obszarach wymagających poprawy. Po pierwsze, zmiana rozszerza zakres działania Eurojustu, aby wzmocnić jego reagowanie w nowych obszarach przestępczości, takich jak cyberprzestępczość, naruszenia unijnych środków ograniczających i przemoc ze względu na płeć, a jednocześnie ustanawia półstałe platformy operacyjne w celu wzmocnienia koordynacji między organami krajowymi, w tym za pośrednictwem wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych. Rozszerzenie to umożliwia Eurojustowi lepsze reagowanie na zmieniający się charakter transgranicznej działalności przestępczej, w szczególności działalności o charakterze cyfrowym lub o wymiarze geopolitycznym. Po drugie, reforma doprecyzowuje niektóre definicje oraz harmonizuje status i uprawnienia przedstawicieli krajowych we wszystkich państwach członkowskich, tak aby zapewnić jednakowe zdolności operacyjne, w tym uprawnienie do wydawania nakazów zabezpieczenia i nakazów dotyczących elektronicznego materiału dowodowego. Takie ujednolicenie uprawnień i zdolności pozwala wyeliminować obecne rozbieżności w sposobie wykonywania zakresu działania Eurojustu przez poszczególne państwa członkowskie i zapewnić bardziej jednolite wsparcie dla organów krajowych. Po trzecie, zmiana dostosuje strukturę zarządzania do wspólnego podejścia mającego zastosowanie do wszystkich zdecentralizowanych agencji UE poprzez ustanowienie Rady Zarządzającej, która przejmie obowiązki administracyjne i zarządcze i umożliwi Kolegium przedstawicieli krajowych skupienie się wyłącznie na kwestiach operacyjnych. Oczekuje się, że taki rozdział funkcji znacznie zmniejszy obciążenie administracyjne przedstawicieli krajowych, szacowane obecnie na 40 % ich całkowitego obciążenia pracą.
Z oceny skutków wynika, że środki te łącznie poprawią zdolność Eurojustu do wykrywania i koordynowania złożonej, transnarodowej działalności przestępczej oraz do jej ścigania. Dzięki wzmocnieniu współpracy operacyjnej z Europolem za pomocą zautomatyzowanych systemów wymiany danych i ustanowieniu jaśniejszych ram współpracy z Prokuraturą Europejską reforma tworzy bardziej zintegrowany unijny ekosystem wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych. Jeżeli chodzi o stosunki zewnętrzne, w ramach przeglądu doprecyzowano ramy prawne dotyczące sędziów łącznikowych i zinstytucjonalizowano stałe punkty kontaktowe z priorytetowych państw trzecich, tworząc bardziej stabilne kanały międzynarodowej współpracy wymiarów sprawiedliwości. W ocenie stwierdzono, że chociaż te kompleksowe zmiany wymagają proporcjonalnego zwiększenia zasobów Eurojustu, przyniosą one znaczne korzyści operacyjne, w tym szybsze rozpatrywanie spraw, lepszy przydział zasobów i większą zdolność do zwalczania pojawiających się zagrożeń przestępstwami.
Ocena skutków uzyskała pozytywną opinię Rady ds. Kontroli Regulacyjnej w dniu 4 maja 2026 r. i została zaktualizowana w celu uwzględnienia uwag tej Rady.
•Sprawność regulacyjna i uproszczenie
Wniosek jest zgodny z zasadami programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT), gdyż usprawnia zarządzanie Eurojustem, doprecyzowuje podział spraw i automatyzuje wymianę danych. Wprowadzenie Rady Zarządzającej zmniejsza obciążenie administracyjne Kolegium, umożliwiając przedstawicielom krajowym skupienie się w większym stopniu na zadaniach operacyjnych. Dzięki sprecyzowaniu granic właściwości Eurojustu, w szczególności w odniesieniu do Europejskiej Sieci Sądowej (EJN), wniosek ma na celu ograniczenie do minimum powielania działań oraz zapewnienie, aby zasoby Eurojustu były kierowane na złożone postępowania przygotowawcze o dużej wartości dodanej. Automatyzacja systemu trafieniowego (figuruje / nie figuruje) wykorzystywanego do wymiany danych z Europolem i Prokuraturą Europejską ogranicza konieczność ręcznej obsługi, zwiększając efektywność i zdolność reagowania operacyjnego.
•Prawa podstawowe
Dokładnie rozważono konsekwencje wniosku dla ochrony praw podstawowych. Konstrukcja wniosku zapewnia zgodność z Kartą praw podstawowych Unii Europejskiej, w szczególności w obszarach, w których rozszerzony zakres działania Eurojustu styka się z gwarancjami proceduralnymi w sprawach karnych i ochroną danych. Zmiana rozporządzenia w sprawie Eurojustu obejmuje rygorystyczne podstawy prawne wymiany danych, zapewniając, aby wszelkie przetwarzanie danych osobowych było konieczne, proporcjonalne i podlegało nadzorowi Europejskiego Inspektora Ochrony Danych (EIOD). Gwarancje mające na celu zapewnienie przestrzegania zasady celowości zapobiegają ponownemu wykorzystywaniu danych do niezamierzonych celów, a przejrzystość jest uwzględniona w procedurach operacyjnych, aby zapewnić osobom fizycznym jasne możliwości zakwestionowania przetwarzania danych lub decyzji operacyjnych, które mają wpływ na ich prawa.
Wzmocniono również gwarancje proceduralne w celu zapewnienia, aby rola Eurojustu nadal miała charakter wspierający i koordynacyjny, bez ingerowania w krajową niezależność sądów. Wniosek obejmuje mechanizmy przejrzystości i środki zaskarżenia umożliwiające osobom fizycznym zakwestionowanie decyzji, które mogą mieć wpływ na ich prawa. Dzięki temu rozszerzenie roli operacyjnej Eurojustu, zwłaszcza w obszarach takich jak elektroniczny materiał dowodowy i odzyskiwanie mienia, nie narusza praw podstawowych osób uczestniczących w transgranicznych postępowaniach karnych.
4.WPŁYW NA BUDŻET
Zmiana rozporządzenia w sprawie Eurojustu będzie wymagała zwiększenia wkładu UE na rzecz Agencji o około 119 mln EUR w latach 2028–2034 (z czego 83 mln EUR będzie uzupełnieniem programowania finansowego, a 36 mln EUR będzie pochodzić z umów o przyznanie wkładu, które zostaną włączone do zwykłego budżetu Agencji). Całkowity wkład UE na rzecz Eurojustu w kolejnych WRF wyniesie 625 mln EUR, jak wyszczególniono w ocenie skutków finansowych i cyfrowych regulacji. Zwiększenie to będzie służyć realizacji rozszerzonego zakresu działania Agencji, w tym proaktywnemu prowadzeniu spraw, zwiększeniu zdolności analitycznych oraz zacieśnieniu współpracy z partnerami z UE i partnerami międzynarodowymi.
W ramach budżetu sfinansowane zostanie przede wszystkim 87 dodatkowych pracowników (40 pracowników zatrudnionych na czas określony, 20 pracowników kontraktowych, 27 oddelegowanych ekspertów krajowych), wprowadzanych stopniowo, oraz modernizacja infrastruktury informatycznej, w tym rozbudowa bazy dowodów najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej (CICED) i narzędzi współpracy cyfrowej, takich jak udoskonalony system trafieniowy (figuruje / nie figuruje). Koszty będą rozdzielane stopniowo, zanim ustabilizują się w 2033 r. Wniosek zapewnia stabilność finansową, a jednocześnie jest zgodny z priorytetami UE w zakresie bezpieczeństwa, cyfryzacji i współpracy wymiarów sprawiedliwości.
Oprócz regularnej działalności Eurojust realizuje obecnie pięć projektów finansowanych na podstawie umów o przyznanie wkładu zawartych z dyrekcjami generalnymi Komisji. Ponieważ niektóre zadania związane z tymi projektami są obecnie trwale włączone do zakresu działania Eurojustu, umowy te zostaną włączone do zwykłego budżetu Agencji. Będzie to wiązało się z odpowiednim zwiększeniem wkładu UE na rzecz Eurojustu, skompensowanym równoważnym zmniejszeniem puli środków finansowych na programy finansujące obecnie te umowy, co pozostawi ogólne programowanie finansowe bez zmian. Istniejące finansowanie projektów zostanie włączone do zwykłego budżetu Eurojustu od momentu rozpoczęcia stosowania nowego rozporządzenia, co zapewni ciągłość bez dodatkowych kosztów. Umożliwi to ustabilizowanie sytuacji 16 pracowników (11 pracowników zatrudnionych na czas określony, 5 pracowników kontraktowych) w celu zapewnienia ciągłości w obszarach elektronicznego materiału dowodowego i najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej.
Reforma wyeliminuje czynniki wskazane w ocenie jako ograniczające efektywność funkcjonowania Eurojustu. W szczególności usprawniona struktura zarządzania, oparta na wyraźniejszym podziale obowiązków operacyjnych i administracyjnych, umożliwi przedstawicielom krajowym i biurom krajowym przeznaczenie większej części czasu i wiedzy eksperckiej na prowadzenie spraw. Jednocześnie wzmocnione mechanizmy współpracy, którym towarzyszą unowocześnione metody i systemy pracy ograniczą powielanie działań, poprawią koordynację z partnerami oraz ułatwią rozpatrywanie wniosków i wymianę informacji.
Jednocześnie reforma znacznie rozszerza zadania i obowiązki Eurojustu, umożliwiając Agencji udzielanie większego wsparcia w przeciwdziałaniu zmieniającym się formom poważnej przestępczości transgranicznej. Chociaż oczekuje się, że proponowane środki przyniosą znaczny wzrost efektywności i pozwolą na efektywniejsze wykorzystanie istniejących zasobów, sam ten wzrost nie wystarczy do pokrycia dodatkowego obciążenia pracą wynikającego z nowego zakresu działania. Przedstawione powyżej potrzeby w zakresie zasobów oszacowano zatem po uwzględnieniu oczekiwanego wzrostu efektywności wynikającego z reformy.
5.ELEMENTY FAKULTATYWNE
•Plany wdrożenia i monitorowanie, ocena i sprawozdania
Wdrożenie zmienionego rozporządzenia w sprawie Eurojustu będzie wspomagane przez solidne ramy monitorowania, oceny i sprawozdawczości. Ustanowiono kluczowe wskaźniki skuteczności działania (KPI) w celu śledzenia postępów w realizacji celów wniosku, które obejmują zmniejszenie obciążenia administracyjnego przedstawicieli krajowych, zwiększenie liczby spraw wszczynanych z własnej inicjatywy (które Eurojust wszczyna proaktywnie, gdy stwierdzi potrzebę koordynacji lub zaangażowania wymiaru sprawiedliwości) oraz zwiększenie liczby działań następczych podejmowanych w następstwie trafień wykrytych podczas wymiany danych. Dane na potrzeby tych wskaźników KPI będą pozyskiwane ze zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami Eurojustu, ze skonsolidowanego rocznego sprawozdania z działalności (CAAR) oraz ze sprawozdań Europejskiego Inspektora Ochrony Danych (EIOD) dotyczących zgodności z przepisami o ochronie danych.
Po czterech latach przeprowadzony zostanie przegląd śródokresowy w celu oceny początkowego wpływu rozporządzenia, a po pięciu latach – pełna ocena. W ramach tej oceny zbadana zostanie skuteczność operacyjna nowych środków, jakość współpracy z partnerami z UE i państwami trzecimi oraz zgodność z prawami podstawowymi. Wyniki oceny zostaną podane do wiadomości publicznej i udostępnione Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i parlamentom narodowym w celu zapewnienia przejrzystości i rozliczalności. Eurojust będzie przekazywać skonsolidowane sprawozdanie roczne Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i parlamentom narodowym, które mogą przedstawiać swoje uwagi i wnioski. Takie ustalenia w zakresie sprawozdawczości zapewniają stały nadzór i umożliwiają zainteresowanym stronom przekazywanie informacji zwrotnych na temat wdrażania rozporządzenia.
•Szczegółowe objaśnienia poszczególnych przepisów wniosku
Wniosek dotyczący rozporządzenia składa się z dziewięciu rozdziałów liczących 87 artykułów.
Rozdział I – Przepisy ogólne, cele i zadania
W rozdziale tym określono podstawowe ramy Eurojustu. Potwierdzono w nim status prawny Eurojustu jako agencji unijnej posiadającej osobowość prawną i wskazano, że jego siedziba znajduje się w Hadze. Określono w nim ogólne cele Eurojustu polegające na wspieraniu i wzmacnianiu koordynacji i współpracy między krajowymi organami prowadzącymi postępowania przygotowawcze i organami ścigania w odniesieniu do poważnej przestępczości. Zawarto w nim pełny wykaz zadań, które Eurojust ma wykonywać, aby osiągnąć te cele, w tym wspieranie organów krajowych i międzynarodowych w koordynowaniu postępowań przygotowawczych, kontrolę krzyżową informacji w celu zidentyfikowania powiązań między sprawami transgranicznymi, gromadzenie i zabezpieczanie dowodów najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej, wspieranie odzyskiwania mienia oraz współpracę z organami i jednostkami organizacyjnymi Unii, takimi jak Europol i Prokuratura Europejska. Określono w nim również właściwość Eurojustu, obejmującą poważne przestępstwa wymienione w załączniku I oraz przestępstwa powiązane, a także warunki geograficzne i sytuacyjne, w jakich Eurojust może działać, w tym w odniesieniu do Prokuratury Europejskiej i państw trzecich.
Rozdział II – Organizacja Eurojustu
W rozdziale tym określono strukturę zarządzania Eurojustem, z podziałem na cztery sekcje oraz rozróżnieniem struktury kierowniczej i struktury operacyjnej.
W sekcji I przedstawiono podwójną strukturę Eurojustu: struktura kierownicza obejmuje Radę Zarządzającą, Zarząd i Dyrektora Administracyjnego, natomiast strukturę operacyjną tworzą przedstawiciele krajowi i Kolegium.
Sekcja II zawiera przepisy dotyczące Rady Zarządzającej, która podejmuje kluczowe decyzje w zakresie zarządzania i wyznacza strategiczne kierunki działań Eurojustu. W jej skład wchodzi po jednym przedstawicielu z każdego państwa członkowskiego i jeden przedstawiciel Komisji; odpowiada ona za przyjmowanie jednolitego dokumentu programowego, budżetu rocznego, przepisów dotyczących personelu i bezpieczeństwa oraz innych decyzji nieoperacyjnych. W rozdziale II określono wynikające ze wspólnego podejścia do agencji zdecentralizowanych zasady dotyczące składu, wyboru przewodniczącego, częstotliwości i przebiegu posiedzeń, funkcji oraz zasad głosowania, w tym szczególną większość dwóch trzecich głosów wymaganą do podjęcia kluczowych decyzji, takich jak powołanie Dyrektora Administracyjnego i przyjęcie budżetu. Ustanowiono w nim również roczny i wieloletni proces programowania, zobowiązując Radę Zarządzającą do przyjmowania jednolitego dokumentu programowego do dnia 30 listopada każdego roku.
W sekcji III ustanowiono Zarząd, któremu przewodniczy Przewodniczący Eurojustu i który wspiera Radę Zarządzającą, przygotowując jej decyzje, dokonując przeglądu projektów budżetu i programów prac, zapewniając działania następcze w związku z ustaleniami audytu oraz przyjmując określony zestaw decyzji administracyjnych.
Sekcja IV zawiera przepisy dotyczące Dyrektora Administracyjnego, który zarządza Agencją w sposób niezależny i odpowiada przed Radą Zarządzającą. Dyrektor Administracyjny jest powoływany przez Radę Zarządzającą na pięcioletnią kadencję w oparciu o osiągnięcia i odpowiada za bieżące zarządzanie, wykonanie budżetu, środki zwalczania nadużyć finansowych oraz zarządzanie personelem.
Sekcja V obejmuje przedstawicieli krajowych i ich biura krajowe. Każde państwo członkowskie oddelegowuje jednego przedstawiciela krajowego do siedziby Eurojustu w Hadze, wspieranego przez co najmniej jednego zastępcę i jednego asystenta. Przedstawiciele krajowi muszą posiadać wysokie kwalifikacje prokuratorskie lub sędziowskie oraz mieć określone uprawnienia w sferze wymiaru sprawiedliwości. W szczególności w art. 19 wymieniono uprawnienia przedstawicieli krajowych, rozróżniając uprawnienia, które mogą być wykonywane bez uprzedniej zgody, oraz uprawnienia wymagające zgody właściwego organu krajowego. W ramach pierwszej kategorii przedstawiciele krajowi mogą bezpośrednio kontaktować się z właściwymi organami krajowymi i organami państw trzecich oraz odpowiednimi organami Unii i wymieniać się z nimi informacjami operacyjnymi i dowodami, otwierać sprawy w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami i zarządzać nimi, organizować spotkania koordynacyjne i centra koordynacyjne, uczestniczyć we wspólnych zespołach dochodzeniowo-śledczych (JIT) i ułatwiać ich pracę, w tym poprzez podpisywanie umów o JIT, uczestniczyć we wspólnych platformach operacyjnych i platformach koordynacji wymiarów sprawiedliwości, zwracać się do właściwych organów krajowych o wszczęcie postępowania przygotowawczego lub wniesienie i popieranie oskarżenia oraz pomagać w identyfikowaniu i rozstrzyganiu konfliktów jurysdykcji. W ramach drugiej kategorii przedstawiciele krajowi mogą – za zgodą właściwego organu krajowego, a w pilnych przypadkach bez takiej zgody – wydawać lub wykonywać wnioski o współpracę wymiarów sprawiedliwości lub instrumenty wzajemnego uznawania, w tym wydawać leżące u ich podstaw nakazy zgodnie z prawem krajowym. W sekcji V wprowadzono również mechanizm rekompensat dla państwa członkowskiego, którego przedstawiciel krajowy pełni funkcję Przewodniczącego Eurojustu, w celu pokrycia kosztów wsparcia biura krajowego w trwania kadencji przewodniczącego.
Sekcja VI dotyczy Kolegium złożonego ze wszystkich przedstawicieli krajowych, które jest odpowiedzialne za funkcje operacyjne Eurojustu i działa w sposób w pełni niezależny. Kolegium zajmuje się prowadzeniem spraw, podejmując odpowiednie decyzje operacyjne w odniesieniu do spraw przekazanych przez państwa członkowskie lub, w stosownych przypadkach, otwierając sprawy z własnej inicjatywy. Wybiera ono Przewodniczącego i Wiceprzewodniczącego spośród przedstawicieli krajowych większością dwóch trzecich głosów na czteroletnią kadencję.
Rozdział III – Kwestie operacyjne
Rozdział ten jest głównym rozdziałem operacyjnym rozporządzenia. Dzieli się on na cztery sekcje, które dotyczą różnych trybów i form działalności operacyjnej Eurojustu.
Sekcja I dotyczy głównej funkcji operacyjnej Eurojustu polegającej na ułatwianiu współpracy wymiarów sprawiedliwości i koordynacji. Określono w niej sposób, w jaki Eurojust wspiera transgraniczne postępowania przygotowawcze oraz wnoszenie i popieranie oskarżeń, w tym organizuje spotkania koordynacyjne i centra koordynacyjne, ułatwia stosowanie instrumentów współpracy wymiarów sprawiedliwości, pomaga w rozstrzyganiu konfliktów jurysdykcji oraz przeprowadza kontrolę krzyżową informacji w odpowiednich bazach danych. Wyszczególniono w niej wsparcie operacyjne, techniczne, analityczne, prawne i finansowe, jakiego Eurojust udziela wspólnym zespołom dochodzeniowo-śledczym, w tym pomoc w opracowywaniu umów o JIT i zarządzanie wkładem finansowym Eurojustu w ich działania. Przewidziano w niej również platformy koordynacji wymiarów sprawiedliwości, które Eurojust może utworzyć na wniosek co najmniej dwóch państw członkowskich lub z własnej inicjatywy w celu wspierania szczególnie złożonych transgranicznych postępowań przygotowawczych, zapewniając platformom i ich uczestnikom wsparcie operacyjne, techniczne, analityczne, prawne i finansowe.
Sekcja II reguluje działania operacyjne prowadzone przez Eurojust z własnej inicjatywy, w przypadku braku wniosku ze strony organów krajowych lub Prokuratury Europejskiej. Określono w niej warunki i procedury, zgodnie z którymi przedstawiciele krajowi mogą zwrócić się do właściwych organów krajowych o wszczęcie lub rozszerzenie postępowań przygotowawczych, utworzenie wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych, priorytetowe potraktowanie wniosków o współpracę wymiarów sprawiedliwości lub podjęcie innych uzasadnionych środków. Uwzględniono w niej również zdolność Eurojustu do zabezpieczania, analizowania i przechowywania dowodów związanych z najpoważniejszymi zbrodniami wagi międzynarodowej oraz do udostępniania ich państwom członkowskim, państwom trzecim oraz międzynarodowym sądom i trybunałom karnym w celu ułatwienia budowania materiału dowodowego w sprawach. W sekcji II przewidziano ponadto utrwalanie wiedzy operacyjnej pochodzącej ze spraw prowadzonych przez Eurojust, opracowywanie wytycznych i najlepszych praktyk oraz ustanowienie Centrów Wiedzy Eksperckiej Eurojustu w Sprawach Karnych (ECE) w celu zapewnienia wsparcia strategicznego, analitycznego i operacyjnego w priorytetowych obszarach przestępczości.
Sekcja III obejmuje dodatkowe formy wsparcia operacyjnego udzielanego przez Eurojust, w tym rolę punktu kontaktowego dla państw trzecich i organizacji międzynarodowych na podstawie rozporządzenia (UE) 2019/816 w sprawie ECRIS-TCN, wsparcie dla ofiar przestępstw w transgranicznych postępowaniach karnych oraz zaangażowanie Eurojustu, wraz z Europolem i w granicach zakresów działania obu agencji, w cykle EMPACT, przyczyniające się do przygotowywania analiz strategicznych i operacyjnej realizacji priorytetów Unii w zakresie zwalczania poważnej przestępczości.
W sekcji IV ustanowiono ramy wymiany informacji między Eurojustem a organami krajowymi. W sekcji tej nakłada się na każde państwo członkowskie obowiązek ustanowienia krajowego systemu koordynacyjnego Eurojustu w celu zapewnienia skutecznej koordynacji między biurem krajowym a organami krajowymi; system ten obejmuje punkty kontaktowe odpowiednich sieci europejskich oraz krajowego korespondenta do spraw terroryzmu. Sekcja ta nakłada na właściwe organy krajowe ogólny obowiązek wymiany wszelkich informacji niezbędnych do wykonywania zadań Eurojustu, w tym szczegółowe wymogi dotyczące powiadamiania w sprawach dotyczących co najmniej trzech państw członkowskich oraz we wszystkich sprawach dotyczących terroryzmu przekazywanych organom sądowym.
W sekcji tej uregulowano również przepływ informacji operacyjnych między personelem Eurojustu a państwami członkowskimi za pośrednictwem przedstawicieli krajowych, przewidziano bezpieczną komunikację cyfrową za pośrednictwem zdecentralizowanego systemu informatycznego opartego na e-CODEX oraz ustanowiono zautomatyzowany system zarządzania sprawami jako główne narzędzie przetwarzania operacyjnych danych osobowych, zarządzania sprawami, kontroli krzyżowej informacji i zabezpieczania dowodów. Wreszcie określono w niej zasady dostępu do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami na poziomie krajowym oraz zasady zarządzania informacjami przez przedstawicieli krajowych i upoważniony personel.
Rozdział IV – Przetwarzanie informacji
W rozdziale tym określono ramy ochrony danych regulujące przetwarzanie danych osobowych przez Eurojust. Ustanowiono w nim, że zarówno niniejsze rozporządzenie, jak i rozporządzenie (UE) 2018/1725 mają zastosowanie do czynności przetwarzania danych prowadzonych przez Eurojust, przy czym przepisy o ochronie danych operacyjnych zawarte w niniejszym rozporządzeniu mają pierwszeństwo (jako lex specialis) przed przepisami ogólnymi rozporządzenia (UE) 2018/1725. Podejście to zapewnia jasność prawa przy jednoczesnym zachowaniu ogólnych ram ochrony danych mających zastosowanie do instytucji, organów i jednostek organizacyjnych Unii.
W rozdziale IV określono kategorie operacyjnych danych osobowych, które Eurojust może przetwarzać. Obejmuje to dane dotyczące podejrzanych, osób skazanych, ofiar i innych stron postępowania, a także – w wyjątkowych i ograniczonych w czasie okolicznościach – dodatkowe dane mające bezpośrednie znaczenie dla toczących się skoordynowanych postępowań przygotowawczych. Określono w nim ścisłe terminy przechowywania operacyjnych danych osobowych po zakończeniu postępowania oraz nałożono wymogi dotyczące zautomatyzowanych mechanizmów przeglądu w celu zapewnienia zgodności.
W rozdziale tym określono również prawa osób, których dane dotyczą, w odniesieniu do operacyjnych danych osobowych, w tym prawo dostępu i ograniczenia tego prawa, prawo do ograniczenia przetwarzania oraz warunki, na jakich można odmówić dostępu, jeżeli zagrażałoby to toczącemu się postępowaniu przygotowawczemu lub bezpieczeństwu osoby fizycznej. Zgodnie z rozdziałem IV dostęp do operacyjnych danych osobowych w Eurojuście mają wyłącznie przedstawiciele krajowi, upoważnieni oddelegowani eksperci krajowi, wyznaczeni użytkownicy systemów krajowych oraz upoważniony personel Eurojustu. Przewidziano w nim wyznaczenie Inspektora Ochrony Danych przez Zarząd oraz ustanowiono przepisy dotyczące powiadamiania w przypadku naruszenia ochrony danych osobowych. W końcowej części rozdziału określono, czy odpowiedzialność za prawidłowość danych oraz zgodność z prawem ich przetwarzania ponosi Eurojust, czy państwa członkowskie – w zależności od pochodzenia danych i sposobu ich dalszego przetwarzania.
Rozdział V – Stosunki z partnerami
Rozdział ten reguluje stosunki zewnętrzne Eurojustu. Składa się on z trzech sekcji, które dotyczą stosunków z organami i agencjami Unii oraz współpracy międzynarodowej.
W sekcji I określono wspólne przepisy mające zastosowanie do wszystkich stosunków współpracy Eurojustu. Przewidziano w niej, że Eurojust może zawierać uzgodnienia robocze z instytucjami, organami i jednostkami organizacyjnymi Unii oraz z organami państw trzecich i organami organizacji międzynarodowych, po uprzednich konsultacjach z Komisją. Uzgodnienia takie nie mogą stanowić podstawy prawnej wymiany danych osobowych ani tworzyć zobowiązań prawnych po stronie Unii lub państw członkowskich. Sekcja I reguluje również wspólny system trafieniowy (figuruje / nie figuruje), umożliwiający wyznaczonym organom i jednostkom organizacyjnym Unii – w szczególności Europolowi, Prokuraturze Europejskiej, OLAF-owi, AMLA i EUCA – uzyskanie pośredniego dostępu do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami Eurojustu za pośrednictwem zautomatyzowanego indeksu, przy czym Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów wykonawczych określających specyfikacje techniczne i funkcjonalne takiego systemu trafieniowego (figuruje/nie figuruje).
Sekcja II reguluje stosunki Eurojustu z określonymi organami i jednostkami organizacyjnymi Unii. Ustanowiono w niej uprzywilejowane relacje z Europejską Siecią Sądową, obejmujące funkcjonowanie sekretariatu tej sieci w ramach personelu Eurojustu oraz koordynację za pośrednictwem krajowego systemu koordynacyjnego. W sekcji tej nakłada się na Eurojust obowiązek wspierania innych sieci i organów działających w obszarze współpracy wymiarów sprawiedliwości, w tym sieci wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych, europejskiej sieci sądowej ds. cyberprzestępczości oraz europejskiej sieci sądowej ds. przestępczości zorganizowanej. W sekcji tej uregulowano kwestie współpracy Eurojustu z Europolem, przewidując uzgodnienie robocze określające praktyczne zasady współpracy, wzajemny dostęp – za pośrednictwem systemu trafieniowego (figuruje / nie figuruje) – do wybranych informacji przechowywanych w bazach danych każdej z agencji oraz możliwość ustanowienia wspólnych platform operacyjnych. Ustanowiono w niej ramy współpracy z Prokuraturą Europejską, oparte na wzajemnej współpracy w granicach zakresów działania obu organów, w tym obowiązek zgłaszania bez zbędnej zwłoki wszelkich czynów zabronionych wchodzących w zakres właściwości Prokuratury Europejskiej, a także oddelegowanie oficera łącznikowego Prokuratury Europejskiej do Eurojustu. Określono w niej również stosunki współpracy Eurojustu z OLAF-em, Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej, Urzędem ds. Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy i Finansowaniu Terroryzmu (AMLA) oraz Urzędem UE do Spraw Celnych.
We wniosku odniesiono się do obecnych ram prawnych regulujących stosunki między Eurojustem a Prokuraturą Europejską, co odzwierciedla fakt, że Prokuratura Europejska została ustanowiona w drodze wzmocnionej współpracy. Pozostaje to bez wpływu na przyszłe zmiany, które mogą wynikać ze zmian w udziale państw członkowskich w Prokuraturze Europejskiej, w tym w kontekście planowanego przystąpienia Węgier.
Sekcja III reguluje współpracę międzynarodową między Eurojustem a organami państw trzecich i organizacjami międzynarodowymi. Przewidziano w niej przyjęcie czteroletniej strategii współpracy oraz kierowanie sędziów łącznikowych Eurojustu na placówki do państw trzecich w celu ułatwienia współpracy wymiarów sprawiedliwości. Określono w niej warunki oddelegowywania do Eurojustu prokuratorów łącznikowych z państw trzecich i organizacji międzynarodowych na podstawie umów międzynarodowych, w tym ich dostęp do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami. W sekcji tej przewidziano możliwość utworzenia w Eurojuście punktów kontaktowych z państw trzecich w celu przyspieszenia współpracy wymiarów sprawiedliwości, a także wyznaczenie punktów kontaktowych w państwach trzecich i organizacjach międzynarodowych, jeżeli przewiduje to uzgodnienie robocze między Eurojustem a właściwymi organami danego państwa trzeciego lub danej organizacji międzynarodowej; takie punkty kontaktowe nie mają bezpośredniego dostępu do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami ani do operacyjnych danych osobowych.
Rozdział VI – Ustanowienie i struktura budżetu
W rozdziale tym opisano roczną procedurę budżetową, zgodnie z którą Dyrektor Administracyjny sporządza projekt preliminarza dochodów i wydatków, który jest analizowany przez Zarząd i zatwierdzany przez Radę Zarządzającą, a następnie przekazywany Komisji do dnia 31 stycznia każdego roku. Budżet staje się ostateczny po ostatecznym przyjęciu budżetu ogólnego Unii przez władzę budżetową.
Określono w nim przepisy dotyczące struktury, wykonania i kontroli budżetu Eurojustu. Przewidziano w nim, że budżet musi być zrównoważony pod względem dochodów i wydatków, przy czym źródła dochodów obejmują wkład Unii, dobrowolne wkłady państw członkowskich, wkłady państw trzecich oraz opłaty za publikacje i usługi. Dyrektor Administracyjny pełni funkcję urzędnika zatwierdzającego i odpowiada za wykonanie budżetu zgodnie z zasadami oszczędności, efektywności i skuteczności. W rozdziale tym określono szczegółowe terminy i procedury przedstawiania wstępnego i końcowego sprawozdania finansowego, składania sprawozdań Trybunałowi Obrachunkowemu, Komisji, Parlamentowi Europejskiemu i Radzie oraz udzielania absolutorium przez Parlament Europejski. Przewidziano w nim przyjmowanie przepisów finansowych przez Radę Zarządzającą, przy czym przepisy te nie mogą odbiegać od rozporządzenia ramowego dotyczącego agencji zdecentralizowanych bez uprzedniej zgody Komisji. Ramy zwalczania nadużyć finansowych, w których stosuje się rozporządzenie (UE, Euratom) nr 883/2013 12 , przyznają uprawnienia kontrolne Trybunałowi Obrachunkowemu i uprawnienia dochodzeniowe OLAF-owi oraz uznają właściwość Prokuratury Europejskiej w zakresie prowadzenia postępowań przygotowawczych w sprawie nadużyć finansowych naruszających interesy finansowe Unii.
Rozdział VII – Personel
W rozdziale tym ustanowiono przepisy ogólne mające zastosowanie do personelu Eurojustu, przewidując, że personel ten działa pod zwierzchnictwem Dyrektora Administracyjnego i podlega regulaminowi pracowniczemu oraz warunkom zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej. Zdefiniowano w nim „upoważniony personel Eurojustu” jako członków personelu wyznaczonych do wykonywania określonych zadań operacyjnych, administracyjnych lub technicznych oraz określono ich funkcje, które obejmują wspieranie biur krajowych, zarządzanie sprawami, analizę operacyjną i szereg działań administracyjnych. W rozdziale VII przewidziano również, że Eurojust może korzystać z oddelegowanych ekspertów krajowych i innego personelu niezatrudnionego bezpośrednio przez Eurojust, oraz potwierdzono, że Protokół nr 7 w sprawie przywilejów i immunitetów Unii Europejskiej ma zastosowanie do Eurojustu i jego personelu.
Rozdział VIII – Ocena i sprawozdawczość
W rozdziale tym ustanowiono ramy rozliczalności i sprawozdawczości Eurojustu. Zobowiązano w nim Eurojust do przekazywania skonsolidowanego sprawozdania rocznego Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i parlamentom narodowym do dnia 1 maja każdego roku, a Przewodniczącego – do corocznego udziału w międzyparlamentarnym posiedzeniu komisji z udziałem Parlamentu Europejskiego i parlamentów narodowych. Zobowiązano w nim Eurojust do wnoszenia wkładu w roczne sprawozdanie dotyczące ochrony interesów finansowych Unii na podstawie art. 325 ust. 5 TFUE, z wykorzystaniem wskaźników sprawozdawczych określonych przez Komisję. W rozdziale VIII przewidziano również, że Komisja i państwa członkowskie mogą zwrócić się do Eurojustu o opinię w sprawie projektów aktów ustawodawczych wchodzących w zakres art. 76 TFUE. Co pięć lat należy przeprowadzać niezależną ocenę działalności Eurojustu, a co dziesięć lat – ocenę, czy kontynuacja działalności Agencji jest nadal uzasadniona.
Rozdział IX – Przepisy ogólne i końcowe
W rozdziale tym określono ogólne ramy działania Eurojustu oraz przepisy przejściowe związane z wejściem w życie rozporządzenia. Stanowi on, że rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 w sprawie publicznego dostępu do dokumentów ma zastosowanie do dokumentów będących w posiadaniu Eurojustu, zobowiązuje Eurojust do przyjęcia przepisów bezpieczeństwa dotyczących ochrony informacji niejawnych oraz szczególnie chronionych informacji jawnych na podstawie decyzji Komisji (UE, Euratom) 2015/443 i 2015/444 oraz potwierdza, że zastosowanie ma rozporządzenie Rady nr 1 w sprawie systemu językowego. Ustanowiono w nim pięcioletni cykl oceny, określono zasady odpowiedzialności umownej i pozaumownej Eurojustu oraz przewidziano zawarcie umowy w sprawie siedziby z Niderlandami. W rozdziale IX uchyla się rozporządzenie (UE) 2018/1727, zapewniając jednocześnie pełną ciągłość Eurojustu jako podmiotu prawnego, jego personelu i powoływanych urzędników, bieżących działań operacyjnych i spraw, zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami i przetwarzanych w nim danych oraz obowiązujących umów międzynarodowych i uzgodnień roboczych. Przewidziano w nim, że odesłania w obowiązujących instrumentach prawnych do rozporządzenia (UE) 2018/1727 należy odczytywać jako odesłania do niniejszego rozporządzenia oraz że rozporządzenie wejdzie w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
2026/0164 (COD)
Wniosek
ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY
w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojust) oraz uchylenia rozporządzenia (UE) 2018/1727
PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 85,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,
stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)Agencja Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojust) została ustanowiona decyzją Rady 2002/187/WSiSW 13 jako organ Unii mający osobowość prawną, którego zadaniem jest stymulowanie i poprawa koordynacji i współpracy między właściwymi organami sądowymi państw członkowskich w odniesieniu do poważnej przestępczości i przestępczości zorganizowanej o wymiarze transgranicznym. W następstwie wejścia w życie Traktatu z Lizbony w dniu 14 listopada 2018 r. przyjęto rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1727 14 , uchylające i zastępujące decyzję Rady 2002/187/WSiSW. Ramy prawne Eurojustu zostały od tego czasu zmienione rozporządzeniem (UE) 2022/838 15 , rozporządzeniem (UE) 2023/2131 16 i rozporządzeniem (UE) 2025/2082 17 .
(2)Art. 85 TFUE stanowi, że zadaniem Eurojustu jest wspieranie oraz wzmacnianie koordynacji i współpracy między krajowymi organami śledczymi i organami ścigania w odniesieniu do poważnej przestępczości, która dotyka dwóch lub więcej państw członkowskich lub która wymaga wspólnego ścigania, w oparciu o operacje przeprowadzane i informacje dostarczane przez organy państw członkowskich i Agencję Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol) 18 . Art. 85 TFUE wymaga ponadto, aby Parlament Europejski i parlamenty narodowe uczestniczyły w ocenie działalności Eurojustu.
(3)Niniejsze rozporządzenie ma na celu zapewnienie, aby Eurojust nadal odpowiadał potrzebom wynikającym ze zmian w charakterze przestępczości i w architekturze bezpieczeństwa wewnętrznego Unii. Wzmacnia ono zatem operacyjny zakres działania Eurojustu, uelastycznia jego strukturę zarządzania i dostosowuje jego ramy prawne tak, aby odzwierciedlały zmiany w charakterze i skali poważnej przestępczości transgranicznej, postęp technologiczny kształtujący zarówno działalność przestępczą, jak i współpracę wymiarów sprawiedliwości, a także szerszą ewolucję unijnej przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości.
(4)Z uwagi na to, że zmiany niezbędne do osiągnięcia tych celów są liczne i mają istotny charakter, w celu zapewnienia jasności i pewności prawa należy uchylić rozporządzenie (UE) 2018/1727 i zastąpić je w całości niniejszym rozporządzeniem w odniesieniu do państw członkowskich nim związanych. Eurojust ustanowiony na mocy niniejszego rozporządzenia jest następcą prawnym Eurojustu ustanowionego na mocy rozporządzenia (UE) 2018/1727. Należy zapewnić ciągłość umów, uzgodnień roboczych i innych instrumentów regulujących współpracę Eurojustu z państwami trzecimi, organizacjami międzynarodowymi oraz organami i jednostkami organizacyjnymi Unii, zgodnie z ich postanowieniami.
(5)Eurojust powinien wspierać i wzmacniać koordynację i współpracę między krajowymi organami prowadzącymi postępowania przygotowawcze i organami właściwymi w zakresie wnoszenia i popierania oskarżeń w przypadkach, gdy poważne przestępstwo dotyka co najmniej dwóch państw członkowskich lub wymaga wspólnego ścigania, w tym gdy ma następstwa na poziomie Unii. Pojęcie następstw na poziomie Unii należy interpretować z uwzględnieniem coraz bardziej transgranicznego charakteru poważnej przestępczości oraz realiów operacyjnych, w jakich działają krajowe organy sądowe. Działalność przestępcza planowana, organizowana lub kierowana spoza Unii może wywoływać w Unii poważne następstwa dla bezpieczeństwa i wymiaru sprawiedliwości, zwłaszcza gdy takie przestępstwa mają wymiar hybrydowy. Jest to szczególnie widoczne w sprawach dotyczących terroryzmu planowanego lub finansowanego za granicą, lecz realizowanego na terytorium Unii, handlu ludźmi i przemytu migrantów szlakami rozpoczynającymi się poza Unią, nielegalnego obrotu środkami odurzającymi prowadzonego przez organizacje mające siedzibę w państwach trzecich i zaopatrujące rynki konsumenckie w Unii, a także cyberataków przeprowadzanych spoza Unii na infrastrukturę krytyczną lub organy publiczne państw członkowskich. Działalność o charakterze przestępczym, taka jak pranie pieniędzy lub przestępczość zorganizowana, może być również powiązana z obcymi manipulacjami informacjami i ingerencjami oraz kampaniami dezinformacyjnymi, co stwarza dodatkowe zagrożenie dla bezpieczeństwa w Unii. W przypadku gdy taki czyn zabroniony ma związek z bezpieczeństwem, obywatelami lub podstawowymi interesami Unii, Eurojust może pomagać w prowadzeniu odpowiednich postępowań przygotowawczych oraz wnoszeniu i popieraniu oskarżeń, pod warunkiem że dane przestępstwa wchodzą w zakres załącznika I do niniejszego rozporządzenia oraz że wszelka taka pomoc jest udzielana zgodnie z mającymi zastosowanie umowami międzynarodowymi i unijnymi przepisami o ochronie danych.
(6)W związku ze zmieniającym się charakterem poważnej przestępczości i przestępczości transgranicznej konieczne jest zaktualizowanie zakresu właściwości Eurojustu, aby zapewnić, że ramy prawne pozostaną adekwatne do celu i umożliwią reagowanie na nowe realia przestępczości. Unia stoi w obliczu zmieniających się i coraz bardziej wyrafinowanych zagrożeń przestępstwami, w tym przestępczości związanej z cyberprzestrzenią i wykorzystującej cyberprzestrzeń, oraz wykorzystywania przez terrorystów infrastruktury cyfrowej, które to zagrożenia podważają instytucje demokratyczne, bezpieczeństwo publiczne, infrastrukturę krytyczną i odporność społeczną. Inne formy poważnej przestępczości, takie jak przemoc ze względu na płeć, w szczególności gdy jej popełnianie ułatwiają technologie cyfrowe lub gdy obejmuje ona elementy transgraniczne, również wywierają głęboki i trwały wpływ na ofiary, równość i prawa podstawowe. Skuteczne prowadzenie postępowań przygotowawczych oraz wnoszenie i popieranie oskarżeń w sprawach o takie przestępstwa wymaga skoordynowanego podejścia Unii, zacieśnienia transgranicznej współpracy wymiarów sprawiedliwości oraz zwiększenia wspólnych zdolności w zakresie bezpieczeństwa i integralności informacji, przy pełnym poszanowaniu praw podstawowych i praworządności. Należy zatem zaktualizować wykaz form poważnej przestępczości objętych właściwością Eurojustu, tak aby odzwierciedlał te zmieniające się zagrożenia przestępstwami, w tym naruszenia unijnych środków ograniczających i przemoc ze względu na płeć, oraz należy go regularnie poddawać przeglądowi w celu zapewnienia, aby zakres działania Eurojustu pozostawał adekwatny i skuteczny.
(7)Należy rozszerzyć i doprecyzować zadania Eurojustu, aby odzwierciedlić jego rolę jako ośrodka transgranicznej współpracy wymiarów sprawiedliwości pełniącego funkcje strategiczne i analityczne oraz działającego proaktywnie, który wspiera właściwe organy krajowe poprzez pomoc operacyjną i analityczną. Należy również zwiększyć jego zaangażowanie w kształtowanie polityki Unii i właściwe cykle strategiczne, umożliwiając Eurojustowi wykorzystywanie wiedzy eksperckiej zdobytej w toku pracy nad sprawami przy określaniu priorytetów Unii w zakresie zwalczania poważnej przestępczości. Szczególny nacisk należy położyć na rolę Eurojustu w ułatwianiu i wspieraniu wydawania i wykonywania instrumentów współpracy wymiarów sprawiedliwości i wzajemnego uznawania, rozwiązywaniu konfliktów jurysdykcji między właściwymi organami krajowymi, wspieraniu transgranicznego odzyskiwania mienia, gromadzeniu, zabezpieczaniu i przechowywaniu dowodów najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej oraz udzielaniu pomocy ofiarom poważnych przestępstw w transgranicznych postępowaniach karnych.
(8)Eurojust powinien również rozwijać i utrzymywać ekspercką wiedzę oraz biegłość w zakresie współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, w tym poprzez ustanowienie Centrów Wiedzy Eksperckiej Eurojustu w Sprawach Karnych (ECE). ECE powinny ściśle współpracować z wszelkimi podobnymi wyspecjalizowanymi strukturami ustanowionymi na poziomie Unii, w tym z unijnymi ośrodkami wiedzy specjalistycznej i Unijnym Centrum ds. Zapobiegania Niegodziwemu Traktowaniu Dzieci w Celach Seksualnych i Jego Zwalczania, w granicach ich odpowiednich zakresów działania i przy zapewnieniu komplementarności, aby zmaksymalizować wartość operacyjną ich połączonej wiedzy eksperckiej z korzyścią dla właściwych organów krajowych państw członkowskich.
(9)Istotne jest, aby Eurojust odgrywał bardziej znaczącą rolę we wspieraniu ofiar poważnych przestępstw w sprawach transgranicznych, zgodnie ze strategią Unii w tej dziedzinie oraz zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/29/UE ustanawiającą normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar przestępstw 19 . Ma to szczególne znaczenie w sprawach dotyczących dużej liczby ofiar lub ofiar oszustw na masową skalę, zwłaszcza w internecie, o powiązaniach z różnymi państwami członkowskimi oraz w sprawach potencjalnie podlegających wielu jurysdykcjom, a także w sprawach dotyczących przemocy ze względu na płeć o wymiarze transgranicznym. Eurojust powinien aktywnie wspierać państwa członkowskie w ochronie praw ofiar w transgranicznych postępowaniach karnych, w tym poprzez ułatwianie identyfikacji ofiar, doradzanie właściwym organom krajowym w zakresie praw procesowych ofiar na podstawie prawa krajowego i prawa Unii oraz pomoc w dostępie do odszkodowania i zwrotu mienia, w tym mienia objętego środkami zabezpieczenia i konfiskaty.
(10)Właściwość Eurojustu w odniesieniu do form poważnej przestępczości wymienionych w załączniku I powinna być jasno określona i obejmować nie tylko bezpośrednio wymienione tam przestępstwa, lecz także przestępstwa popełnione w celu uzyskania środków do popełnienia przestępstw należących do wymienionych form poważnej przestępczości, w celu ułatwienia lub umożliwienia ich popełnienia, a także w celu zapewnienia bezkarności sprawców takich przestępstw. Oprócz wyraźnie wymienionych form przestępczości Eurojust powinien mieć możliwość elastycznego udzielania pomocy w innych sprawach, w granicach swojego zakresu działania określonego w niniejszym rozporządzeniu, na wniosek właściwego organu krajowego, jeżeli zachodzi szczególna potrzeba operacyjna.
(11)Ponieważ Prokuratura Europejska została utworzona w drodze wzmocnionej współpracy, rozporządzenie Rady (UE) 2017/1939 20 jest wiążące w całości dla państw członkowskich biorących udział w tej wzmocnionej współpracy i tylko w nich jest bezpośrednio stosowane. W sprawach niewchodzących w zakres właściwości Prokuratury Europejskiej Eurojust pozostaje w pełni właściwy w sprawach dotyczących form poważnej przestępczości wymienionych w załączniku I do niniejszego rozporządzenia. W świetle ich odpowiednich zakresów działania Eurojust powinien mieć możliwość działania w sprawach dotyczących przestępstw wchodzących w zakres właściwości Prokuratury Europejskiej, jeżeli sprawy te dotyczą zarówno uczestniczących, jak i nieuczestniczących państw członkowskich, lub jeżeli Prokuratura Europejska postanowi nie podejmować działań – na wniosek nieuczestniczących państw członkowskich lub Prokuratury Europejskiej. Eurojust powinien w każdym przypadku pozostać właściwy do wspierania spraw dotyczących przestępstw naruszających interesy finansowe Unii, gdy Prokuratura Europejska nie jest właściwa lub nie wykonuje swojej właściwości. Prokuratura Europejska i Eurojust powinny rozwijać ścisłą współpracę operacyjną w granicach swoich odpowiednich zakresów działania, uregulowaną szczegółowo w uzgodnieniu roboczym między nimi.
(12)Zgodnie z art. 85 TFUE zadania Eurojustu mogą obejmować wszczynanie postępowań przygotowawczych. Rola Eurojustu nie powinna ograniczać się do reagowania na wnioski państw członkowskich o pomoc i wsparcie operacyjne, lecz powinna obejmować aktywne działanie na rzecz skoordynowanej i strategicznej reakcji wymiaru sprawiedliwości na poważną przestępczość na poziomie Unii. Opierając się na swojej pozycji na styku krajowych postępowań przygotowawczych i współpracy na poziomie Unii, Eurojust powinien mieć możliwość korzystania ze swoich zdolności analitycznych i wiedzy eksperckiej w celu ułatwienia działań podejmowanych z własnej inicjatywy, we współpracy z państwami członkowskimi i na podstawie informacji dostarczonych przez nie, przez Europol, Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) ustanowiony decyzją Komisji 1999/352/WE, EWWiS, Euratom 21 , Prokuraturę Europejską oraz inne organy i jednostki organizacyjne Unii. Powinno to obejmować włączanie państw członkowskich, które początkowo mogły nie być objęte daną sprawą, a także zwracanie się do państw członkowskich o wszczęcie postępowania przygotowawczego lub podjęcie określonych czynności dochodzeniowych, zwłaszcza jeśli Eurojust, na podstawie swojej analizy, stwierdzi powiązania między sprawami lub inne sytuacje wymagające koordynacji wymiarów sprawiedliwości. W tym celu przedstawiciele krajowi powinni być uprawnieni do otwierania spraw z własnej inicjatywy w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami Eurojustu, co zwiększy zdolność Eurojustu do proaktywnego inicjowania koordynacji, przy jednoczesnym zachowaniu pierwszeństwa właściwych organów krajowych w prowadzeniu postępowań przygotowawczych oraz wnoszeniu i popieraniu oskarżeń.
(13)Spójność statusu, profilu i uprawnień przedstawicieli krajowych we wszystkich państwach członkowskich ma zasadnicze znaczenie dla skutecznego i równomiernego stosowania niniejszego rozporządzenia. Państwa członkowskie powinny być zatem zobowiązane do powoływania na swoich przedstawicieli krajowych osób będących czynnymi członkami prokuratury lub sądownictwa, posiadających kwalifikacje wymagane do powołania na wysokie stanowiska prokuratorskie lub sędziowskie oraz odpowiednie doświadczenie praktyczne w zakresie krajowych systemów prawnych i międzynarodowej współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych. Przedstawicielom krajowym należy, zgodnie z prawem ich państwa członkowskiego, przyznać co najmniej uprawnienia niezbędne do pełnego wykonywania ich kompetencji i skutecznego wykonywania ich zadań na podstawie niniejszego rozporządzenia, tak aby różnice w rozwiązaniach krajowych nie utrudniały działalności Eurojustu, w szczególności w pilnych przypadkach. Uprawnienia te powinny obejmować co najmniej: bezpośrednie kontaktowanie się z właściwymi organami krajowymi i organami państw trzecich oraz z odpowiednimi organami i jednostkami organizacyjnymi Unii, a także wymianę z nimi informacji operacyjnych i dowodów; otwieranie i rejestrowanie spraw w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami oraz zarządzanie nimi; organizowanie spotkań koordynacyjnych i centrów koordynacyjnych; udział we wspólnych zespołach dochodzeniowo-śledczych oraz, w stosownych przypadkach, inicjowanie lub ułatwianie tworzenia i funkcjonowania tych zespołów, w tym poprzez podpisanie umowy o utworzeniu wspólnego zespołu dochodzeniowo-śledczego (umowy o JIT); udział we wspólnych platformach operacyjnych, ECE i platformach koordynacji wymiarów sprawiedliwości; zwracanie się do właściwych organów krajowych o wszczęcie postępowania przygotowawczego lub wniesienie i popieranie oskarżenia albo o podjęcie jakichkolwiek innych działań uzasadnionych potrzebami postępowania przygotowawczego lub wniesienia i popierania oskarżenia.
(14)Aby zapewnić terminowe działanie w sprawach transgranicznych, przedstawiciele krajowi powinni być również uprawnieni – za zgodą właściwego organu krajowego i zgodnie z prawem krajowym – do wydawania lub wykonywania wniosków dotyczących współpracy wymiarów sprawiedliwości lub wzajemnego uznawania, w tym czynności dochodzeniowych na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/41/UE 22 , nakazów zabezpieczenia i nakazów konfiskaty na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1805 23 oraz europejskich nakazów wydania dowodów i europejskich nakazów zabezpieczenia dowodów na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1543 24 . Jeżeli wymaga tego prawo krajowe i jest to zgodne ze statusem przedstawiciela krajowego jako czynnego członka prokuratury lub sądownictwa, uprawnienie to powinno obejmować również wydawanie leżących u ich podstaw środków krajowych niezbędnych do nadania tym instrumentom skutku prawnego zgodnie z mającym zastosowanie prawem Unii i prawem krajowym. Powinni oni ponadto mieć możliwość zwrócenia się do swoich biur ds. odzyskiwania mienia o udzielenie informacji na temat narzędzi, korzyści lub mienia, które są lub mogą stać się przedmiotem nakazu zabezpieczenia lub nakazu konfiskaty, oraz o podjęcie natychmiastowych działań do czasu wydania nakazu zabezpieczenia, jak przewidziano w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1260 25 . W pilnych przypadkach, gdy nie jest możliwe zidentyfikowanie właściwego organu krajowego lub skontaktowanie się z nim w odpowiednim czasie, przedstawiciele krajowi powinni być uprawnieni do podjęcia tych środków we własnym zakresie zgodnie z prawem krajowym, informując o tym bez zbędnej zwłoki właściwy organ krajowy. Środki podejmowane przez przedstawicieli krajowych w takich okolicznościach nadal podlegają kontroli właściwych organów krajowych i sądów, zgodnie z mającym zastosowanie krajowym prawem procesowym. Państwa członkowskie mogą przyznać przedstawicielom krajowym uprawnienia dodatkowe wykraczające poza uprawnienia określone w niniejszym rozporządzeniu i powiadamiają o tym Komisję i Kolegium. W celu zapewnienia, aby przedstawiciele krajowi, ich zastępcy oraz, w stosownych przypadkach, ich asystenci mogli skutecznie wykonywać uprawnienia powierzone im na mocy niniejszego rozporządzenia i działać jako w pełni uprawnione organy współpracy wymiarów sprawiedliwości w ramach unijnej struktury współpracy wymiarów sprawiedliwości, państwa członkowskie powinny wyznaczyć ich jako właściwe organy do celów mających zastosowanie aktów Unii dotyczących współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, w szczególności tych, o których mowa w niniejszym rozporządzeniu. Działając z własnej inicjatywy, Eurojust powinien mieć możliwość działania za pośrednictwem swoich przedstawicieli krajowych, którzy mogą – podając uzasadnienie – zwrócić się do właściwych organów swoich państw członkowskich o wszczęcie postępowania przygotowawczego lub wniesienie i popieranie oskarżenia w odniesieniu do określonych czynów albo o podjęcie wszelkich innych środków uzasadnionych do celów postępowania przygotowawczego lub wnoszenia i popierania oskarżenia. Przykładowo może to obejmować wnioski o wydanie odpowiedniego instrumentu współpracy wymiarów sprawiedliwości, przeprowadzenie dochodzenia finansowego, zastosowanie środków tymczasowych na etapie postępowania przygotowawczego, przeprowadzenie przesłuchania świadków lub biegłych albo przyjęcie środków mających na celu ochronę ofiar i świadków.
(15)Konieczne jest zapewnienie Eurojustowi struktury zarządzania, która umożliwi mu skuteczniejsze i efektywniejsze wykonywanie zadań oraz zapewni zgodność z zasadami mającymi zastosowanie do agencji Unii, w szczególności ze wspólnym oświadczeniem Parlamentu Europejskiego, Rady Unii Europejskiej i Komisji Europejskiej z 2012 r. w sprawie agencji zdecentralizowanych. Jednocześnie takie podejście powinno należycie uwzględniać szczególny charakter Eurojustu jako agencji współpracy wymiarów sprawiedliwości. W związku z tym należy chronić niezależność przedstawicieli krajowych i Kolegium w wykonywaniu ich funkcji operacyjnych. Eurojust powinien składać się ze struktury kierowniczej, obejmującej Radę Zarządzającą, Zarząd i Dyrektora Administracyjnego, oraz ze struktury operacyjnej, obejmującej przedstawicieli krajowych i Kolegium, przy czym odpowiednie funkcje tych organów powinny być jasno rozgraniczone w niniejszym rozporządzeniu.
(16)Aby Eurojust mógł wypełniać swoją misję i rozwijać pełny potencjał w walce z poważną przestępczością transgraniczną, należy wzmocnić jego wymiar operacyjny poprzez zmniejszenie obciążeń administracyjnych przedstawicieli krajowych, umożliwiając im skupienie się na pracy nad sprawami. Kolegium powinno być właściwe w sprawach operacyjnych, co odpowiada szczególnemu charakterowi Agencji, która zajmuje się sprawami sądowymi i współpracuje z organami krajowymi na podstawie wzajemnego zaufania, natomiast obowiązki administracyjne i budżetowe powinny przejąć Rada Zarządzająca i Zarząd. W tym samym duchu upraszczania i ograniczania zaangażowania Kolegium w zadania inne niż podstawowe, przygotowywanie i koordynowanie sprawozdań strategicznych, dokumentów zawierających wytyczne i innych opracowań analitycznych istotnych dla prawników praktyków powinno być w coraz większym stopniu powierzane personelowi Eurojustu, w tym w kontekście ECE.
(17)Aby poprawić jakość i efektywność procesów decyzyjnych, należy ustanowić Radę Zarządzającą jako niezależny organ nadzoru i powierzyć jej przyjmowanie decyzji najwyższego szczebla dotyczących budżetu, priorytetów strategicznych i kwestii związanych z zarządzaniem, w tym jednolitego dokumentu programowego, budżetu rocznego, regulaminu pracowniczego oraz przepisów bezpieczeństwa. Państwa członkowskie będą w pełni uczestniczyć w zarządzaniu Agencją dzięki swojej reprezentacji w Radzie Zarządzającej. Aby zachować rozdział między sprawami administracyjnymi i operacyjnymi, państwa członkowskie nie powinny móc wyznaczać przedstawicieli krajowych na swoich przedstawicieli w Radzie Zarządzającej, tak aby prowadzenie spraw operacyjnych i nadzór administracyjny powierzano osobom posiadającym odpowiednią wiedzę ekspercką w danym zakresie. Wszystkie strony reprezentowane w Radzie Zarządzającej powinny dołożyć starań w celu ograniczenia rotacji swych przedstawicieli, aby zapewnić ciągłość prac oraz powinny dążyć do osiągnięcia równowagi płci.
(18)Należy ustanowić Zarząd, który będzie przygotowywał prace Rady Zarządzającej, dostarczał jej informacji i wspierał ją w jej pracach, w tym przygotowywał jej posiedzenia. Ponadto w przypadkach przewidzianych w niniejszym rozporządzeniu Zarząd powinien podejmować decyzje we własnym imieniu w sprawach związanych z bieżącym zarządzaniem Eurojustem.
(19)Przy pełnym poszanowaniu rozdziału obowiązków administracyjnych i operacyjnych należy uwzględniać opinie Kolegium w przypadkach, gdy decyzje administracyjne mogą wywrzeć znaczący wpływ na pracę operacyjną Eurojustu, w szczególności w odniesieniu do określania priorytetowych obszarów przestępczości. Z tego powodu w kwestiach wymienionych w niniejszym rozporządzeniu Rada Zarządzająca i Zarząd powinny, w granicach swoich odpowiednich kompetencji, zasięgać opinii Kolegium przed podjęciem decyzji. Aby zapewnić należytą reprezentację stanowiska Kolegium, Przewodniczący Eurojustu powinien uczestniczyć w pracach Rady Zarządzającej i Zarządu jako przedstawiciel Kolegium. Jeżeli istnieje prawdopodobieństwo, że sprawozdania, opinie, dokumenty programowe i wytyczne, które może przyjąć Zarząd, będą miały bezpośrednie znaczenie operacyjne, w szczególności jeżeli mogą dotyczyć toczących się postępowań przygotowawczych lub wnoszonych i popieranych oskarżeń lub innych niepublicznych informacji strategicznych, należy z wyprzedzeniem skonsultować się z Kolegium.
(20)Dyrektor Administracyjny powinien kierować Eurojustem i odpowiadać przed Radą Zarządzającą. Dyrektor Administracyjny powinien odpowiadać za realizację zadań powierzonych Eurojustowi na mocy niniejszego rozporządzenia, w tym za zapewnienie bieżącego zarządzania Agencją, wykonywanie decyzji przyjętych przez Radę Zarządzającą i Zarząd oraz przygotowanie i wykonanie budżetu i jednolitego dokumentu programowego. Dyrektora Administracyjnego powinno się powoływać w oparciu o osiągnięcia i udokumentowane umiejętności w zakresie administracji i zarządzania, a także odpowiednie kompetencje i doświadczenie. Dyrektor Administracyjny jest przedstawicielem prawnym Eurojustu.
(21)Kolegium powinno wybrać spośród przedstawicieli krajowych Przewodniczącego i Wiceprzewodniczącego Eurojustu na czteroletnią kadencję, odnawialną jednokrotnie. Gdy przedstawiciel krajowy zostaje wybrany na stanowisko Przewodniczącego, dane państwo członkowskie powinno mieć możliwość oddelegowania – na czas trwania kadencji Przewodniczącego – urzędnika posiadającego niezbędne kwalifikacje i doświadczenie w celu wzmocnienia biura krajowego i zapewnienia jego dalszego skutecznego funkcjonowania, a także możliwość złożenia wniosku o rekompensatę z budżetu Eurojustu. Osoby takie mogą mieć status zastępcy lub asystenta przedstawiciela krajowego wybranego na Przewodniczącego lub mogą pełnić funkcję o charakterze bardziej administracyjnym lub technicznym, a każde państwo członkowskie powinno mieć możliwość określenia własnych wymogów w tym względzie. Ponieważ mechanizm rekompensat wywołuje skutki dla budżetu, uprawnienia wykonawcze do jego określenia należy powierzyć Radzie. Dyrektor Administracyjny jest przedstawicielem prawnym Eurojustu, natomiast Przewodniczący Kolegium reprezentuje Eurojust na forach politycznych, w szczególności podczas przedstawiania działań Eurojustu, jego priorytetów operacyjnych i kwestii strategicznych instytucjom, organom i jednostkom organizacyjnym Unii, państwom trzecim i organizacjom międzynarodowym.
(22)W celu zapewnienia, aby Eurojust był w stanie niezwłocznie wykonywać swoje zadania w pilnych przypadkach, każde biuro krajowe powinno być dostępne przez cały czas w celu przyjmowania i rozpatrywania pilnych wniosków. W tym celu należy poczynić ustalenia zapewniające możliwość skontaktowania się w każdej chwili z co najmniej jednym członkiem każdego biura krajowego, tak aby pilne wnioski dotyczące danego państwa członkowskiego były rozpatrywane bezzwłocznie.
(23)Każde państwo członkowskie powinno ustanowić krajowy system koordynacyjny Eurojustu, aby wspierać pracę swojego przedstawiciela krajowego i zapewnić koordynację między biurem krajowym a właściwymi organami krajowymi tego państwa członkowskiego. Systemy te powinny obejmować punkty kontaktowe sieci, z którymi Eurojust utrzymuje stosunki, takich jak sieć ekspertów krajowych ds. wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych (sieć JIT), europejska sieć punktów kontaktowych dotyczących osób odpowiedzialnych za ludobójstwo, zbrodnie przeciw ludzkości oraz zbrodnie wojenne ustanowiona decyzją Rady 2002/494/WSiSW 26 , europejska sieć punktów kontaktowych służąca zwalczaniu korupcji ustanowiona decyzją Rady 2008/852/WSiSW 27 , europejska sieć sądowa ds. cyberprzestępczości i europejska sieć organów wymiaru sprawiedliwości ds. przestępczości zorganizowanej, a także punkty kontaktowe wyznaczone na podstawie decyzji Rady 2007/845/WSiSW 28 , jak również korespondentów krajowych Eurojustu, korespondentów krajowych do spraw terroryzmu, korespondentów krajowych do spraw związanych z właściwością Prokuratury Europejskiej oraz korespondentów krajowych Europejskiej Sieci Sądowej ustanowionej decyzją Rady 2008/976/WSiSW 29 . Państwa członkowskie mogą zadecydować, że co najmniej jedno z tych zadań jest wykonywane przez tego samego korespondenta krajowego.
(24)Do celów stymulowania i wzmacniania koordynacji i współpracy między krajowymi organami prowadzącymi postępowania przygotowawcze i organami właściwymi w zakresie wnoszenia i popierania oskarżeń niezwykle istotne jest, aby Eurojust otrzymywał od organów krajowych informacje niezbędne do wykonywania jego zadań. Właściwe organy krajowe powinny bez zbędnej zwłoki informować swoich przedstawicieli krajowych o utworzeniu wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych i osiąganych przez nie wynikach. Właściwe organy krajowe powinny również bez zbędnej zwłoki informować przedstawicieli krajowych o wchodzących w zakres właściwości Eurojustu sprawach, które dotyczą bezpośrednio co najmniej trzech państw członkowskich i w odniesieniu do których wnioski lub decyzje dotyczące współpracy wymiarów sprawiedliwości zostały przekazane do co najmniej dwóch państw członkowskich. W niektórych okolicznościach powinny one również informować przedstawicieli krajowych o konfliktach jurysdykcji, przesyłkach niejawnie nadzorowanych oraz powtarzających się trudnościach w wykonywaniu wniosków o współpracę wymiarów sprawiedliwości. W odniesieniu do przestępstw terrorystycznych właściwe organy krajowe powinny informować swoich przedstawicieli krajowych o wszystkich istotnych postępowaniach przygotowawczych niezwłocznie po skierowaniu ich do organów sądowych, niezależnie od tego, czy istnieje znane powiązanie z innym państwem członkowskim lub państwem trzecim, z zastrzeżeniem warunków określonych w niniejszym rozporządzeniu.
(25)Jednym z głównych wyzwań w zwalczaniu poważnej przestępczości transgranicznej jest terminowe identyfikowanie powiązań i przypadków nakładania się prowadzonych postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń dotyczących siatek przestępczych, w szczególności transgranicznych siatek przestępczości zorganizowanej zajmujących się nielegalnym obrotem środkami odurzającymi, z postępowaniami przygotowawczymi oraz wnoszeniem i popieraniem oskarżeń w sprawach dotyczących nadużyć finansowych lub innych form poważnych oszustw. W tym kontekście krzyżowe sprawdzanie istotnych informacji służy również zwiększeniu sprawności wymiaru sprawiedliwości poprzez zapobieganie powielaniu równoległych postępowań przed różnymi sądami krajowymi, a tym samym ogranicza ryzyko naruszenia zasady ne bis in idem. Eurojust powinien systematycznie krzyżowo sprawdzać informacje zawarte w odpowiednich bazach danych w celu identyfikowania powiązań między transgranicznymi postępowaniami przygotowawczymi oraz zapewnienia właściwym organom krajowym skutecznej koordynacji i wsparcia. Dostępność przeanalizowanych zbiorów danych i informacji poddanych krzyżowemu sprawdzeniu ma zasadnicze znaczenie dla skutecznego budowania materiału dowodowego w sprawach i wspiera właściwe organy krajowe w opracowywaniu strategicznych podejść do wnoszenia i popierania oskarżeń.
(26)Tworzenie i wspieranie wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych jest podstawą działalności operacyjnej Eurojustu. Eurojust powinien zapewniać wspólnym zespołom dochodzeniowo-śledczym wsparcie operacyjne, techniczne, analityczne, prawne i finansowe, w tym poprzez doradztwo dotyczące możliwości utworzenia wspólnego zespołu dochodzeniowo-śledczego i związanych z tym wymogów prawnych, pomoc w opracowywaniu i negocjowaniu umów o JIT, doradztwo w zakresie strategii ścigania przestępstw oraz realizacji działań operacyjnych, a także możliwości zaangażowania Europolu. Wsparcie finansowe powinno być udzielane zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami finansowymi i może obejmować uproszczone formy finansowania, takie jak płatności ryczałtowe, koszty jednostkowe i finansowanie według stawek zryczałtowanych. Eurojust powinien również wspierać sieć JIT za pośrednictwem swojego personelu, w szczególności organizując jej posiedzenia i działania szkoleniowe, gromadząc i analizując oceny poszczególnych wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych oraz zarządzając wsparciem finansowym Eurojustu dla tych zespołów. W stosownych przypadkach, gdy służy to skuteczności transgranicznych postępowań przygotowawczych, Eurojust powinien również ułatwiać i wspierać udział państw trzecich, w tym krajów kandydujących do UE i potencjalnych krajów kandydujących, we wspólnych zespołach dochodzeniowo-śledczych.
(27)Aby wspierać szczególnie złożone transgraniczne postępowania przygotowawcze lub wnoszenie i popieranie oskarżeń albo aby zacieśnić współpracę wymiarów sprawiedliwości w zwalczaniu określonych form poważnej przestępczości, Eurojust powinien mieć możliwość ustanawiania platform koordynacji wymiarów sprawiedliwości na wniosek co najmniej dwóch państw członkowskich lub z własnej inicjatywy za zgodą zainteresowanych państw członkowskich. Te półstałe ustrukturyzowane mechanizmy współpracy powinny skupiać przedstawicieli właściwych organów krajowych, w tym członków biur krajowych, i być wspierane przez upoważniony personel Eurojustu. Powinny one ułatwiać synchronizację postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń w wielu jurysdykcjach, pomagać w zapobieganiu potencjalnym konfliktom jurysdykcji, umożliwiać terminową wymianę informacji i dowodów istotnych dla organów sądowych, wspierać opracowywanie i wdrażanie wspólnych strategii w zakresie wnoszenia i popierania oskarżeń oraz zapewniać wyspecjalizowaną pomoc właściwym organom krajowym. Informacje przetwarzane w ramach platformy koordynacji wymiarów sprawiedliwości powinny być traktowane zgodnie z niniejszym rozporządzeniem i przechowywane w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami. Ustanowienie platform koordynacji wymiarów sprawiedliwości opiera się na udanych doświadczeniach operacyjnych Międzynarodowego Centrum Ścigania Zbrodni Agresji przeciwko Ukrainie (ICPA), prowadzonego przez Eurojust, które wykazały wartość ustrukturyzowanego, trwałego i obejmującego wiele jurysdykcji mechanizmu współpracy wymiarów sprawiedliwości w zwalczaniu najpoważniejszych przestępstw.
(28)Zdolność Eurojustu do gromadzenia, zabezpieczania, analizowania i przechowywania informacji, które mogą zostać wykorzystane jako dowód w postępowaniu karnym, ma ogromne znaczenie w sprawach o ludobójstwo, zbrodnie przeciwko ludzkości, zbrodnie wojenne, zbrodnie agresji i powiązane przestępstwa. Baza dowodów najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej (CICED), utworzona i prowadzona przez Eurojust, wykazała wyjątkową wartość scentralizowanego i bezpiecznego mechanizmu zabezpieczania i krzyżowego sprawdzania dowodów dotyczących najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej, pochodzących z wielu jurysdykcji, który wspiera krajowe organy prokuratorskie i ułatwia pracę międzynarodowych sądów i trybunałów karnych. Do celów wykładni niniejszego rozporządzenia i bez wpływu na dalszy rozwój prawa międzynarodowego pojęcie najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej należy rozumieć jako obejmujące zbrodnię ludobójstwa, zbrodnie przeciwko ludzkości, zbrodnie wojenne i zbrodnię agresji, zgodnie z definicjami zawartymi w Rzymskim Statucie Międzynarodowego Trybunału Karnego.
(29)Niniejsze rozporządzenie wzmacnia zakres działania Eurojustu w zakresie zabezpieczania, analizowania i przechowywania dowodów, zapewniając ramy prawne dla dalszego rozwoju CICED. W razie potrzeby zdolność tę należy rozszerzyć na inne formy poważnej przestępczości objęte zakresem działania Eurojustu, w szczególności na przestępczość zorganizowaną, w celu wspierania konkretnych postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń, w odniesieniu do których ustanowiono wspólny zespół dochodzeniowo-śledczy lub platformę koordynacji wymiarów sprawiedliwości. W szczególności w tym względzie Eurojust i Europol powinny ściśle współpracować w granicach swoich odpowiednich zakresów działania, unikając powielania działań w zakresie przetwarzania i analizy informacji w walce z przestępczością zorganizowaną.
(30)Zapobieganie konfliktom jurysdykcji między państwami członkowskimi i ich rozstrzyganie jest kluczową funkcją Eurojustu, uzupełniającą ramy ustanowione decyzją ramową Rady 2009/948/WSiSW 30 . W tej decyzji ramowej nałożono na właściwe organy państw członkowskich obowiązek podjęcia bezpośrednich konsultacji, w przypadku gdy istnieją uzasadnione podstawy, by przypuszczać, że w różnych państwach członkowskich toczą się równoległe postępowania, oraz przewidziano udział Eurojustu, w przypadku gdy konsultacje te nie prowadzą do konsensusu. Opierając się na tych ramach, Eurojust powinien odgrywać kluczową rolę we wspieraniu właściwych organów krajowych w identyfikowaniu konfliktów jurysdykcji, zapobieganiu im i ich rozstrzyganiu, w tym poprzez identyfikowanie równoległych lub powiązanych postępowań, udzielanie porad prawnych dotyczących stosowania zasady ne bis in idem ustanowionej w art. 50 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, wydawanie niewiążących uzasadnionych opinii lub zaleceń w sprawie rozwiązywania takich konfliktów oraz ułatwianie przekazywania postępowań do jurysdykcji najlepiej przygotowanej do wniesienia i popierania oskarżenia. Funkcja ta ma zasadnicze znaczenie dla zapobiegania bezkarności, unikania powielania postępowań i zapewnienia skutecznego wykorzystania zasobów sądowych we wszystkich państwach członkowskich.
(31)Wykrywanie, zabezpieczanie, konfiskata i odzyskiwanie mienia pochodzącego z przestępstwa stanowią priorytetowy obszar wsparcia operacyjnego Eurojustu. Eurojust powinien wspierać państwa członkowskie w transgranicznych sprawach dotyczących odzyskiwania mienia, w tym w odniesieniu do konfiskaty po wydaniu wyroku skazującego i konfiskaty bez uprzedniego wyroku skazującego, oraz powinien ściśle współpracować z biurami ds. odzyskiwania mienia wyznaczonymi zgodnie z decyzją Rady 2007/845/WSiSW i z innymi właściwymi organami, aby zmaksymalizować skuteczność dochodzeń finansowych i postępowań w sprawie odzyskiwania mienia, w tym poprzez wykorzystanie instrumentów przewidzianych w dyrektywie (UE) 2024/1260.
(32)Eurojust powinien, w uzupełnieniu działań Europolu i w granicach ich odpowiednich zakresów działania, wspierać właściwe organy państw członkowskich w zakresie cyfrowych postępowań przygotowawczych i dostępu do elektronicznego materiału dowodowego. Biorąc pod uwagę stale rosnące znaczenie elektronicznego materiału dowodowego w transgranicznych postępowaniach przygotowawczych, Eurojust powinien pełnić funkcję wyspecjalizowanego ośrodka operacyjnego i ośrodka wiedzy wspierającego organy sądowe w poruszaniu się w złożonych ramach prawnych regulujących transgraniczny dostęp do danych, w tym w odniesieniu do wniosków kierowanych bezpośrednio do usługodawców na podstawie rozporządzenia (UE) 2023/1543 31 . W tym kontekście Eurojust i Europol powinny wykorzystywać i dalej rozwijać swoją ugruntowaną współpracę dotyczącą elektronicznego materiału dowodowego, w tym za pośrednictwem projektu SIRIUS, który zapewnia praktykom wymiaru sprawiedliwości i organów ścigania wiedzę, narzędzia i szkolenia w zakresie transgranicznego dostępu do elektronicznego materiału dowodowego.
(33)Komunikacja między właściwymi organami krajowymi a Eurojustem powinna odbywać się za pośrednictwem bezpiecznego zdecentralizowanego systemu informatycznego opartego na punktach dostępu e-CODEX, umożliwiającego niezawodną i bezpieczną transgraniczną wymianę informacji. Komisja powinna być odpowiedzialna za bezpłatne tworzenie, utrzymanie i rozwój oprogramowania wzorcowego, o korzystaniu z którego jako ich system back-end państwa członkowskie i Eurojust mogą zdecydować. Eurojust powinien ustanowić zautomatyzowany system zarządzania sprawami do przetwarzania operacyjnych danych osobowych, umożliwiający zarządzanie postępowaniami przygotowawczymi oraz wnoszeniem i popieraniem oskarżeń i ich koordynację, bezpieczną wymianę informacji, krzyżowe sprawdzanie danych w celu identyfikowania powiązań między sprawami oraz zabezpieczanie i analizę dowodów. Dostęp do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami powinien być ściśle ograniczony do upoważnionych osób w granicach przewidzianych w niniejszym rozporządzeniu. Zdecentralizowany system informatyczny ustanowiony na podstawie niniejszego rozporządzenia jest tą samą infrastrukturą techniczną, o której mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2844 32 , rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1543 i rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/3011 33 , które opierają się na tej samej sieci punktów dostępu e-CODEX i na tym samym oprogramowaniu wzorcowym. Niniejsze rozporządzenie nie powinno mieć wpływu na korzystanie z tego wspólnego zdecentralizowanego systemu informatycznego do celów komunikacji, ułatwiania i wymiany w odniesieniu do instrumentów współpracy wymiarów sprawiedliwości na podstawie tych rozporządzeń, co zapewni spójność i interoperacyjność w całej unijnej architekturze cyfrowej współpracy wymiarów sprawiedliwości oraz pozwoli uniknąć powielania infrastruktury technicznej w ramach różnych instrumentów prawnych.
(34)Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 34 zawiera zharmonizowane zasady ochrony i swobodnego przepływu danych osobowych przetwarzanych do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania kar, w tym do ochrony przed zagrożeniami dla bezpieczeństwa publicznego i zapobiegania takim zagrożeniom. Aby zapewnić identyczny stopień ochrony osób fizycznych w całej Unii za pomocą praw możliwych do wyegzekwowania na drodze prawnej oraz zapobiegać rozbieżnościom utrudniającym wymianę danych osobowych między Eurojustem i właściwymi organami w państwach członkowskich, przepisy dotyczące ochrony i swobodnego przepływu operacyjnych danych osobowych przetwarzanych przez Eurojust powinny być spójne z dyrektywą (UE) 2016/680. Niniejsze rozporządzenie i rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1725 35 powinny mieć zastosowanie do przetwarzania danych osobowych przez Eurojust, przy czym szczegółowe przepisy niniejszego rozporządzenia dotyczące ochrony danych mają pierwszeństwo jako lex specialis przed przepisami ogólnymi rozporządzenia (UE) 2018/1725. Te przepisy szczegółowe są spójne z zasadami leżącymi u podstaw rozporządzenia (UE) 2018/1725, a także z przepisami tego rozporządzenia dotyczącymi niezależnego nadzoru, środków ochrony prawnej, odpowiedzialności i sankcji.
(35)Wszelkie przetwarzanie danych osobowych przez Eurojust w zakresie jego właściwości i w celu wykonywania jego zadań należy uważać za przetwarzanie operacyjnych danych osobowych. Przetwarzanie operacyjnych danych osobowych przez Eurojust powinno być ściśle ograniczone do kategorii danych wymienionych w załączniku II i powinno podlegać ścisłym terminom przechowywania powiązanym z zakończeniem postępowania, uniewinnieniem i prawomocnymi orzeczeniami sądowymi, wraz ze zautomatyzowanymi mechanizmami przeglądu zapewniającymi zgodność. Aby wesprzeć rozszerzone funkcje analityczne i strategiczne Eurojustu, w niniejszym rozporządzeniu przewidziano możliwość zatrzymywania operacyjnych danych osobowych przez dłuższy okres, jeżeli jest to ściśle konieczne do celów analitycznych i strategicznych, z zastrzeżeniem jasnych warunków i solidnych zabezpieczeń w zakresie ochrony danych oraz w jasnych i pewnych pod względem prawnym ramach zgodnych z mającymi zastosowanie unijnymi przepisami o ochronie danych. Ponieważ Eurojust przetwarza również dane administracyjne, niezwiązane z postępowaniami przygotowawczymi, przetwarzanie takich danych powinno podlegać przepisom ogólnym rozporządzenia (UE) 2018/1725. Zawarte w niniejszym rozporządzeniu przepisy o ochronie danych nie naruszają mających zastosowanie przepisów dotyczących dopuszczalności danych osobowych w charakterze dowodów w postępowaniach przygotowawczych i postępowaniach sądowych w sprawach karnych. Dane przetwarzane przez Eurojust powinny być przechowywane w europejskiej infrastrukturze chmury, tak aby stopniowo zapewniać suwerenną infrastrukturę cyfrową i zdolności w zakresie chmury obliczeniowej.
(36)Ochrona praw i wolności osób, których dane dotyczą, wymaga wprowadzenia jasnego podziału odpowiedzialności za ochronę danych osobowych na mocy niniejszego rozporządzenia. Państwa członkowskie powinny być odpowiedzialne za prawidłowość i aktualizację danych przekazanych przez nie do Eurojustu i przetworzonych przez Eurojust w niezmienionej postaci oraz za zgodność z prawem takiego przekazania danych do Eurojustu. Eurojust powinien być odpowiedzialny za prawidłowość i aktualizację danych dostarczanych przez inne podmioty dostarczające danych lub danych pochodzących z własnych analiz lub gromadzonych przez Eurojust. Eurojust powinien zapewniać, by dane osobowe były przetwarzane rzetelnie i zgodnie z prawem, gromadzone i przetwarzane w konkretnych celach, odpowiednie, stosowne oraz proporcjonalne w stosunku do tych celów, przechowywane przez czas nie dłuższy niż jest to niezbędne oraz przetwarzane w sposób zapewniający odpowiednie bezpieczeństwo i poufność.
(37)Regulamin wewnętrzny Eurojustu powinien zawierać odpowiednie zabezpieczenia dotyczące przechowywania operacyjnych danych osobowych do celów archiwalnych w interesie publicznym lub do celów statystycznych. Jeżeli operacyjne dane osobowe są przekazywane lub dostarczane Eurojustowi przez państwo członkowskie, właściwy organ, przedstawiciel krajowy lub korespondent krajowy Eurojustu powinni mieć prawo żądania sprostowania lub usunięcia takich danych zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami niniejszego rozporządzenia i rozporządzenia (UE) 2018/1725.
(38)Osoba, której dane dotyczą, powinna mieć możliwość skorzystania z prawa dostępu do dotyczących jej operacyjnych danych osobowych przetwarzanych przez Eurojust, zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2018/1725. Osoba, której dane dotyczą, może bezpłatnie składać w tej sprawie wnioski w rozsądnych odstępach czasu do Eurojustu lub do krajowego organu nadzorczego w wybranym przez siebie państwie członkowskim. Ograniczenia prawa dostępu mogą mieć zastosowanie w przypadku gdy ujawnienie mogłoby zagrozić toczącemu się postępowaniu przygotowawczemu lub bezpieczeństwu osoby fizycznej, zgodnie z warunkami ustanowionymi w niniejszym rozporządzeniu i w rozporządzeniu (UE) 2018/1725. Dostęp do operacyjnych danych osobowych w Eurojuście powinien być ściśle ograniczony do przedstawicieli krajowych, ich zastępców, upoważnionych oddelegowanych ekspertów krajowych, wyznaczonych użytkowników systemów krajowych oraz upoważnionego personelu Eurojustu, w granicach przewidzianych w niniejszym rozporządzeniu.
(39)Osoba wyznaczona na Inspektora Ochrony Danych Eurojustu powinna posiadać wymaganą wiedzę ekspercką w zakresie prawa i praktyki ochrony danych, współmierną do operacji przetwarzania danych prowadzonych przez Eurojust i poziomu ochrony wymaganego dla przetwarzanych danych osobowych.
(40)W celu ułatwienia współpracy między EIOD a krajowymi organami nadzorczymi, lecz bez uszczerbku dla niezależności EIOD i jego odpowiedzialności za nadzór nad Eurojustem w zakresie ochrony danych, EIOD i krajowe organy nadzorcze powinny odbywać regularne spotkania w ramach Europejskiej Rady Ochrony Danych, zgodnie z przepisami dotyczącymi skoordynowanego nadzoru określonymi w rozporządzeniu (UE) 2018/1725.
(41)Będąc pierwszym na terytorium Unii odbiorcą danych osobowych dostarczonych przez państwa trzecie lub organizacje międzynarodowe bądź uzyskanych od nich, Eurojust powinien być odpowiedzialny za prawidłowość tych danych i powinien podjąć wszelkie uzasadnione środki w celu zweryfikowania ich prawidłowości po ich otrzymaniu lub przy ich udostępnianiu innym organom. W wyjątkowych przypadkach Eurojust powinien mieć możliwość przedłużenia terminów przechowywania operacyjnych danych osobowych na potrzeby realizacji swych celów, pod warunkiem przestrzegania zasady celowości, po dokładnym rozważeniu wszystkich wchodzących w grę interesów, w tym interesów osób, których dane dotyczą, oraz pod nadzorem EIOD. Zgodnie z mającymi zastosowanie ramami prawnymi dotyczącymi ochrony danych Eurojust podlega przepisom ogólnym dotyczącym odpowiedzialności umownej i pozaumownej, obowiązującym instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii.
(42)Eurojust powinien utrzymywać uprzywilejowane stosunki z Europejską Siecią Sądową w sprawach karnych, oparte na konsultacjach i komplementarności, w szczególności za pośrednictwem członków każdego biura krajowego wyznaczonych jako punkty kontaktowe Europejskiej Sieci Sądowej. Komplementarność między Europejską Siecią Sądową a Eurojustem powinna być realizowana zgodnie z ich odpowiednimi mandatami, przy czym Eurojust powinien być właściwy w złożonych sprawach dotyczących poważnej przestępczości transgranicznej, wymagających aktywnej koordynacji i ewentualnie wspólnej strategii ścigania przestępstw w wielu jurysdykcjach. System przydziału spraw między Eurojustem a Europejską Siecią Sądową (EJN) powinien zapewniać, aby Eurojust koncentrował swoje zasoby na najbardziej złożonych transgranicznych postępowaniach przygotowawczych dotyczących poważnych przestępstw, charakteryzujących się w szczególności równoległymi postępowaniami przygotowawczymi lub równoległym wnoszeniem i popieraniem oskarżeń w różnych państwach członkowskich, konfliktami jurysdykcji, zaangażowaniem więcej niż dwóch systemów prawnych lub organów sądowych, powiązaniami z przestępczością zorganizowaną albo wyjątkową pilnością operacyjną lub strategicznym znaczeniem na poziomie Unii.
(43)Wśród decyzji dotyczących ustanowienia wewnętrznych struktur Eurojustu Rada Zarządzająca powinna określić stosunki instytucjonalne i administracyjne między Eurojustem a sieciami, których sekretariaty prowadzi, w szczególności sieciami utworzonymi na mocy decyzji Rady 2002/494/WSiSW, 2007/845/WSiSW i 2008/852/WSiSW oraz konkluzji Rady z dnia 14 czerwca 2024 r. ustanawiających europejską sieć sądową ds. przestępczości zorganizowanej.
(44)Eurojust powinien nawiązać i utrzymywać ścisłą współpracę z Europolem w celu zapewnienia spójnego i skoordynowanego wykonywania ich odpowiednich zakresów działania i unikania powielania działań, a także w celu zapewnienia ciągłości między danymi wywiadowczymi organów ścigania a koordynacją wymiarów sprawiedliwości, co umożliwi szybkie przełożenie wywiadu kryminalnego na terminowe i dobrze skoordynowane postępowania przygotowawcze oraz wnoszenie i popieranie oskarżeń. Połączenie zdolności Europolu w zakresie wywiadu kryminalnego i zdolności analitycznych z funkcjami Eurojustu w zakresie koordynacji wymiarów sprawiedliwości umożliwia właściwym organom szybsze wykrywanie transgranicznych schematów przestępczych i skuteczne reagowanie na pojawiające się zagrożenia przestępstwami. W uzgodnieniu roboczym, które podlega regularnemu przeglądowi i jest aktualizowane na wniosek Komisji i po konsultacji z nią, należy określić praktyczne zasady tej współpracy i skonsolidować utrwalone praktyki w tym zakresie, w tym praktyczne ustalenia dotyczące wzajemnego pośredniego dostępu do informacji będących odpowiednio w posiadaniu Eurojustu i Europolu za pośrednictwem zoptymalizowanego zautomatyzowanego systemu trafieniowego (figuruje / nie figuruje). System ten należy zoptymalizować za pomocą środków technicznych w celu zwiększenia możliwości krzyżowego sprawdzania danych. Należy również przewidzieć możliwość ustanowienia wspólnych platform operacyjnych za zgodą właściwych organów krajowych, a także udziału przedstawicieli Europolu w posiedzeniach Kolegium, na których omawiane są kwestie będące przedmiotem wspólnego zainteresowania, tak aby wzbogacić dyskusje operacyjne poprzez wniesienie dodatkowej wiedzy eksperckiej i informacji do rozważań dotyczących konkretnych spraw. Jakikolwiek dostęp przez Europol do danych będących w posiadaniu Eurojustu powinien być ograniczony – za pomocą środków technicznych – do informacji objętych zakresami działania tych agencji Unii. Eurojust i Europol powinny informować się nawzajem o działaniach pociągających za sobą finansowanie wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych.
(45)Eurojust powinien nawiązać i utrzymywać bliskie stosunki z Prokuraturą Europejską oparte na wzajemnej współpracy w ramach ich zakresów działania i właściwości. Eurojustowi należy wyraźnie powierzyć zadanie udzielania wzmocnionego wsparcia w sprawach wchodzących w zakres właściwości Prokuratury Europejskiej, na wniosek Prokuratury Europejskiej, w szczególności w sprawach wymagających czynności w ramach postępowania przygotowawczego lub innych form współpracy w państwach członkowskich nieuczestniczących we wzmocnionej współpracy w zakresie ustanowienia Prokuratury Europejskiej, w sprawach dotyczących państw trzecich lub w sprawach wymagających koordynacji między postępowaniami przygotowawczymi prowadzonymi przez Prokuraturę Europejską a postępowaniami prowadzonymi przez właściwe organy krajowe państw członkowskich nieuczestniczących w Prokuraturze Europejskiej. Ściślejsza koordynacja między tymi dwoma organami powinna pomóc uniknąć powielania działań, ułatwić współpracę z nieuczestniczącymi państwami członkowskimi i państwami trzecimi oraz wspierać kompleksowe prowadzenie spraw w postępowaniach przygotowawczych o wymiarze transgranicznym. Należy przewidzieć udział przedstawicieli Prokuratury Europejskiej w posiedzeniach Kolegium, na których omawiane są kwestie będące przedmiotem wspólnego zainteresowania, w celu poprawy koordynacji operacyjnej i wzajemnej świadomości. Zautomatyzowany system trafieniowy (figuruje / nie figuruje) między Eurojustem a Prokuraturą Europejską należy również zoptymalizować za pomocą środków technicznych w celu usprawnienia wymiany informacji. Eurojust powinien bez zbędnej zwłoki zgłaszać Prokuraturze Europejskiej wszelkie czyny zabronione, w odniesieniu do których mogłaby ona wykonywać swoją właściwość, oraz powinien powiadamiać państwa członkowskie, chyba że Prokuratura Europejska uzna, że takie powiadomienie wpłynęłoby na skuteczność lub poufność prowadzonych przez nią postępowań przygotowawczych. Praktyczne ustalenia dotyczące współpracy między Eurojustem a Prokuraturą Europejską należy określić w uzgodnieniu roboczym, które powinno podlegać regularnemu przeglądowi.
(46)Aby przyczynić się do skutecznej ochrony interesów finansowych Unii, Eurojust powinien współpracować z innymi podmiotami zaangażowanymi w zwalczanie nadużyć finansowych i ochronę interesów finansowych Unii, takimi jak Prokuratura Europejska, Europol, OLAF, AMLA i Urząd UE do Spraw Celnych, w kwestiach istotnych dla koordynacji działań w zakresie zwalczania nadużyć finansowych, takich jak ułatwianie wymiany informacji, podejmowanie skoordynowanych lub wspólnych działań, wymiana informacji o pojawiających się tendencjach przestępczych w działaniach naruszających interesy finansowe Unii, wymiana najlepszych praktyk, w tym w kwestiach związanych z bezpieczeństwem i rozwojem technologii informacyjnych, ustanawianie kryteriów wspólnej sprawozdawczości, koordynowanie działań szkoleniowych lub omawianie ogólnych zmian dotyczących unijnej struktury zwalczania nadużyć finansowych. Jako istotny podmiot w dziedzinie ochrony interesów finansowych Unii Eurojust powinien aktywnie uczestniczyć w takich wspólnych działaniach w zakresie współpracy.
(47)W celu zapewnienia, aby sprawozdanie, które ma być przedkładane co roku przez Komisję zgodnie z art. 325 ust. 5 TFUE, zawierało kompleksowy przegląd środków wprowadzonych w celu zwalczania nadużyć finansowych naruszających interesy finansowe Unii, Eurojust powinien uczestniczyć w przygotowaniu tego sprawozdania. Wkład ten powinien obejmować osiągnięte wyniki oraz działania prowadzone w tym celu przez Eurojust.
(48)Eurojust powinien mieć możliwość wymiany danych osobowych z instytucjami, organami i jednostkami organizacyjnymi Unii w zakresie niezbędnym do wykonywania jego zadań, przy zachowaniu pełnej ochrony prywatności oraz innych podstawowych praw i wolności. Eurojust powinien zacieśnić współpracę z właściwymi organami państw trzecich oraz z organami organizacji międzynarodowych na podstawie strategii współpracy opracowywanej co cztery lata w porozumieniu z Komisją. Uzgodnienia robocze między Eurojustem a właściwymi organami państwa trzeciego mogą przyjąć formę strategicznych uzgodnień roboczych, które są niezależne od umowy międzynarodowej zawartej przez Unię na podstawie art. 218 TFUE, lecz często poprzedzają jej zawarcie, albo uzgodnień służących wykonaniu takiej umowy międzynarodowej. W stosownych przypadkach do umów międzynarodowych zawieranych przez Unię z państwami trzecimi należy włączyć zobowiązania do współpracy mające skutki finansowe, aby zapewnić odpowiednie zasoby na współpracę operacyjną. Aby ułatwić współpracę i budować wzajemne zaufanie z partnerami międzynarodowymi, należy doprecyzować ramy prawne regulujące delegowanie sędziów łącznikowych na placówki do państw trzecich, w tym w odniesieniu do ich zadań, obowiązków w zakresie ochrony danych oraz warunków, na jakich mogą oni wymieniać operacyjne dane osobowe z właściwymi organami państwa trzeciego. W przypadku gdy Eurojust stwierdzi, że ze istnieje operacyjna potrzeba współpracy z państwem trzecim lub organizacją międzynarodową, powinien mieć możliwość zwrócenia uwagi Komisji na potrzebę wydania decyzji stwierdzającej odpowiedni poziom ochrony lub na potrzebę wydania zalecenia w sprawie otwarcia negocjacji dotyczących umowy międzynarodowej zgodnie z art. 218 TFUE.
(49)Nawet w przypadku braku umowy międzynarodowej Eurojust powinien nawiązywać i utrzymywać stosunki operacyjne z państwami trzecimi uznanymi za mające strategiczne znaczenie dla współpracy wymiarów sprawiedliwości, w szczególności z państwami kandydującymi do UE i potencjalnymi kandydatami, w odniesieniu do których projekty finansowane przez UE mają na celu zapewnienie wsparcia i pomocy operacyjnej oraz wyposażenie tych partnerów w wiedzę i narzędzia dotyczące unijnej współpracy wymiarów sprawiedliwości i metod pracy. W tym celu Eurojust powinien przyjmować u siebie stałe punkty kontaktowe z priorytetowych państw trzecich na podstawie uzgodnienia roboczego i po wyznaczeniu ich przez Radę Zarządzającą, co zapewni niezawodne i stabilne kanały wymiany informacji między organami wymiaru sprawiedliwości oraz ograniczy opóźnienia w rozpatrywaniu wniosków o współpracę. Rolą tych punktów kontaktowych jest przyspieszanie, koordynowanie lub ułatwianie wykonywania wniosków o współpracę wymiarów sprawiedliwości, wspieranie komunikacji i koordynacji między Eurojustem, państwami członkowskimi i właściwymi organami danego państwa trzeciego oraz ułatwianie udziału tych organów w spotkaniach koordynacyjnych i wspólnych zespołach dochodzeniowo-śledczych wspieranych przez Eurojust. Dostęp tych punktów kontaktowych do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami Eurojustu powinien być ściśle ograniczony do danych istotnych dla wykonywania ich funkcji, a wszelka wymiana operacyjnych danych osobowych powinna odbywać się wyłącznie na podstawie odstępstw w szczególnych sytuacjach przewidzianych w niniejszym rozporządzeniu. Należy wprowadzić rozwiązania organizacyjne zapewniające, aby integracji takich podmiotów w ramach Eurojustu towarzyszyły odpowiednie zabezpieczenia w zakresie bezpieczeństwa informacji i ochrony danych.
(50)Należy przewidzieć udział prokuratorów łącznikowych oddelegowanych do Eurojustu z państw trzecich lub z organizacji międzynarodowych w posiedzeniach Kolegium, na których omawiane są kwestie będące przedmiotem wspólnego zainteresowania, aby zacieśnić stosunki operacyjne i ułatwić bezpośrednie wymiany informacji między prawnikami praktykami.
(51)W celu zagwarantowania pełnej autonomii i niezależności Eurojustu należy mu przyznać autonomiczny budżet, którego dochody pochodzą zasadniczo z wkładu z budżetu ogólnego Unii, poza kosztami wynagrodzeń i poborów przedstawicieli krajowych, zastępców i asystentów, ponoszonymi przez ich państwa członkowskie. Procedura budżetowa Unii powinna mieć zastosowanie w zakresie dotyczącym wkładu Unii oraz innych dotacji pochodzących z ogólnego budżetu Unii. Kontrolę sprawozdań finansowych powinien przeprowadzać Trybunał Obrachunkowy, a decyzję o ich zatwierdzeniu powinna podejmować Komisja Kontroli Budżetowej Parlamentu Europejskiego. Do Eurojustu powinno mieć zastosowanie rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2024/2509 36 .
(52)W celu zwalczania nadużyć finansowych, korupcji i innych bezprawnych działań naruszających interesy finansowe Unii lub poważnych spraw związanych z wypełnianiem obowiązków służbowych, stanowiących zaniedbanie obowiązków urzędników i innych pracowników Unii, które może prowadzić do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego lub, w zależności od przypadku, postępowania karnego, do Eurojustu powinno mieć zastosowanie bez ograniczeń rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 883/2013 37 , ze zmianami, a OLAF powinien mieć możliwość prowadzenia dochodzeń, w tym kontroli na miejscu i inspekcji. Zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2017/1939 Prokuratura Europejska jest właściwa do prowadzenia postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń w sprawach nadużyć finansowych i innych rodzajów nielegalnej działalności naruszających interesy finansowe Unii, jak przewidziano w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1371 38 .
(53)Kolegium powinno otrzymywać szczegółowe i kompleksowe doradztwo eksperckie w zakresie praw podstawowych, na które mogą mieć wpływ działania Agencji. W tym celu personel Eurojustu powinien obejmować co najmniej jednego eksperta odpowiedzialnego za wspieranie Eurojustu w zapewnianiu poszanowania praw podstawowych we wszystkich jego działaniach i zadaniach, w szczególności w działaniach operacyjnych, w tym w wymianie danych osobowych z państwami trzecimi. Powinno być możliwe powołanie członka personelu Eurojustu, który przeszedł specjalistyczne szkolenie w obszarze prawa i praktyki w zakresie praw podstawowych. Powołany ekspert powinien ściśle współpracować z Inspektorem Ochrony Danych, w granicach ich odpowiednich kompetencji. W zakresie, w jakim dotyczy to kwestii ochrony danych, pełną odpowiedzialność powinien ponosić Inspektor Ochrony Danych.
(54)W celu zwiększenia przejrzystości działań Eurojustu i wzmocnienia demokratycznego nadzoru nad tą agencją konieczne jest zapewnienie, zgodnie z art. 85 ust. 1 TFUE, mechanizmu wspólnej oceny działalności Eurojustu przez Parlament Europejski i parlamenty narodowe. Ocena ta powinna odbywać się w ramach międzyparlamentarnego posiedzenia komisji z udziałem członków właściwych komisji Parlamentu Europejskiego i parlamentów narodowych oraz powinna w pełni respektować niezależność Eurojustu w odniesieniu do działań podejmowanych w konkretnych sprawach operacyjnych oraz w odniesieniu do obowiązku zachowania dyskrecji i poufności. Należy regularnie przeprowadzać ocenę stosowania niniejszego rozporządzenia. Nie później niż pięć lat po wejściu niniejszego rozporządzenia w życie, a następnie co pięć lat, Komisja powinna oceniać skuteczność działania Eurojustu w odniesieniu do jego celów, zakresu działania, zadań, zarządzania i lokalizacji, w tym co dziesięć lat oceniać, czy kontynuacja działalności Agencji jest nadal uzasadniona.
(55)Działania Eurojustu powinny być przejrzyste zgodnie z art. 15 ust. 3 TFUE. Rada Zarządzająca powinna przyjąć przepisy szczegółowe dotyczące sposobu zapewniania prawa do publicznego dostępu do dokumentów. Obowiązek przejrzystości powinien mieć zastosowanie do Eurojustu w sposób nienaruszający obowiązku zachowania poufności w jego pracy operacyjnej. W dochodzeniach administracyjnych prowadzonych przez Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich powinno się przestrzegać obowiązku zachowania poufności obowiązującego Eurojust. Z myślą o zwiększeniu przejrzystości Eurojustu względem obywateli Unii i poprawie jego rozliczalności Eurojust powinien publikować na swojej stronie internetowej wykaz członków Rady Zarządzającej i Zarządu oraz, w stosownych przypadkach, podsumowania wyników posiedzeń Rady Zarządzającej, z poszanowaniem mających zastosowanie wymogów dotyczących ochrony danych.
(56)Niezbędne przepisy dotyczące obiektów dla Eurojustu w Niderlandach, gdzie ma on swoją siedzibę, oraz szczególne przepisy mające zastosowanie do wszystkich pracowników Eurojustu i członków ich rodzin powinny zostać określone w umowie w sprawie siedziby między Eurojustem a Królestwem Niderlandów. Biorąc pod uwagę, że niniejsze rozporządzenie ustanawia Radę Zarządzającą, której nie przewidziano w rozporządzeniu (UE) 2018/1727, należy zmienić lub zastąpić umowę w sprawie siedziby, tak aby jej zakres podmiotowy obejmował członków Rady Zarządzającej i ich rodziny. To samo powinno mieć zastosowanie, w stosownych przypadkach, do stałych punktów kontaktowych oddelegowanych z państw trzecich i członków ich rodzin. Przyjmujące państwo członkowskie powinno zapewnić najlepsze możliwe warunki w celu zagwarantowania skutecznego funkcjonowania Eurojustu, w tym wielojęzyczne szkolnictwo o nastawieniu europejskim i odpowiednie połączenia transportowe, aby był on atrakcyjnym miejscem zatrudnienia dla wysoko wykwalifikowanych pracowników z jak największego obszaru geograficznego.
(57)Ponieważ cel niniejszego rozporządzenia, mianowicie stworzenie jednostki odpowiedzialnej za wspieranie i wzmacnianie koordynacji i współpracy między organami sądowymi państw członkowskich w odniesieniu do poważnej przestępczości, która dotyka co najmniej dwóch państw członkowskich lub która wymaga wspólnego ścigania, nie może zostać osiągnięty w sposób wystarczający przez państwa członkowskie, natomiast ze względu na zakres i skutki działań, możliwe jest jego lepsze osiągnięcie na poziomie Unii, może ona podjąć działania zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 TUE. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu.
(58)[Zgodnie z art. 1 i 2 Protokołu nr 21 w sprawie stanowiska Zjednoczonego Królestwa i Irlandii w odniesieniu do przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości, załączonego do TUE i do TFUE, bez uszczerbku dla art. 4 tego protokołu, Irlandia nie uczestniczy w przyjęciu niniejszego rozporządzenia i nie jest nim związana ani go nie stosuje.] LUB [Zgodnie z art. 3 Protokołu nr 21 w sprawie stanowiska Zjednoczonego Królestwa i Irlandii w odniesieniu do przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości, załączonego do TUE i do TFUE, Irlandia powiadomiła o chęci uczestniczenia w przyjęciu i stosowaniu niniejszego rozporządzenia pismem z dnia [data].]
(59)Zgodnie z art. 1 i 2 Protokołu nr 22 w sprawie stanowiska Danii, załączonego do TUE i do TFUE, Dania nie uczestniczy w przyjęciu niniejszego rozporządzenia i nie jest nim związana ani go nie stosuje.
(60)Zgodnie z art. 42 rozporządzenia (UE) 2018/1725 skonsultowano się z Europejskim Inspektorem Ochrony Danych, który wydał opinię dnia [data].
(61)Niniejsze rozporządzenie w pełni respektuje podstawowe prawa i wolności oraz przestrzega zasad uznanych w szczególności w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej, w szczególności prawa do ochrony danych osobowych i prawa do prywatności, chronionych odpowiednio na mocy art. 8 i 7 Karty, a także art. 16 TFUE, prawa do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu na mocy art. 47 Karty, domniemania niewinności na mocy art. 48 Karty oraz praw ofiar przestępstw,
PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
ROZDZIAŁ I
PRZEPISY OGÓLNE, CELE I ZADANIA
Artykuł 1
Przedmiot
1.Niniejsze rozporządzenie ustanawia Agencję Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych („Eurojust”).
2.Eurojust ustanowiony na mocy niniejszego rozporządzenia zastępuje agencję ustanowioną na mocy rozporządzenia (UE) 2018/1727 i jest jej następcą prawnym.
3.Niniejsze rozporządzenie ustanawia przepisy dotyczące struktury, funkcjonowania, zakresu działania i zadań Eurojustu.
4.Eurojust wspiera i wzmacnia koordynację i współpracę między krajowymi organami prowadzącymi postępowania przygotowawcze i organami właściwymi w zakresie wnoszenia i popierania oskarżeń w związku z poważną przestępczością, która zgodnie z art. 5 wchodzi w zakres właściwości Eurojustu, jeżeli przestępczość ta dotyka co najmniej dwóch państw członkowskich lub wymaga wspólnego ścigania, w tym jeżeli ma następstwa na poziomie Unii.
Artykuł 2
Status prawny
1.Eurojust jest agencją Unii i ma osobowość prawną.
2.W każdym z państw członkowskich Eurojust ma zdolność prawną i zdolność do czynności prawnych w najszerszym zakresie przyznanym przez prawo krajowe osobom prawnym. Eurojust może w szczególności nabywać i zbywać majątek ruchomy i nieruchomości oraz być stroną w postępowaniach sądowych.
3.Eurojust jest reprezentowany przez Dyrektora Administracyjnego.
Artykuł 3
Siedziba
Siedziba Eurojustu mieści się w Hadze, w Niderlandach.
Artykuł 4
Zadania
Eurojust wykonuje następujące zadania:
a)wspieranie właściwych organów krajowych i właściwych organów organizacji międzynarodowych w zapewnianiu jak najlepszej koordynacji postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń, w tym poprzez ułatwianie i wspieranie wydawania i wykonywania wniosków i decyzji dotyczących współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, w szczególności opartych na instrumentach służących wdrożeniu zasady wzajemnego uznawania;
b)otrzymywanie, gromadzenie, przechowywanie, przetwarzanie i analizowanie informacji, w tym operacyjnych danych osobowych, oraz wymiana takich informacji – w zakresie niezbędnym do wykonywania jego zadań – z właściwymi organami krajowymi państw członkowskich, instytucjami, organami i jednostkami organizacyjnymi Unii, państwami trzecimi, organizacjami międzynarodowymi i odpowiednimi podmiotami prywatnymi, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem i mającymi zastosowanie przepisami o ochronie danych;
c)krzyżowe sprawdzanie informacji przechowywanych w odpowiednich bazach danych w celu identyfikowania powiązań między transgranicznymi postępowaniami przygotowawczymi oraz informowanie o tym zainteresowanych państw członkowskich lub, w stosownych przypadkach, Prokuratury Europejskiej (EPPO);
d)gromadzenie, zabezpieczanie, analizowanie i przechowywanie dowodów najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej i powiązanych przestępstw oraz ułatwianie wymiany takich dowodów z właściwymi organami krajowymi państw członkowskich i państw trzecich oraz z właściwymi organami międzynarodowych sądów i trybunałów karnych lub ułatwianie ich bezpośredniej dostępności dla tych organów;
e)wspieranie właściwych organów krajowych w działaniach mających na celu wykrywanie, zabezpieczanie, konfiskatę i odzyskiwanie mienia pochodzącego z przestępstwa w sprawach transgranicznych, w tym konfiskatę po wydaniu wyroku skazującego i konfiskatę bez uprzedniego wyroku skazującego w postępowaniach w sprawach karnych;
f)wspieranie właściwych organów krajowych państw członkowskich w nawiązywaniu i utrzymywaniu stosunków współpracy z państwami trzecimi i organizacjami międzynarodowymi w celu ułatwienia współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych;
g)ścisła współpraca z organami i jednostkami organizacyjnymi Unii, w szczególności:
i.z Agencją Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol), w tym poprzez wzajemne zaangażowanie i koordynację działań operacyjnych;
ii.z Prokuraturą Europejską – poprzez wspieranie postępowań przygotowawczych prowadzonych przez Prokuraturę Europejską, w przypadku których wymagane są czynności dochodzeniowe lub inna forma współpracy w państwach członkowskich nieuczestniczących we wzmocnionej współpracy w zakresie ustanowienia Prokuratury Europejskiej 39 lub w państwach trzecich, a także spraw wymagających koordynacji między postępowaniami przygotowawczymi prowadzonymi przez Prokuraturę Europejską a postępowaniami prowadzonymi przez właściwe organy państw członkowskich nieuczestniczących w Prokuraturze Europejskiej, w tym poprzez wsparcie przy tworzeniu wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych;
iii.z innymi organami i jednostkami organizacyjnymi Unii, które w granicach swoich odpowiednich zakresów działania gromadzą informacje istotne dla wykonywania zadań Eurojustu;
h)współpraca z sieciami i organami działającymi w obszarze współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych oraz koordynowanie i wspieranie ich działań, w tym, w stosownych przypadkach, zapewnianie im obsługi;
i)wspieranie właściwych organów krajowych w ochronie praw ofiar w kontekście transgranicznych postępowań karnych;
j)gromadzenie i analizowanie wiedzy specjalistycznej, w szczególności poprzez analizę informacji przechowywanych w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami Eurojustu oraz odpowiedniego orzecznictwa krajowego, międzynarodowego i unijnego, a także poprzez opracowywanie najlepszych praktyk i udzielanie porad w granicach zakresu działania Eurojustu, w stosownych przypadkach w ramach Centrów Wiedzy Eksperckiej Eurojustu w Sprawach Karnych (ECE);
k)przekazywanie, na wniosek, instytucjom, organom i jednostkom organizacyjnym Unii ustaleń analitycznych i doradztwa technicznego opartych na wiedzy eksperckiej Eurojustu wynikającej z prowadzonych spraw;
l)udzielanie, w razie potrzeby, pomocy technicznej, operacyjnej, analitycznej, prawnej, finansowej i strategicznej w kwestiach objętych zakresem działania Eurojustu;
m)prowadzenie ustrukturyzowanej i regularnej współpracy, w tym poprzez zawieranie dwustronnych lub wielostronnych uzgodnień roboczych regulujących zasady takiej współpracy, z podmiotami zajmującymi się zwalczaniem nadużyć finansowych zaangażowanymi w ochronę interesów finansowych Unii, takimi jak Prokuratura Europejska, Europol, OLAF, AMLA i Urząd UE do Spraw Celnych.
Artykuł 5
Właściwość Eurojustu
1.Eurojust jest właściwy w sprawach o następujące przestępstwa, w tym gdy takie przestępstwa są popełniane w związku z działaniami o wymiarze hybrydowym lub stanowią część takich działań:
a)formy poważnej przestępczości wymienione w załączniku I;
b)przestępstwa, w odniesieniu do których właściwa jest Prokuratura Europejska;
c)przestępstwa mające służyć uzyskaniu środków do popełniania poważnych przestępstw wymienionych w załączniku I, mające ułatwić lub umożliwić popełnienie takich przestępstw lub przestępstwa popełnione w celu zapewnienia bezkarności sprawców takich przestępstw.
2.Eurojust działa na wniosek właściwego organu krajowego, właściwego organu organizacji międzynarodowej lub Prokuratury Europejskiej w granicach jej właściwości albo z własnej inicjatywy.
3.W odniesieniu do form przestępczości innych niż wymienione w załączniku I Eurojust może udzielać pomocy w postępowaniach przygotowawczych oraz we wnoszeniu i popieraniu oskarżeń na wniosek właściwego organu krajowego państwa członkowskiego.
4.W odniesieniu do przestępstw, w przypadku których właściwa jest Prokuratura Europejska, Eurojust wykonuje swoją właściwość:
a)w sprawach dotyczących państw członkowskich, które nie uczestniczą we wzmocnionej współpracy w zakresie ustanowienia Prokuratury Europejskiej – na wniosek tych państw członkowskich lub Prokuratury Europejskiej;
b)w sprawach dotyczących państw członkowskich, które uczestniczą we wzmocnionej współpracy w zakresie ustanowienia Prokuratury Europejskiej, w przypadku gdy Prokuratura Europejska postanowiła nie wykonywać swojej właściwości.
5.Eurojust jest właściwy do wspierania Prokuratury Europejskiej również w sprawach dotyczących państw trzecich lub gdy wymagana jest koordynacja między postępowaniami przygotowawczymi prowadzonymi przez Prokuraturę Europejską a postępowaniami przygotowawczymi prowadzonymi przez właściwe organy państw członkowskich, które nie uczestniczą we wzmocnionej współpracy w zakresie ustanowienia Prokuratury Europejskiej.
6.Eurojust może udzielać pomocy w prowadzeniu postępowań przygotowawczych oraz we wnoszeniu i popieraniu oskarżeń dotyczących:
a)co najmniej dwóch państw członkowskich;
b)jednego państwa członkowskiego, jeżeli sprawa ma następstwa na poziomie Unii;
c)co najmniej jednego państwa członkowskiego i państwa trzeciego lub organizacji międzynarodowej, o ile spełniony jest którykolwiek z następujących warunków:
i.przyjęto decyzję stwierdzającą odpowiedni stopień ochrony zgodnie z art. 36 dyrektywy (UE) 2016/680 lub zawarto umowę międzynarodową, umowę o współpracy lub uzgodnienie robocze z tym państwem trzecim lub organizacją międzynarodową;
ii.w tym państwie trzecim lub organizacji międzynarodowej wyznaczono punkt kontaktowy; lub
iii.istnieją szczególne powody do udzielenia takiej pomocy.
d)co najmniej dwóch państw trzecich lub organizacji międzynarodowych, jeżeli sprawa może mieć następstwa na poziomie Unii, pod warunkiem że zgodnie z art. 36 dyrektywy (UE) 2016/680 przyjęto decyzję stwierdzającą odpowiedni stopień ochrony, z każdym z tych państw lub każdą z tych organizacji zawarto umowę międzynarodową, umowę o współpracy lub uzgodnienie robocze oraz Kolegium udzieliło uprzedniej zgody.
ROZDZIAŁ II
ORGANIZACJA EUROJUSTU
SEKCJA I
Struktura
Artykuł 6
Struktura Eurojustu
1.Eurojust składa się ze struktury kierowniczej i struktury operacyjnej.
2.Struktura kierownicza obejmuje:
a)Radę Zarządzającą, która pełni funkcje określone w art. 10;
b)Zarząd, który pełni funkcje określone w art. 13;
c)Dyrektora Administracyjnego, który wykonuje obowiązki określone w art. 15.
3.Struktura operacyjna obejmuje:
a)przedstawicieli krajowych, którzy wykonują uprawnienia określone w art. 18;
b)Kolegium, które wykonuje uprawnienia określone w art. 20.
SEKCJA II
Rada Zarządzająca
Artykuł 7
Skład Rady Zarządzającej
1.W skład Rady Zarządzającej wchodzi po jednym przedstawicielu każdego państwa członkowskiego oraz jeden przedstawiciel Komisji.
2.W skład Rady Zarządzającej wchodzą również:
a)Przewodniczący Eurojustu, bez prawa głosu;
b)Dyrektor Administracyjny, bez prawa głosu.
3.Każdy z członków Rady Zarządzającej ma zastępcę. Zastępca reprezentuje członka pod jego nieobecność. Ani członek Rady Zarządzającej ani jego zastępca reprezentujący państwo członkowskie nie może być przedstawicielem krajowym ani żadnym innym członkiem biura krajowego tego państwa członkowskiego oddelegowanym do Eurojustu.
4.Członków Rady Zarządzającej i ich zastępców powołuje się na podstawie ich wiedzy eksperckiej w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych, z uwzględnieniem odpowiednio wysokiej rangi i doświadczenia, w tym w kwestiach kierowniczych, administracyjnych i budżetowych.
5.Wszystkie strony reprezentowane w Radzie Zarządzającej dokładają starań w celu ograniczenia rotacji swoich przedstawicieli, aby zapewnić ciągłość prac Rady. Wszystkie strony dążą do osiągnięcia równowagi płci w składzie Rady Zarządzającej.
6.Kadencja członków i ich zastępców trwa cztery lata i jest odnawialna jednokrotnie.
Artykuł 8
Przewodniczący Rady Zarządzającej
1.Rada Zarządzająca wybiera spośród swoich członków z prawem głosu przewodniczącego i zastępcę przewodniczącego większością dwóch trzecich głosów tych członków. Zastępca przewodniczącego zastępuje z urzędu przewodniczącego, w przypadku, gdy nie jest on w stanie wykonywać swoich obowiązków.
2.Kadencja przewodniczącego i zastępcy przewodniczącego trwa cztery lata i jest odnawialna jednokrotnie. Jeżeli jednak w dowolnym momencie swojej kadencji stracą oni status członka Rady Zarządzającej, kadencja ich kończy się automatycznie w tym samym dniu.
Artykuł 9
Posiedzenia Rady Zarządzającej
1.Posiedzenia Rady Zarządzającej zwołuje przewodniczący.
2.Przewodniczący Eurojustu i Dyrektor Administracyjny Eurojustu biorą udział w obradach bez prawa głosu.
3.Rada Zarządzająca odbywa posiedzenia co najmniej dwa razy do roku. Dodatkowo Rada Zarządzająca zbiera się z inicjatywy swojego przewodniczącego, na wniosek Komisji lub na wniosek co najmniej jednej trzeciej członków.
4.Rada Zarządzająca może zapraszać do udziału w swoich posiedzeniach w charakterze obserwatora każdą osobę, której opinia może mieć znaczenie.
5.W razie konieczności Rada Zarządzająca może odbywać wspólne posiedzenia z Zarządem Europolu.
6.Członkowie Rady Zarządzającej i ich zastępcy mogą korzystać podczas posiedzeń z pomocy doradców lub ekspertów, z zastrzeżeniem przepisów regulaminu wewnętrznego Rady Zarządzającej.
7.Jeżeli w porządku obrad znajduje się punkt dotyczący poufności lub konfliktu interesów, Rada Zarządzająca omawia i podejmuje decyzję w takiej sprawie bez obecności zainteresowanego członka. Szczegółowe zasady dotyczące stosowania tego przepisu mogą zostać określone w regulaminie wewnętrznym.
Artykuł 10
Funkcje Rady Zarządzającej
1.Rada Zarządzająca określa strategiczne kierunki działań Eurojustu, a w szczególności:
a)przyjmuje projekt jednolitego dokumentu programowego, o którym mowa w art. 12, przed przedłożeniem go do zaopiniowania przez Komisję;
b)uwzględniając opinię Komisji, przyjmuje jednolity dokument programowy większością dwóch trzecich głosów członków z prawem głosu;
c)przyjmuje skonsolidowane roczne sprawozdanie z działalności oraz roczny i wieloletni program prac;
d)przyjmuje swój regulamin wewnętrzny oraz regulamin wewnętrzny Zarządu;
e)przyjmuje przepisy, których celem jest zapobieganie konfliktom interesów i zarządzanie nimi, w odniesieniu do swoich członków, przedstawicieli krajowych i członków biur krajowych;
f)przyjmuje przepisy dotyczące bezpieczeństwa;
g)w odniesieniu do personelu Eurojustu – wykonuje, zgodnie z ust. 2, uprawnienia, które na podstawie regulaminu pracowniczego powierzono organowi powołującemu, oraz uprawnienia, które na podstawie warunków zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej 40 powierzono organowi uprawnionemu do zawierania umów o pracę;
h)przyjmuje przepisy wykonawcze w celu nadania skuteczności regulaminowi pracowniczemu i warunkom zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej zgodnie z art. 110 ust. 2 regulaminu pracowniczego;
i)powołuje Dyrektora Administracyjnego oraz, w stosownych przypadkach, przedłuża jego kadencję lub odwołuje go ze stanowiska zgodnie z art. 14;
j)powołuje oficerów łącznikowych oddelegowanych na placówkę do państw trzecich, o których mowa w art. 61;
k)powołuje i odwołuje księgowego i Inspektora Ochrony Danych, którzy są funkcjonalnie niezależni w wykonywaniu swoich obowiązków;
l)przyjmuje plan bezpieczeństwa, plan ciągłości działania i plan przywrócenia gotowości do pracy po wystąpieniu sytuacji nadzwyczajnej;
m)przyjmuje decyzję ustanawiającą zasady delegowania ekspertów krajowych do Eurojustu, o których mowa w art. 72;
n)przyjmuje, większością dwóch trzecich głosów członków z prawem głosu, roczny budżet Eurojustu oraz pełni inne funkcje budżetowe w odniesieniu do budżetu Eurojustu zgodnie z rozdziałem VI;
o)przyjmuje przepisy finansowe mające zastosowanie do Eurojustu zgodnie z art. 69;
p)przyjmuje strategię współpracy, o której mowa w art. 60, po konsultacji z Kolegium;
q)wydaje zgodę na zawieranie uzgodnień roboczych zgodnie z art. 54 ust. 3;
r)podejmuje wszelkie decyzje dotyczące ustanowienia wewnętrznych struktur Eurojustu, a w razie potrzeby ich modyfikacji, uwzględniając potrzeby w zakresie działań Eurojustu i mając na uwadze należyte zarządzanie budżetem;
s)przyjmuje wszelkie inne decyzje nieoperacyjne, które nie są wyraźnie przypisane Zarządowi lub Dyrektorowi Administracyjnemu zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
2.Zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 110 ust. 2 regulaminu pracowniczego Rada Zarządzająca przyjmuje – na podstawie art. 2 ust. 1 regulaminu pracowniczego i art. 6 warunków zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej – decyzję, zgodnie z którą Dyrektorowi Administracyjnemu przekazuje się odpowiednie uprawnienia organu powołującego i w której określa się warunki, na jakich można zawiesić przekazanie tych uprawnień. Dyrektor Administracyjny jest upoważniony do dalszego przekazywania tych uprawnień.
3.Jeżeli wymagają tego szczególne okoliczności, Rada Zarządzająca może, w drodze decyzji przyjętej większością dwóch trzecich głosów członków z prawem głosu, zawiesić tymczasowo przekazanie uprawnień organu powołującego Dyrektorowi Administracyjnemu i uprawnień przekazanych dalej przez Dyrektora Administracyjnego i wykonywać je samodzielnie lub przekazać je jednemu ze swoich członków lub też członkowi personelu innemu niż Dyrektor Administracyjny
Artykuł 11
Zasady głosowania Rady Zarządzającej
1.O ile niniejsze rozporządzenie nie stanowi inaczej, Rada Zarządzająca podejmuje decyzje większością głosów swoich członków z prawem głosu.
2.W przypadku gdy Komisja zgłosi poważne zastrzeżenia do przedstawionego Radzie Zarządzającej wniosku dotyczącego decyzji w sprawach związanych z rozporządzeniem delegowanym Komisji (UE) 2019/715 41 oraz regulaminem pracowniczym urzędników Unii Europejskiej i warunkami zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej, Rada Zarządzająca odracza przyjęcie decyzji. W ciągu 15 dni Rada Zarządzająca ponownie analizuje i przyjmuje decyzję, w stosownych przypadkach ze zmianami, w drugim czytaniu większością dwóch trzecich głosów swoich członków z prawem głosu, w tym przedstawiciela Komisji, albo większością czterech piątych głosów swoich członków z prawem głosu będących przedstawicielami państw członkowskich.
3.Każdy członek z prawem głosu ma jeden głos. W przypadku nieobecności członka z prawem głosu do wykonywania jego prawa głosu uprawniony jest jego zastępca.
4.Przewodniczący bierze udział w głosowaniu.
5.Przewodniczący Eurojustu i Dyrektor Administracyjny Eurojustu nie biorą udziału w głosowaniu.
6.Jeżeli Przewodniczący Eurojustu zgłosi poważne zastrzeżenia dotyczące decyzji na podstawie art. 10 ust. 1 lit. a), c), p) i r), działając na podstawie decyzji Kolegium przyjętej w drodze konsensusu, Rada Zarządzająca w pełni uwzględnia te zastrzeżenia i, w stosownych przypadkach, ponownie analizuje projekt decyzji przed przystąpieniem do jej przyjęcia.
7.Bardziej szczegółowe zasady głosowania, zwłaszcza okoliczności, w których jeden członek Rady Zarządzającej może działać w imieniu innego członka, określone są w regulaminie wewnętrznym Rady Zarządzającej.
Artykuł 12
Programowanie roczne i wieloletnie
1.Do dnia 30 listopada każdego roku Rada Zarządzająca przyjmuje jednolity dokument programowy zawierający założenia programu rocznego i wieloletniego, w oparciu o projekt przygotowany przez Dyrektora Administracyjnego i poddany przeglądowi przez Zarząd, biorąc pod uwagę opinię Komisji. Rada Zarządzająca przekazuje dokument programowy Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i Komisji.
2.Dokument programowy staje się ostateczny po końcowym uchwaleniu budżetu ogólnego Unii Europejskiej i w razie potrzeby podlega odpowiednim dostosowaniom.
3.Roczny program prac zawiera szczegółowe cele oraz oczekiwane wyniki, a także wskaźniki skuteczności. Roczny program prac zawiera również opis działań, które mają być finansowane, oraz określenie zasobów finansowych i kadrowych przydzielonych na każde działanie, zgodnie z zasadami budżetowania i zarządzania zadaniowego. Roczny program prac jest spójny z wieloletnim programem prac, o którym mowa w ust. 4. Jednoznacznie określone są w nim zadania, które zostały dodane, zmienione lub skreślone w stosunku do poprzedniego roku budżetowego.
4.Rada Zarządzająca zmienia przyjęty roczny program prac w sytuacji, gdy Eurojustowi zostało powierzone nowe zadanie. Wszelkie znaczące zmiany w rocznym programie prac przyjmuje się w drodze tej samej procedury, co pierwotny roczny program prac. Rada Zarządzająca może przekazać Dyrektorowi Administracyjnemu uprawnienia do dokonywania nieznacznych zmian w rocznym programie prac.
5.W wieloletnim programie prac określa się ogólne założenia strategiczne, w tym cele, strategię współpracy z organami państw trzecich i organami organizacji międzynarodowych, o której mowa w art. 60, oczekiwane wyniki i wskaźniki skuteczności. Obejmuje on również programowanie w zakresie zasobów, w tym budżetu wieloletniego i personelu. Program w zakresie zasobów jest aktualizowany co roku. Założenia strategiczne są uaktualniane w miarę potrzeb, a w szczególności w celu uwzględnienia wyników oceny, o której mowa w art. 74.
SEKCJA III
Zarząd
Artykuł 13
Zarząd
1.Rada Zarządzająca jest wspierana przez Zarząd.
2.Zarządowi przewodniczy Przewodniczący Eurojustu.
3.Zarząd:
a)przygotowuje decyzje, które ma przyjąć Rada Zarządzająca, i monitoruje wykonanie przyjętych przez nią decyzji;
b)dokonuje przeglądu projektu budżetu rocznego, projektu rocznego programu prac oraz projektu skonsolidowanego rocznego sprawozdania z działalności przygotowanego przez Dyrektora Administracyjnego;
c)zapewnia, wraz z Radą Zarządzającą, odpowiednie działania następcze w odniesieniu do ustaleń i zaleceń wynikających ze sprawozdań z audytu wewnętrznego lub zewnętrznego oraz ocen, ustaleń z dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) 42 , a także wyników, w tym orzeczeń sądowych, postępowań przygotowawczych prowadzonych przez Prokuraturę Europejską, zgodnie z mającym zastosowanie prawem Unii;
d)bez uszczerbku dla obowiązków Dyrektora Administracyjnego, służy mu pomocą i doradztwem w zakresie wykonywania decyzji Rady Zarządzającej, mając na względzie wzmocnienie nadzoru nad zarządzaniem administracyjnym i budżetowym;
e)przyjmuje sprawozdania, dokumenty kierunkowe, wytyczne dla właściwych organów krajowych oraz opinie dotyczące pracy Eurojustu, z zastrzeżeniem uprzedniej konsultacji z Kolegium w wyjątkowych przypadkach, gdy sprawa ma zasadnicze znaczenie operacyjne;
f)wykonuje wszelkie inne zadania powierzone przez Radę Zarządzającą.
4.Zarząd przyjmuje decyzje administracyjne, w tym:
a)strategię zwalczania nadużyć finansowych proporcjonalną do zagrożeń takimi nadużyciami, przy uwzględnieniu kosztów i korzyści wynikających ze środków, które mają zostać wdrożone, i w oparciu o projekt przygotowany przez Dyrektora Administracyjnego;
b)działania następcze w związku ze sprawozdaniami z audytu, w tym sprawozdaniami Europejskiego Inspektora Ochrony Danych (EIOD) 43 ;
c)strategie związane ze stosunkami z instytucjami Unii, planowaniem budżetowym i negocjacjami, w tym w kontekście wieloletnich ram finansowych;
d)zatwierdzanie prokuratorów łącznikowych oraz punktów kontaktowych oddelegowanych do Eurojustu;
e)rozpoczynanie negocjacji w celu zawarcia uzgodnień roboczych.
5.W razie konieczności, ze względu na pilny charakter sprawy, Zarząd może przyjmować decyzje tymczasowe w imieniu Rady Zarządzającej, w szczególności w kwestiach dotyczących zarządzania administracyjnego i budżetowego, w tym zawieszenia przekazania uprawnień organu powołującego. Decyzje takie przedkłada się Radzie Zarządzającej do zatwierdzenia na jej następnym posiedzeniu.
6.W skład Zarządu wchodzą następujący członkowie z prawem głosu:
a)Przewodniczący Eurojustu,
b)Wiceprzewodniczący,
c)dwóch członków wyznaczonych przez Radę Zarządzającą spośród jej członków posiadających prawo głosu,
d)jeden przedstawiciel Komisji;
7.Dyrektor Administracyjny uczestniczy w posiedzeniach Zarządu bez prawa głosu i może w razie potrzeby wyznaczyć inną osobę do udziału w swoim imieniu.
8.Zarząd może również zapraszać w charakterze obserwatorów, bez prawa głosu, innych uczestników w odniesieniu do konkretnych punktów porządku obrad.
9.Kadencja członków Rady Zarządzającej zasiadających w zarządzie trwa dwa lata. Kadencja ta wygasa przed jej upływem w przypadku gdy dany członek przestaje być członkiem Rady Zarządzającej.
10.Zarząd zbiera się co najmniej raz w miesiącu. Zarząd zbiera się również z inicjatywy Przewodniczącego lub na wniosek jego członków.
11.Zarząd podejmuje decyzje większością głosów swoich członków.
SEKCJA IV
Dyrektor Administracyjny
Artykuł 14
Powołanie, odwołanie i przedłużenie kadencji
1.Dyrektor Administracyjny jest zatrudniony w Eurojuście na czas określony zgodnie z art. 2 lit. a) warunków zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej.
2.Dyrektora Administracyjnego powołuje Rada Zarządzająca w oparciu o osiągnięcia i udokumentowane umiejętności, z listy kandydatów zaproponowanej przez Zarząd na podstawie otwartej i przejrzystej procedury naboru mającej na celu zapewnienie jak najszerszego udziału kandydatów i odpowiedniej równowagi płci.
3.Przy podpisywaniu umowy o pracę z Dyrektorem Administracyjnym Eurojust jest reprezentowany przez przewodniczącego Rady Zarządzającej.
4.Kadencja Dyrektora Administracyjnego trwa pięć lat. Przed upływem tego okresu Zarząd przeprowadza ocenę, w której uwzględnia się ocenę pracy Dyrektora Administracyjnego oraz przyszłe zadania i wyzwania stojące przed Eurojustem.
5.Rada Zarządzająca, działając na wniosek Zarządu, który uwzględnia ocenę wskazaną w ust. 4, może przedłużyć kadencję Dyrektora Administracyjnego jeden raz, na okres nie dłuższy niż pięć lat.
6.Dyrektor Administracyjny, którego kadencja została przedłużona, nie może uczestniczyć w kolejnej procedurze naboru na to samo stanowisko po upływie swojej przedłużonej kadencji.
7.Dyrektor Administracyjny może zostać odwołany ze stanowiska jedynie na mocy decyzji Rady Zarządzającej działającej na wniosek Zarządu.
8.Rada Zarządzająca podejmuje decyzje w sprawie powołania, przedłużenia kadencji lub odwołania ze stanowiska Dyrektora Administracyjnego większością dwóch trzecich głosów swoich członków z prawem głosu.
Artykuł 15
Zadania i zakres obowiązków Dyrektora Administracyjnego
1.Dyrektor Administracyjny zarządza Eurojustem i odpowiada przed Radą Zarządzającą. Dyrektor Administracyjny jest wspierany w wykonywaniu swoich obowiązków przez personel Eurojustu, zgodnie z art. 71.
2.Dyrektor Administracyjny jest niezależny w wykonywaniu swoich zadań i nie zwraca się o instrukcje do żadnego rządu ani jakiegokolwiek innego podmiotu ani też nie przyjmuje od nich takich instrukcji.
3.Dyrektor Administracyjny jest przedstawicielem prawnym Eurojustu.
4.Dyrektor Administracyjny odpowiada za realizację zadań powierzonych Eurojustowi na mocy niniejszego rozporządzenia. W szczególności Dyrektor Administracyjny odpowiada za:
a)zapewnianie bieżącego zarządzania Eurojustem;
b)wdrażanie decyzji przyjętych przez Radę Zarządzającą i Zarząd;
c)zapewnianie przestrzegania zasad finansowych Eurojustu;
d)przygotowywanie projektu jednolitego dokumentu programowego i przedkładanie go Zarządowi do przeglądu oraz Radzie Zarządzającej do przyjęcia, po konsultacji z Komisją;
e)wdrażanie jednolitego dokumentu programowego i składanie Radzie Zarządzającej sprawozdań z jego wdrażania;
f)przygotowywanie skonsolidowanego rocznego sprawozdania z działalności Eurojustu i przedstawianie go Radzie Zarządzającej do oceny i przyjęcia;
g)wspieranie przewodniczącego Rady Zarządzającej w przygotowywaniu posiedzeń Rady Zarządzającej oraz wspieranie Przewodniczącego Eurojustu w przygotowywaniu posiedzeń Zarządu i posiedzeń Kolegium;
h)opracowywanie planu działania w celu uwzględnienia ustaleń i zaleceń wynikających ze sprawozdań z audytu wewnętrznego lub zewnętrznego oraz ocen, ustaleń z dochodzeń prowadzonych przez OLAF, a także wyników – w tym orzeczeń sądowych – postępowań przygotowawczych prowadzonych przez Prokuraturę Europejską, zgodnie z mającym zastosowanie prawem Unii, oraz składanie – dwa razy w roku Komisji oraz regularnie Radzie Zarządzającej i Zarządowi – sprawozdania z postępów;
i)ochronę interesów finansowych Unii przez stosowanie środków zapobiegających nadużyciom finansowym, korupcji i wszelkiej innej nielegalnej działalności, bez uszczerbku dla właściwości OLAF-u i Prokuratury Europejskiej, oraz – w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości – odzyskiwanie kwot wypłaconych nienależnie;
j)przygotowywanie – na potrzeby Eurojustu – strategii zwalczania nadużyć finansowych, strategii osiągnięcia przyrostu wydajności i synergii, strategii współpracy z państwami trzecimi i organizacjami międzynarodowymi oraz strategii w zakresie zarządzania organizacyjnego i systemów kontroli wewnętrznej, a także przedstawianie ich do zatwierdzenia Radzie Zarządzającej;
k)przygotowanie projektu przepisów finansowych mających zastosowanie do Eurojustu do przyjęcia przez Radę Zarządzającą;
l)sporządzanie projektu preliminarza dochodów i wydatków Eurojustu oraz wykonanie jego budżetu, do przyjęcia przez Radę Zarządzającą;
m)promowanie różnorodności i równowagi płci przy rekrutacji personelu Eurojustu.
SEKCJA V
Przedstawiciele krajowi
Artykuł 16
Status przedstawicieli krajowych
1.W skład Eurojustu wchodzi po jednym przedstawicielu krajowym oddelegowanym przez każde państwo członkowskie zgodnie z systemem prawnym tego państwa. Stałym miejscem pracy przedstawiciela krajowego jest siedziba Eurojustu.
2.Przedstawiciele krajowi:
a)są aktywnymi członkami prokuratury lub sądownictwa swojego państwa członkowskiego;
b)posiadają kwalifikacje wymagane do powołania na wysokie stanowisko prokuratorskie lub sędziowskie w swoich państwach członkowskich oraz mają odpowiednie doświadczenie praktyczne w zakresie krajowych systemów prawnych lub zdobyte w odpowiednich organach międzynarodowych lub organach Unii, a także w zakresie międzynarodowej współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych; oraz
c)posiadają co najmniej uprawnienia, o których mowa w art. 18, aby mogli oni wykonywać swoje zadania.
3.Kadencja przedstawicieli krajowych trwa pięć lat i jest odnawialna jednokrotnie. Jeżeli zastępca przedstawiciela krajowego nie może działać w imieniu przedstawiciela krajowego lub go zastępować, przedstawiciel krajowy w momencie wygaśnięcia kadencji pozostaje na stanowisku – za zgodą swojego państwa członkowskiego – do momentu odnowienia kadencji lub zastąpienia go.
4.Każdy przedstawiciel krajowy jest wspierany przez biuro krajowe, o którym mowa w art. 17.
Artykuł 17
Biura krajowe
1.Każde biuro krajowe składa się z przedstawiciela krajowego, co najmniej jednego zastępcy przedstawiciela krajowego i jednego asystenta. Stałym miejscem pracy zastępcy jest siedziba Eurojustu. Jeżeli państwo członkowskie tak postanowi, asystent może mieć stałe miejsce pracy w danym państwie członkowskim.
2.Zgodnie z mającym zastosowanie prawem krajowym zastępca ma taki sam status, uprawnienia i prawa dostępu jak przedstawiciel krajowy. Zastępca może działać w imieniu przedstawiciela krajowego lub go zastępować. Kadencja zastępców trwa pięć lat i jest odnawialna jednokrotnie.
3.Asystent może również działać w imieniu przedstawiciela krajowego lub go zastępować, jeżeli posiada status, o którym mowa w art. 16 ust. 2.
4.Przedstawiciela krajowego mogą wspierać dodatkowi zastępcy lub asystenci. W razie konieczności i za zgodą Kolegium ich stałe miejsce pracy może znajdować się w siedzibie Eurojustu. Państwo członkowskie powiadamia Przewodniczącego Eurojustu i Komisję o powołaniu przedstawicieli krajowych, zastępców i asystentów.
5.Koszty wynagrodzeń i poborów przedstawicieli krajowych, ich zastępców i asystentów są ponoszone przez ich państwa członkowskie, bez uszczerbku dla art. 24.
6.Każde biuro krajowe jest wspierane przez co najmniej jednego oddelegowanego eksperta krajowego. Oddelegowani eksperci krajowi mają status prokuratora, sędziego lub przedstawiciela organu sądowego o kompetencjach równoważnych kompetencjom prokuratora lub sędziego zgodnie z prawem krajowym.
7.Państwa członkowskie mogą przydzielić do biura krajowego dodatkowy personel do krótkoterminowych zadań operacyjnych, w tym stażystów z Europejskiej Sieci Szkolenia Kadr Wymiaru Sprawiedliwości.
8.Oddelegowani eksperci krajowi i inny dodatkowy personel podlegają zwierzchnictwu przedstawiciela krajowego w wykonywaniu zadań związanych z funkcjami operacyjnymi Eurojustu.
9.Biura krajowe są wspierane przez upoważniony personel Eurojustu. Liczbę upoważnionych członków personelu Eurojustu przydzielonych do każdego biura krajowego oraz zakres powierzonych im zadań określa Dyrektor Administracyjny po konsultacji z przedstawicielem krajowym.
10.Jako punkt kontaktowy Europejskiej Sieci Sądowej wyznacza się co najmniej jednego członka z każdego biura krajowego, aby pomóc w ustalaniu, czy dany wniosek należy rozpatrywać z wykorzystaniem Eurojustu czy Europejskiej Sieci Sądowej 44 .
11.Przedstawiciel krajowy, zastępca, asystent uprawniony do zastąpienia przedstawiciela krajowego lub oddelegowany ekspert krajowy są dostępni do przyjmowania i rozpatrywania pilnych wniosków przez cały czas, w tym przez 24 godziny na dobę, siedem dni w tygodniu, w celu zapewnienia, aby Eurojust był w stanie niezwłocznie wykonywać swoje zadania w pilnych przypadkach.
12.Jeżeli członkowie biur krajowych działają w ramach funkcji operacyjnych Eurojustu, stosowne wydatki związane z tymi działaniami uznaje się za wydatki operacyjne.
Artykuł 18
Uprawnienia przedstawicieli krajowych
1.Przedstawiciele krajowi są uprawnieni do:
a)otwierania i rejestrowania spraw oraz zarządzania nimi w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami Eurojustu;
b)bezpośredniego kontaktowania się, konsultowania oraz wymiany informacji operacyjnych i dowodów z dowolnym właściwym organem krajowym swojego państwa członkowskiego, a także z każdym odpowiednim organem lub jednostką organizacyjną Unii, w tym z Prokuraturą Europejską i Europolem;
c)bezpośredniego kontaktowania się, konsultowania oraz wymiany informacji operacyjnych i dowodów z właściwymi organami krajowymi państw trzecich i właściwymi organami organizacji międzynarodowych, zgodnie z międzynarodowymi zobowiązaniami swojego państwa członkowskiego i z przepisami o ochronie danych;
d)ułatwiania lub wspierania w inny sposób wydawania lub wykonywania wszelkich wniosków o współpracę wymiarów sprawiedliwości lub o wzajemne uznanie;
e)zezwalania, na podstawie wszystkich dostępnych istotnych informacji, w tym, w stosownych przypadkach, informacji przekazanych przez Inspektora Ochrony Danych, na przekazanie operacyjnych danych osobowych niezbędnych do celów konkretnego postępowania przygotowawczego, w które zaangażowane jest ich państwo członkowskie, zgodnie z art. 94b, 94c i 94d rozporządzenia (UE) 2018/1725; jeżeli operacyjne dane osobowe, które mają zostać przekazane, zostały dostarczone przez więcej niż jedno państwo członkowskie w kontekście tego postępowania przygotowawczego – zezwolenia udziela przedstawiciel krajowy każdego państwa członkowskiego, które dostarczyło te dane;
f)organizowania spotkań koordynacyjnych lub centrów koordynacyjnych;
g)uczestniczenia we wspólnych zespołach dochodzeniowo-śledczych oraz, w stosownych przypadkach, inicjowania lub ułatwiania ich utworzenia i funkcjonowania, w tym poprzez podpisywanie umów o JIT;
h)uczestniczenia we wspólnych platformach operacyjnych, ECE i platformach koordynacji wymiarów sprawiedliwości;
i)uczestniczenia, w stosownych przypadkach, w operacyjnych grupach zadaniowych i posiedzeniach operacyjnych Europolu;
j)zwracania się do właściwych organów krajowych swojego państwa członkowskiego o wyrażenie zgody na ustanowienie mechanizmów koordynacji z Europolem, w tym wspólnych platform operacyjnych, o których mowa w art. 57 ust. 5;
k)zwracania się do właściwych organów krajowych swojego państwa członkowskiego o wszczęcie postępowania przygotowawczego lub wniesienie i popieranie oskarżenia w sprawie określonych czynów albo o dokonanie określonej czynności w postępowaniu karnym lub zastosowanie innego środka uzasadnionego do celów postępowania przygotowawczego lub wniesienia i popierania oskarżenia;
l)udzielania pomocy w identyfikowaniu konfliktów jurysdykcji, zapobieganiu im i ich rozstrzyganiu, w tym poprzez wydawanie uzasadnionych opinii, zwracanie się do właściwych organów krajowych o uznanie, że jeden z nich jest najwłaściwszy do wniesienia i popierania oskarżenia, oraz ułatwianie przekazywania postępowań.
2.W porozumieniu z właściwym organem krajowym i zgodnie z prawem krajowym przedstawiciele krajowi mogą:
a)wydawać lub wykonywać wszelkie wnioski o współpracę wymiarów sprawiedliwości lub o wzajemne uznanie, w tym:
i.nakazać przeprowadzenie czynności w ramach postępowania przygotowawczego przewidzianych w dyrektywie 2014/41/UE, wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie takich czynności lub je wykonać;
ii.wydawać nakazy zabezpieczenia, występować o ich wydanie lub je wykonywać, zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2018/1805;
iii.wydawać europejski nakaz wydania dowodów lub europejski nakaz zabezpieczenia dowodów, zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1543 45 ;
b)zwracać się do krajowych biur ds. odzyskiwania mienia o udzielenie informacji na temat narzędzi, korzyści lub mienia, które są lub mogą stać się przedmiotem nakazu zabezpieczenia lub nakazu konfiskaty, oraz o podjęcie natychmiastowych działań do czasu wydania nakazu zabezpieczenia, zgodnie z dyrektywą (UE) 2024/1260 46 .
3.W nagłych przypadkach, gdy nie jest możliwe skontaktowanie się w odpowiednim czasie z właściwym organem krajowym, przedstawiciele krajowi są uprawnieni do podjęcia środków, o których mowa w ust. 2, zgodnie z prawem krajowym. Bez zbędnej zwłoki informują oni właściwy organ krajowy o wszelkich środkach podjętych na podstawie niniejszego ustępu.
4.W przypadku gdy na mocy prawa krajowego uprawnienia, o których mowa w ust. 2 i 3, przyznaje się innemu właściwemu organowi krajowemu, przedstawiciel krajowy może zwrócić się do tego organu o wydanie lub wykonanie danego środka.
5.Bez uszczerbku dla ust. 1 i 2 państwa członkowskie mogą przyznać przedstawicielom krajowym dodatkowe uprawnienia do celów wykonywania zadań na podstawie niniejszego rozporządzenia. Te państwa członkowskie powiadamiają Komisję i Kolegium o tych uprawnieniach.
6.Przedstawiciele krajowi mają dostęp do informacji zawartych w wymienionych poniżej rejestrach swoich państw członkowskich lub mają możliwość uzyskania takich informacji bez zbędnej zwłoki, zgodnie ze swoim prawem krajowym:
a)rejestry karne;
b)rejestry osób aresztowanych;
c)rejestry postępowań przygotowawczych;
d)rejestry DNA, odcisków palców i rejestracji pojazdów, jeżeli są one istotne dla postępowań przygotowawczych;
e)ECRIS-TCN zgodnie z art. 14 ust. 1 i 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/816 47 ;
f)scentralizowane rejestry rachunków bankowych i systemy wyszukiwania danych ustanowione na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1153 48 ;
g)inne rodzaje rejestrów prowadzonych przez organy publiczne, w przypadku gdy takie informacje są niezbędne do wykonywania ich zadań na mocy niniejszego rozporządzenia.
SEKCJA VI
Kolegium
Artykuł 19
Skład Kolegium
1.W skład Kolegium wchodzą wszyscy przedstawiciele krajowi.
2.Członkowie Kolegium mogą korzystać z pomocy doradców lub ekspertów.
Artykuł 20
Uprawnienia i funkcje Kolegium
1.Kolegium odpowiada za funkcje operacyjne Eurojustu i działa w sposób w pełni niezależny.
2.Kolegium w szczególności:
a)ułatwia identyfikowanie powiązanych postępowań, w tym poprzez zwracanie się do przedstawicieli krajowych o sprawdzenie, czy w ich odpowiednich państwach członkowskich toczą się równoległe postępowania przygotowawcze lub działania związane z wnoszeniem i popieraniem oskarżeń dotyczące analogicznych faktów lub przestępstw;
b)identyfikuje kwestie przekrojowe i najlepsze praktyki w sprawach operacyjnych, w razie potrzeby zwracając się do przedstawicieli krajowych o współpracę z odpowiednimi krajowymi punktami kontaktowymi sieci sądowych lub innymi właściwymi organami krajowymi;
c)zwraca się do Dyrektora Administracyjnego o przygotowanie analiz dotyczących wpływu orzecznictwa międzynarodowego, unijnego i krajowego na kwestie operacyjne;
d)wnosi do prac Zarządu wkład operacyjny w określanie priorytetów współpracy z państwami trzecimi oraz w opracowywanie dokumentów operacyjnych, w odniesieniu do których Europol zwraca się do Eurojustu o wkład;
e)zwraca się do Zarządu o ustanowienie ECE zgodnie z art. 31 oraz platform koordynacji wymiarów sprawiedliwości zgodnie z art. 27;
f)na wniosek Zarządu lub Rady Zarządzającej doradza w kwestiach bezpośrednio związanych ze sprawami operacyjnymi;
g)przyjmuje przepisy wykonawcze niezbędne do wykonywania swoich funkcji.
3.Kolegium podejmuje decyzje operacyjne, w tym dotyczące:
a)otwierania i rejestrowania spraw z własnej inicjatywy oraz zarządzania nimi w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami Eurojustu na podstawie informacji przekazanych przez co najmniej jedno państwo członkowskie, informacji otrzymanych od państwa trzeciego, organizacji międzynarodowej lub dowolnego organu lub jednostki organizacyjnej Unii, w szczególności Europolu i Prokuratury Europejskiej, albo informacji opracowanych przez personel Eurojustu;
b)w kontekście spraw otwartych z własnej inicjatywy zgodnie z lit. a) – przekazywania właściwym organom krajowym zainteresowanych państw członkowskich informacji istotnych dla wszczęcia, rozszerzenia lub prowadzenia postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń, które mogą wchodzić w zakres ich właściwości;
c)w kontekście spraw otwartych z własnej inicjatywy zgodnie z lit. a) – organizowania spotkania koordynacyjnego, jeżeli Kolegium uzna, że bezpośrednia współpraca między właściwymi organami krajowymi zainteresowanych państw członkowskich jest niezbędna do zapewnienia skutecznej koordynacji prowadzonych przez nie postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń;
d)oceny, czy sprawa dotycząca jednego państwa członkowskiego ma następstwa na poziomie Unii w rozumieniu art. 5 ust. 6 lit. b);
e)ustalenia, czy istnieje zasadniczy interes w udzieleniu pomocy w sprawach dotyczących co najmniej jednego państwa członkowskiego i państwa trzeciego lub organizacji międzynarodowej, zgodnie z art. 5 ust. 5 lit. c) ppkt (iii);
f)zatwierdzania wniosków o współpracę złożonych przez państwa trzecie lub organizacje międzynarodowe objęte zakresem art. 5 ust. 6 lit. d);
Artykuł 21
Posiedzenia Kolegium
1.Posiedzenia Kolegium są zwoływane przez Przewodniczącego.
2.Kolegium odbywa co najmniej jedno posiedzenie w miesiącu. Ponadto Kolegium zbiera się z inicjatywy Przewodniczącego lub na wniosek co najmniej jednej trzeciej swoich członków.
3.Dyrektor Administracyjny i upoważniony personel Eurojustu są zapraszani do udziału w posiedzeniach Kolegium, w stosownych przypadkach, bez prawa głosu.
4.Kolegium zaprasza przedstawicieli Prokuratury Europejskiej i Europolu do udziału w swoich posiedzeniach, bez prawa głosu, gdy omawiane są kwestie będące przedmiotem wspólnego zainteresowania. Może również zapraszać przedstawicieli organów Unii, prokuratorów łącznikowych oddelegowanych do Eurojustu, punkty kontaktowe oddelegowane do Eurojustu oraz, w stosownych przypadkach, przedstawicieli innych właściwych organów krajowych lub międzynarodowych, bez prawa głosu.
5.Kolegium może zaprosić do udziału w swoich posiedzeniach w charakterze obserwatora każdą inną osobę, której opinia może mieć znaczenie.
Artykuł 22
Zasady głosowania Kolegium
1.Kolegium dokłada starań, aby przyjmować decyzje w drodze konsensusu. W przypadku gdy osiągnięcie konsensusu nie jest możliwe, Kolegium bez zbędnej zwłoki przyjmuje decyzje większością głosów swoich członków.
2.Każdy przedstawiciel krajowy ma jeden głos. W przypadku nieobecności członka uprawnionego do głosowania jego zastępca jest uprawniony do wykonywania prawa głosu na warunkach określonych w art. 17 ust. 2. W przypadku nieobecności zastępcy członka również asystent jest uprawniony do wykonywania prawa głosu na warunkach określonych w art. 17 ust. 3.
Artykuł 23
Przewodniczący i Wiceprzewodniczący Eurojustu
1.Kolegium wybiera Przewodniczącego i jednego Wiceprzewodniczącego spośród przedstawicieli krajowych większością dwóch trzecich głosów swoich członków. W przypadku gdy nie można osiągnąć większości dwóch trzecich głosów w drugiej turze wyborów, Wiceprzewodniczący wybierany jest zwykłą większością głosów członków Kolegium, przy czym w przypadku wyboru Przewodniczącego nadal wymagana jest większość dwóch trzecich głosów.
2.Przewodniczący wykonuje swoje funkcje w imieniu Kolegium. Przewodniczący:
a)reprezentuje Eurojust w zewnętrznych stosunkach instytucjonalnych;
b)zwołuje posiedzenia Kolegium i Zarządu oraz przewodniczy im, a także informuje Kolegium o wszelkich sprawach będących przedmiotem jego zainteresowania;
c)kieruje pracami Kolegium;
d)uczestniczy w posiedzeniach Rady Zarządzającej bez prawa głosu;
e)wykonuje wszelkie inne funkcje określone w regulaminie wewnętrznym.
3.Wiceprzewodniczący wykonuje funkcje określone w ust. 2, które zostały mu powierzone przez przewodniczącego, i zastępuje Przewodniczącego, jeśli ten nie może wykonywać swoich obowiązków. Przewodniczącego i Wiceprzewodniczącego w wykonywaniu ich konkretnych obowiązków wspomaga personel Eurojustu.
4.Kadencja Przewodniczącego i Wiceprzewodniczącego trwa cztery lata i jest odnawialna jednokrotnie.
5.Jeżeli przedstawiciel krajowy zostaje wybrany na Przewodniczącego lub Wiceprzewodniczącego Eurojustu, jego kadencja ulega przedłużeniu w celu zapewnienia, aby mógł on pełnić swoją funkcję jako Przewodniczący lub Wiceprzewodniczący.
6.Jeżeli Przewodniczący lub Wiceprzewodniczący przestaje spełniać warunki wymagane do wykonywania swoich obowiązków, może zostać odwołany przez Kolegium działające na wniosek jednej trzeciej członków. Decyzję przyjmuje się większością dwóch trzecich głosów członków Kolegium, z wyłączeniem Przewodniczącego lub Wiceprzewodniczącego, którego decyzja ta dotyczy.
7.Jeżeli przedstawiciel krajowy zostaje wybrany na Przewodniczącego Eurojustu, dane państwo członkowskie może oddelegować inną odpowiednio wykwalifikowaną osobę, aby wzmocnić biuro krajowe na czas sprawowania przez tego przedstawiciela krajowego kadencji Przewodniczącego. Państwo członkowskie, które postanowi oddelegować taką osobę, jest uprawnione do złożenia wniosku o rekompensatę zgodnie z art. 24.
Artykuł 24
Mechanizm rekompensat związany z wyborem na stanowisko Przewodniczącego
1.Państwo członkowskie, którego przedstawiciel krajowy został wybrany na Przewodniczącego, ma prawo do rekompensaty do celów art. 23 ust. 7, zgodnie z mechanizmem określonym przez Radę w drodze aktów wykonawczych.
2.Rekompensatę przyznaje się każdemu państwu członkowskiemu, jeżeli:
a)jego przedstawiciel krajowy został wybrany na Przewodniczącego;
b)złożyło ono do Kolegium wniosek o rekompensatę i uzasadniło potrzebę wzmocnienia biura krajowego w związku ze zwiększonym obciążeniem pracą.
3.Rekompensata jest równoważna 50 % wynagrodzenia krajowego osoby oddelegowanej. Rekompensatę kosztów utrzymania i inne powiązane wydatki oblicza się w oparciu o podstawę porównywalną do tej, jaką stosuje się w przypadku urzędników Unii lub innych urzędników oddelegowanych za granicę.
4.Koszty mechanizmu rekompensat są pokrywane z budżetu Eurojustu.
ROZDZIAŁ III
KWESTIE OPERACYJNE
SEKCJA I
Ułatwianie współpracy i koordynacji wymiarów sprawiedliwości
Artykuł 25
Wspieranie transgranicznych postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń
1.Eurojust wspiera i wzmacnia współpracę między właściwymi organami państw członkowskich, państw trzecich i organizacji międzynarodowych oraz zapewnia najlepszą możliwą koordynację postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń, w szczególności poprzez udzielanie wsparcia operacyjnego, analitycznego i strategicznego.
2.Do celów ust. 1 Eurojust może w szczególności:
a)organizować i prowadzić spotkania koordynacyjne oraz centra koordynacyjne, a także zapewniać niezbędne wsparcie logistyczne, w tym tłumaczenia pisemne i ustne;
b)ułatwiać i wspierać wydawanie, przekazywanie i wykonywanie wniosków o współpracę wymiarów sprawiedliwości oraz instrumentów wzajemnego uznawania, w szczególności poprzez:
i.doradztwo w zakresie odpowiednich instrumentów i mających zastosowanie wymogów prawnych;
ii.wspieranie sporządzania i przekazywania wniosków oraz podejmowania działań następczych w związku z nimi;
iii.ułatwianie kontaktów z właściwymi organami krajowymi państw członkowskich oraz z właściwymi organami państw trzecich i właściwymi organami organizacji międzynarodowych oraz, w stosownych przypadkach, z podmiotami prywatnymi;
iv.określanie alternatywnych rozwiązań w przypadku odmowy wykonania wniosków;
v.udzielanie pomocy w przypadku konkurujących lub sprzecznych wniosków o współpracę wymiarów sprawiedliwości, w tym europejskich nakazów aresztowania wydanych zgodnie z decyzją ramową Rady 2002/584/WSiSW 49 , na przykład poprzez wydawanie uzasadnionych opinii;
c)pomoc w zapobieganiu konfliktom jurysdykcji między właściwymi organami krajowymi, ich wykrywaniu i rozstrzyganiu, w tym poprzez:
i.identyfikowanie równoległych lub powiązanych postępowań;
ii.udzielanie porad prawnych, w tym w odniesieniu do stosowania zasady ne bis in idem;
iii.wydawanie niewiążących uzasadnionych opinii lub zaleceń dotyczących rozstrzygania takich konfliktów;
iv.zwracanie się do właściwych organów o uznanie właściwości jednego z nich jako jurysdykcji najwłaściwszej do wniesienia i popierania oskarżenia;
v.ułatwianie przekazywania postępowań.
d)ułatwiać i wspierać wymianę informacji między właściwymi organami krajowymi a właściwymi organami organizacji międzynarodowych;
e)przeprowadzać, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, kontrolę krzyżową informacji zawartych w odpowiednich bazach danych w celu zidentyfikowania powiązań między transgranicznymi postępowaniami przygotowawczymi i wspierania takich postępowań;
f)ułatwiać i wspierać transgraniczne wykrywanie, zabezpieczanie, konfiskatę i odzyskiwanie mienia pochodzącego z przestępstwa w sprawach transgranicznych, w tym w odniesieniu do konfiskaty po wydaniu wyroku skazującego i konfiskaty bez uprzedniego wyroku skazującego w postępowaniach w sprawach karnych;
g)zwracać się do Europolu o udzielenie wsparcia, w tym poprzez analizę operacyjną w konkretnym toczącym się postępowaniu przygotowawczym, na podstawie danych z postępowania przygotowawczego przekazanych przez Eurojust lub państwa członkowskie.
3.Właściwe organy krajowe informują Eurojust, na jego wniosek, o wynikach postępowań, w odniesieniu do których otrzymały pomoc na podstawie niniejszego artykułu, w tym, o ile są dostępne, o odpowiednich orzeczeniach sądowych i wszelkich podjętych środkach następczych.
4.Eurojust wspiera wykonywanie przepisów niniejszego artykułu za pośrednictwem swojego upoważnionego personelu działającego pod kierownictwem przedstawicieli krajowych zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
Artykuł 26
Wsparcie dla wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych
1.Eurojust zapewnia wspólnym zespołom dochodzeniowo-śledczym wsparcie operacyjne, techniczne, analityczne, prawne i finansowe, w tym poprzez:
a)doradztwo dotyczące możliwości utworzenia wspólnego zespołu dochodzeniowo-śledczego i związanych z tym wymogów prawnych, w tym możliwości udziału Europolu;
b)pomoc w sporządzaniu i negocjowaniu umów o utworzeniu wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych;
c)doradztwo w zakresie strategii ścigania przestępstw oraz realizacji działań operacyjnych.
2.Role i status przedstawicieli krajowych i innych członków biur krajowych w ramach wspólnego zespołu dochodzeniowo-śledczego określa umowa o utworzeniu wspólnego zespołu dochodzeniowo-śledczego.
3.Personel Eurojustu może, jeżeli przewiduje to umowa o utworzeniu wspólnego zespołu dochodzeniowo-śledczego, uczestniczyć w działaniach tego zespołu na warunkach określonych w tej umowie, w tym w odniesieniu do mającego zastosowanie systemu odpowiedzialności.
4.Personel Eurojustu może, w granicach prawa państw członkowskich, w których działa wspólny zespół dochodzeniowo-śledczy, pomagać w jego działaniach i w wymianie informacji między jego członkami.
5.Informacje uzyskane przez upoważniony personel Eurojustu podczas udziału we wspólnym zespole dochodzeniowo-śledczym są przetwarzane przez Eurojust na warunkach określonych w niniejszym rozporządzeniu, za zgodą państwa członkowskiego, które przekazało te informacje, i na jego odpowiedzialność.
6.Eurojust wspiera sieć ekspertów krajowych ds. wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych (sieć JIT) za pośrednictwem swoich pracowników, w szczególności poprzez:
a)organizowanie posiedzeń i działań szkoleniowych;
b)gromadzenie i analizowanie ocen poszczególnych wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych;
c)zarządzanie wsparciem finansowym Eurojustu dla wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych;
d)wykonywanie zadań powierzonych sekretariatowi sieci JIT na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/969 50 .
7.Wsparcia finansowego Eurojustu udziela się zgodnie z rozporządzeniem (UE, Euratom) 2024/2509 i może ono obejmować stosowanie uproszczonych form finansowania, w tym płatności ryczałtowych, kosztów jednostkowych i finansowania według stawek zryczałtowanych. Eurojust może bezpośrednio pokrywać lub zwracać wydatki niezbędne do utworzenia i funkcjonowania wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych, w tym koszty związane z podróżą, zakwaterowaniem, tłumaczeniem ustnym, tłumaczeniem pisemnym, działaniami koordynacyjnymi, wyposażeniem i wsparciem operacyjnym.
Artykuł 27
Platformy koordynacji wymiarów sprawiedliwości
1.Na wniosek co najmniej dwóch państw członkowskich lub z własnej inicjatywy za zgodą zainteresowanych państw członkowskich Eurojust może ustanowić platformy koordynacji wymiarów sprawiedliwości w celu wspierania szczególnie złożonych transgranicznych postępowań przygotowawczych lub wnoszenia i popierania oskarżeń lub w celu zacieśnienia współpracy w zakresie przeciwdziałania określonym formom poważnej przestępczości.
2.Platformy koordynacji wymiarów sprawiedliwości składają się z przedstawicieli właściwych organów krajowych zainteresowanych państw członkowskich, w tym członków biur krajowych, i są wspierane przez upoważniony personel Eurojustu.
3.Do udziału mogą zostać zaproszeni przedstawiciele agencji, organów i jednostek organizacyjnych Unii oraz innych odpowiednich międzynarodowych podmiotów wymiaru sprawiedliwości, a także państw trzecich i organizacji międzynarodowych, z zastrzeżeniem zgody zainteresowanych właściwych organów krajowych.
4.Eurojust zapewnia platformom koordynacji wymiarów sprawiedliwości wsparcie operacyjne, techniczne, analityczne, prawne i finansowe. Zapewnia również niezbędne wsparcie logistyczne, w tym pomieszczenia i bezpieczne narzędzia komunikacji.
5.Platformy koordynacji wymiarów sprawiedliwości w szczególności:
a)ułatwiają wymianę informacji i dowodów istotnych dla organów sądowych, w tym w celu wspierania opracowywania i wdrażania wspólnej strategii ścigania przestępstw;
b)przekazują Eurojustowi informacje do celów analizy operacyjnej zgodnie z niniejszym rozporządzeniem;
c)udzielają specjalistycznej pomocy właściwym organom krajowym, w tym, w stosownych przypadkach, przy wsparciu ECE, o których mowa w art. 31.
6.Z informacjami przetwarzanymi w ramach platformy koordynacji wymiarów sprawiedliwości postępuje się zgodnie z niniejszym rozporządzeniem; informacje te przechowuje się i przetwarza w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami, o którym mowa w art. 41.
SEKCJA II
Działania operacyjne z własnej inicjatywy
Artykuł 28
Inicjatywa własna
1.W przypadku braku wniosku ze strony właściwych organów krajowych lub Prokuratury Europejskiej Eurojust może prowadzić działania operacyjne z własnej inicjatywy, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, na podstawie informacji przekazanych przez państwa członkowskie, państwa trzecie, organizacje międzynarodowe, instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii lub podmioty prywatne lub uzyskanych z publicznie dostępnych źródeł w związku z toczącymi się lub potencjalnymi postępowaniami przygotowawczymi lub wnoszeniem i popieraniem oskarżeń w sprawach dotyczących poważnych przestępstw wchodzących w zakres właściwości Eurojustu zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
2.W przypadku gdy Eurojust działa z własnej inicjatywy, przedstawiciele krajowi mogą, podając powody, zwrócić się do właściwych organów swoich państw członkowskich o:
a)wszczęcie postępowania przygotowawczego lub wniesienie i popieranie oskarżenia w odniesieniu do określonych czynów;
b)uzgodnienie, że jeden z nich może mieć lepsze możliwości wszczęcia postępowania przygotowawczego lub wniesienia i popierania oskarżenia w związku z określonymi czynami;
c)rozszerzenie zakresu postępowań przygotowawczych na inne państwa członkowskie lub państwa trzecie, które początkowo nie były zaangażowane;
d)priorytetowe potraktowanie wniosku o współpracę wymiarów sprawiedliwości w przypadku sprzecznych lub konkurujących ze sobą wniosków;
e)zezwolenie, w stosownych przypadkach, na krzyżowe sprawdzanie odpowiednich baz danych w celu identyfikowania powiązań między sprawami;
f)koordynowanie działań między właściwymi organami zainteresowanych państw członkowskich;
g)zwrócenie się do Europolu o wsparcie operacyjne lub analityczne zgodnie z art. 57;
h)utworzenie wspólnego zespołu dochodzeniowo-śledczego;
i)dokonanie specjalnych czynności dochodzeniowo-śledczych;
j)przekazanie Eurojustowi informacji niezbędnych do wykonywania jego zadań;
k)podjęcie jakichkolwiek innych działań uzasadnionych potrzebami postępowania przygotowawczego lub wniesienia i popierania oskarżenia.
3.Przedstawiciele krajowi mogą ponadto:
a)informować właściwe organy krajowe o postępowaniach przygotowawczych lub wnoszeniu i popieraniu oskarżeń, które mogą mieć następstwa na poziomie Unii lub dotyczyć państw członkowskich innych niż bezpośrednio zainteresowane;
b)przekazywać właściwym organom krajowym informacje istotne dla wszczęcia, rozszerzenia lub prowadzenia postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń wchodzących w zakres właściwości Eurojustu;
c)wydawać uzasadnione opinie w odniesieniu do konkretnych spraw i przekazywać te opinie zainteresowanym państwom członkowskim;
d)w pilnych przypadkach wydawać lub wykonywać wnioski o współpracę wymiarów sprawiedliwości zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
4.W przypadku pojawienia się przeszkód w związku z wnioskami lub decyzjami dotyczącymi współpracy wymiarów sprawiedliwości między co najmniej dwoma państwami członkowskimi, w tym wnioskami lub decyzjami opartymi na instrumentach służących stosowaniu zasady wzajemnego uznawania, oraz w przypadku gdy takich przeszkód nie można usunąć w drodze konsultacji między zainteresowanymi właściwymi organami, przedstawiciele krajowi mogą, z własnej inicjatywy lub na wniosek zainteresowanych właściwych organów krajowych, wydać uzasadnioną opinię w tej sprawie.
5.Właściwe organy krajowe zainteresowanych państw członkowskich udzielają bez zbędnej zwłoki odpowiedzi na wnioski przedstawicieli krajowych, o których mowa w ust. 2, oraz na uzasadnione opinie, o których mowa w ust. 3 i 4. Mogą one odmówić zastosowania się do takich wniosków lub nie zastosować się do takich opinii, jeżeli zastosowanie się do nich miałoby negatywny wpływ na istotne interesy bezpieczeństwa narodowego, zagroziłoby powodzeniu toczącego się postępowania przygotowawczego lub wnoszenia i popierania oskarżenia albo zagroziłoby bezpieczeństwu danej osoby.
6.Na podstawie informacji, o których mowa w ust. 1, oraz do celów ust. 2 upoważniony personel Eurojustu może zestawiać, analizować i przekazywać istotne informacje operacyjne przedstawicielom krajowym lub Kolegium w celu podjęcia odpowiednich działań następczych. W tym celu upoważniony personel Eurojustu może tymczasowo przechowywać i analizować dane osobowe w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami wyłącznie w celu umożliwienia przedstawicielowi krajowemu lub Kolegium ustalenia, czy takie dane są istotne dla zadań Eurojustu i czy daną sprawę należy otworzyć w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami. Dane te mogą być przechowywane przez okres nieprzekraczający sześciu miesięcy w bezpiecznym i kontrolowanym środowisku zapewnionym w tym celu przez Eurojust, z zastrzeżeniem odpowiednich zabezpieczeń zasadniczo równoważnych zabezpieczeniom określonym dla zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami. W wyjątkowych przypadkach, gdy przedstawiciel krajowy lub Kolegium nie zdołali dokonać takiego ustalenia w tym terminie, termin ten może zostać jednokrotnie przedłużony o kolejny okres nieprzekraczający sześciu miesięcy.
7.Personel Eurojustu może również przygotowywać uzasadnione opinie do celów ust. 3 i 4 i przekazywać je przedstawicielom krajowym lub Kolegium w celu podjęcia odpowiednich działań następczych.
8.Właściwe organy krajowe zainteresowanych państw członkowskich pozostają odpowiedzialne za podejmowanie decyzji w sprawie wszelkich działań, które należy podjąć w wyniku działań Eurojustu prowadzonych na podstawie niniejszego artykułu, zgodnie z mającym zastosowanie prawem krajowym i prawem Unii.
Artykuł 29
Zabezpieczanie, analiza i przechowywanie dowodów
1.Aby wspierać działania państw członkowskich w zwalczaniu najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej i przestępstw powiązanych, Eurojust, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, rozwija i utrzymuje zdolność do gromadzenia, zabezpieczania, analizowania i przechowywania dowodów i informacji, które mogą zostać wykorzystane jako dowody związane z tymi przestępstwami.
2.Na wniosek Kolegium lub Komisji Eurojust może, w należycie uzasadnionych przypadkach, rozszerzyć zdolności, o których mowa w ust. 1, na inne formy poważnej przestępczości wchodzące w zakres jego właściwości zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, pod warunkiem że jest to niezbędne do wspierania konkretnych postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń, w odniesieniu do których ustanowiono wspólny zespół dochodzeniowo-śledczy lub platformę koordynacji wymiarów sprawiedliwości.
3.Do celów ust. 1 Eurojust może, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, otrzymywać dowody od właściwych organów krajowych państw członkowskich i państw trzecich, a także od właściwych organów międzynarodowych sądów i trybunałów karnych. Eurojust może również gromadzić odpowiednie informacje, które mogą zostać wykorzystane jako dowody, od agencji, organów i jednostek organizacyjnych Unii, organizacji międzynarodowych i podmiotów prywatnych oraz z publicznie dostępnych źródeł.
4.Eurojust ułatwia bezpieczną i terminową wymianę informacji i dowodów, o których mowa w ust. 1, między właściwymi organami krajowymi państw członkowskich i państw trzecich, a także właściwymi organami międzynarodowych sądów i trybunałów karnych lub, w stosownych przypadkach i zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, udostępnia im bezpośrednio takie informacje i dowody.
5.Do celów niniejszego artykułu Eurojust, za pośrednictwem upoważnionego personelu:
a)wspiera właściwe organy krajowe i międzynarodowe w przekazywaniu dowodów Eurojustowi i gromadzi informacje z publicznie dostępnych źródeł;
b)wspiera właściwe organy krajowe i międzynarodowe w prowadzeniu postępowań przygotowawczych oraz wnoszeniu i popieraniu oskarżeń, w tym poprzez identyfikowanie luk dowodowych i równoległych postępowań przygotowawczych oraz doradzanie w zakresie strategii wnoszenia i popierania oskarżeń; oraz
c)ściśle współpracuje z Europolem, w ramach swoich odpowiednich zakresów działania, w celu określenia powiązań między informacjami przetwarzanymi przez obie agencje, w tym w stosownych przypadkach poprzez przygotowywanie wspólnych sprawozdań analitycznych.
Artykuł 30
Utrwalanie wiedzy
1.Upoważniony personel Eurojustu utrwala, analizuje i, w stosownych przypadkach, wymienia wiedzę operacyjną związaną ze współpracą wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, w tym wiedzę wynikającą ze spraw prowadzonych przez Eurojust i Europejską Sieć Sądową oraz z doświadczeń punktów kontaktowych innych odpowiednich sieci i organów działających w obszarze współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych.
2.Eurojust identyfikuje kwestie przekrojowe i najlepsze praktyki w zakresie współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych oraz opracowuje narzędzia, w tym wytyczne, dokumenty strategiczne i analizy spraw, aby pomagać prawnikom praktykom w prowadzeniu transgranicznych postępowań przygotowawczych oraz wnoszeniu i popieraniu oskarżeń.
3.Eurojust może zestawiać i analizować, w tym z wykorzystaniem zautomatyzowanych narzędzi, orzecznictwo krajowe i unijne istotne dla współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, w tym dotyczące dopuszczalności dowodów.
Artykuł 31
Centra Wiedzy Eksperckiej Eurojustu w Sprawach Karnych (ECE)
1.Eurojust może ustanawiać ECE jako wyspecjalizowane struktury wewnętrzne w celu zapewnienia wsparcia strategicznego, analitycznego i operacyjnego biurom krajowym, właściwym organom krajowym i innym odpowiednim zainteresowanym stronom w zwalczaniu priorytetowych form przestępczości na poziomie Unii i rozwiązywaniu kwestii przekrojowych we współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych.
2.ECE są koordynowane przez personel Eurojustu, który po konsultacji z członkami biur krajowych związanych z odpowiednim ECE decyduje o ustaleniu priorytetów działań i rezultatów. Członkowie ci mogą również zwrócić się o wsparcie ECE w działaniach analitycznych i operacyjnych. Sieci sądowe i inne organy zrzeszające prawników praktyków krajowych również mogą wnosić wkład w pracę ośrodków.
3.Przedstawiciele innych agencji, organów i jednostek organizacyjnych Unii, a także inne zainteresowane strony mogą być zapraszani do udziału w pracach ECE, jeżeli jest to właściwe do wykonywania ich odpowiednich zadań.
4.Kolegium, Dyrektor Administracyjny lub Komisja mogą wystąpić z wnioskiem o ustanowienie ECE. Zarząd ocenia operacyjną wartość dodaną i skutki finansowe takiego wniosku oraz przedkłada ocenę Radzie Zarządzającej, która podejmuje decyzję zgodnie z art. 10 ust. 1 lit. r).
SEKCJA III
Dodatkowe formy wsparcia operacyjnego
Artykuł 32
Punkt kontaktowy dla państw trzecich i organizacji międzynarodowych do celów rozporządzenia (UE) 2019/816
1.Pełniąc rolę punktu kontaktowego dla państw trzecich i organizacji międzynarodowych w celu ustalania państw członkowskich posiadających informacje z rejestrów karnych dotyczące obywatela państwa trzeciego zgodnie z art. 17 rozporządzenia (UE) 2019/816, Eurojust zapewnia skuteczne i bezpieczne rozpatrywanie wniosków i podejmowanie działań następczych, o których mowa w tym artykule, zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami o ochronie danych. W tym celu ustanawia odpowiednie środki organizacyjne i techniczne na potrzeby przetwarzania takich wniosków, ustalania ich priorytetów i podejmowania działań następczych w związku z nimi.
2.Po ustanowieniu środków, o których mowa w ust. 1, procedurę określoną w art. 17 rozporządzenia (UE) 2019/816 przeprowadza się drogą elektroniczną.
Artykuł 33
Pomoc w odniesieniu do ofiar przestępstw w transgranicznych postępowaniach karnych
Eurojust pomaga organom prowadzącym postępowania przygotowawcze i organom ścigania w zapewnianiu poszanowania praw ofiar w transgranicznych postępowaniach przygotowawczych. W szczególności, na wniosek właściwych krajowych organów prowadzących postępowania przygotowawcze i organów ścigania państw członkowskich, Eurojust może:
a)pomagać w ułatwianiu identyfikacji ofiar w sprawach dotyczących dużej liczby ofiar;
b)doradzać właściwym organom krajowym w zakresie praw ofiar do udziału w postępowaniu karnym przysługujących im na podstawie prawa krajowego lub prawa Unii w sprawach transgranicznych;
c)wspierać właściwe organy krajowe w zapewnianiu ofiarom dostępu do kompensaty i zwrotu mienia, w tym mienia objętego środkami zabezpieczenia lub konfiskaty;
d)udzielać wszelkiej dodatkowej pomocy w zakresie praw ofiar w transgranicznych postępowaniach karnych, w granicach swojej właściwości zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
Artykuł 34
Udział w europejskiej multidyscyplinarnej platformie przeciwko zagrożeniom przestępstwami (EMPACT)
1.Eurojust wspiera Europol w przygotowywaniu produktów analitycznych dotyczących bezpieczeństwa wewnętrznego, w tym analiz strategicznych, ocen zagrożeń, sprawozdań dotyczących tendencji i informacji o sytuacji, w szczególności w celu wspierania Rady i Komisji w ustalaniu strategicznych, politycznych i operacyjnych priorytetów Unii w zakresie zwalczania poważnej przestępczości.
2.Eurojust wspiera Europol w operacyjnej realizacji priorytetów Unii w zakresie zwalczania poważnej przestępczości, w szczególności poprzez wspieranie udziału organów sądowych w EMPACT.
3.W koordynacji z Europolem Eurojust może udzielać wsparcia operacyjnego, analitycznego, prawnego, administracyjnego i logistycznego działaniom prowadzonym przez państwa członkowskie w ramach EMPACT. Wsparcie takie może obejmować ułatwianie wymiany informacji między zainteresowanymi właściwymi organami.
4.Takie wsparcie ogranicza się do działań prowadzonych przez organy sądowe lub z ich udziałem. Praktyczne uzgodnienia dotyczące koordynacji między Europolem a Eurojustem w tym kontekście określa się w uzgodnieniu roboczym zawartym między obiema agencjami, o którym mowa w art. 57.
SEKCJA IV
Wymiana informacji z właściwymi organami krajowymi w państwach członkowskich
Artykuł 35
Krajowy system koordynacyjny Eurojustu
1.Każde państwo członkowskie ustanawia krajowy system koordynacyjny Eurojustu, aby wspierać pracę przedstawiciela krajowego swojego państwa członkowskiego i zapewnić koordynację między biurem krajowym a właściwymi organami krajowymi tego państwa członkowskiego.
2.Krajowy system koordynacyjny Eurojustu obejmuje punkty kontaktowe sieci, z którymi Eurojust utrzymuje stosunki zgodnie z art. 56, krajowych korespondentów do spraw terroryzmu oraz wszelkie inne odpowiednie organy sądowe.
3.Każde państwo członkowskie może wyznaczyć krajowego korespondenta Eurojustu, który będzie pełnił funkcję koordynatora członków krajowego systemu koordynacyjnego Eurojustu na poziomie krajowym.
4.Każde państwo członkowskie wyznacza właściwy organ krajowy jako krajowego korespondenta Eurojustu do spraw terroryzmu. Tym krajowym korespondentem do spraw terroryzmu jest organ sądowy lub inny właściwy organ. Jeżeli wymaga tego krajowy system prawny, państwo członkowskie może wyznaczyć więcej niż jeden właściwy organ krajowy jako krajowego korespondenta Eurojustu do spraw terroryzmu. Krajowy korespondent do spraw terroryzmu ma dostęp do wszystkich istotnych informacji zgodnie z art. 37. Krajowy korespondent jest uprawniony do gromadzenia takich informacji i przekazywania ich Eurojustowi zgodnie z prawem krajowym i prawem Unii, w szczególności z krajowym prawem karnym procesowym i mającymi zastosowanie przepisami o ochronie danych.
5.Członkowie krajowego systemu koordynacyjnego Eurojustu w szczególności:
e)zapewniają, aby informacje dotyczące zainteresowanego państwa członkowskiego zgodnie z art. 37 były przekazywane do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami, o którym mowa w art. 41, w sposób skuteczny i niezawodny;
a)udzielają przedstawicielowi krajowemu pomocy w identyfikacji organów właściwych do wykonywania wniosków i decyzji dotyczących współpracy wymiarów sprawiedliwości, w tym także wniosków i decyzji opartych na instrumentach służących wdrożeniu zasady wzajemnego uznawania;
b)informują przedstawiciela krajowego o posiedzeniach, na których omawiane są kwestie operacyjne mające znaczenie dla Eurojustu, oraz zapraszają go do udziału w takich posiedzeniach;
c)utrzymują bliskie stosunki z jednostką krajową Europolu;
d)podnoszą świadomość organów prowadzących postępowania przygotowawcze i organów ścigania w swoim państwie członkowskim w zakresie wsparcia, jakiego Eurojust może udzielać w sprawach transgranicznych;
e)przekazują Eurojustowi orzecznictwo krajowe dotyczące współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, w tym orzecznictwo dotyczące dopuszczalności dowodów;
f)zwracają uwagę Eurojustu na kwestie przekrojowe i najlepsze praktyki w zakresie współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, aby przyczyniać się do utrwalania wiedzy przez Eurojust zgodnie z art. 30, oraz uczestniczą w pracach ECE zgodnie z art. 31.
6.Przedstawiciel krajowy spotyka się regularnie z członkami krajowego systemu koordynacyjnego Eurojustu w swoim państwie członkowskim. Przedstawiciel krajowy odbywa w szczególności regularne spotkania z punktami kontaktowymi każdej sieci, o której mowa w ust. 2, w celu omówienia kwestii wchodzących w zakres działania tej sieci oraz zapewnienia skutecznej koordynacji między biurem krajowym a odpowiednimi właściwymi organami krajowymi.
7.Aby osiągnąć cele, o których mowa w ust. 5, osoby, o których mowa w ust. 2, w zakresie, w jakim działają jako właściwe organy krajowe, są podłączone do zdecentralizowanego systemu informatycznego, o którym mowa w art. 40.
8.Upoważniony personel Eurojustu może pomagać we wdrażaniu niniejszego artykułu.
Artykuł 36
Wymiana informacji z państwami członkowskimi i między przedstawicielami krajowymi
1.Właściwe organy państw członkowskich wymieniają z Eurojustem wszelkie informacje konieczne do wykonywania jego zadań, o których mowa w art. 4 i 25, zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami dotyczącymi ochrony danych. Wymiana ta obejmuje przynajmniej informacje, o których mowa w ust. 4, 5 i 6 niniejszego artykułu.
2.Przekazanie informacji Eurojustowi jest traktowane jako złożenie wniosku o pomoc Eurojustu w danej sprawie wyłącznie wtedy, gdy właściwy organ państwa członkowskiego tak wyraźnie wskazał.
3.Przedstawiciele krajowi dokonują, bez uprzedniej zgody, między sobą i ze swoimi właściwymi organami krajowymi, wymiany wszelkich informacji koniecznych do wykonywania zadań Eurojustu. W szczególności właściwe organy krajowe niezwłocznie informują swoich przedstawicieli krajowych o dotyczącej ich sprawie.
4.Właściwe organy krajowe informują swoich przedstawicieli krajowych o utworzeniu wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych oraz o wynikach prac takich zespołów.
5.Właściwe organy krajowe bez zbędnej zwłoki informują swoich przedstawicieli krajowych o wszelkich przypadkach, które dotyczą co najmniej trzech państw członkowskich i w odniesieniu do których wnioski lub decyzje dotyczące współpracy wymiarów sprawiedliwości, w tym wnioski i decyzje oparte na instrumentach służących wdrożeniu zasady wzajemnego uznawania, zostały przekazane do co najmniej dwóch państw członkowskich, w przypadku gdy zachodzi jedna lub więcej z poniższych przesłanek:
a)za dane przestępstwo w państwie członkowskim występującym z wnioskiem lub wydającym decyzję grozi kara pozbawienia wolności lub środek zabezpieczający polegający na pozbawieniu wolności na maksymalny okres co najmniej pięciu lub sześciu lat – zależnie od decyzji danego państwa członkowskiego – i przestępstwo to jest umieszczone w następującym wykazie:
(i)handel ludźmi;
(ii)niegodziwe traktowanie w celach seksualnych lub wykorzystywanie seksualne, w tym pornografia dziecięca i nagabywanie dzieci w celach seksualnych;
(iii)handel narkotykami;
(iv)nielegalny handel bronią palną, jej częściami lub komponentami oraz amunicją lub materiałami wybuchowymi;
(v)korupcja;
(vi)przestępstwa przeciwko interesom finansowym Unii;
(vii)fałszowanie pieniądza lub środków płatniczych;
(viii)działalność związana z praniem pieniędzy;
(ix)przestępczość komputerowa;
b)stan faktyczny wskazuje, że dana sprawa dotyczy organizacji przestępczej;
c)z przesłanek wynika, że sprawa może mieć istotny wymiar transgraniczny lub może mieć następstwa na poziomie Unii, lub może dotyczyć innych państw członkowskich niż te, które są bezpośrednio zaangażowane.
6.Właściwe organy krajowe informują swoich przedstawicieli krajowych o:
a)przypadkach, w których wystąpił lub może wystąpić konflikt jurysdykcji;
b)przesyłkach niejawnie nadzorowanych dotyczących co najmniej trzech państw, z których co najmniej dwa są państwami członkowskimi;
c)powtarzających się trudnościach lub odmowach dotyczących wykonania wniosków lub decyzji w sprawie współpracy wymiarów sprawiedliwości, w tym wniosków i decyzji opartych na instrumentach służących wdrożeniu zasady wzajemnego uznawania.
7.W szczególnych przypadkach organy krajowe nie mają obowiązku przekazywania informacji, jeżeli ich przekazanie zaszkodziłoby żywotnym interesom bezpieczeństwa narodowego lub bezpieczeństwu osób.
8.Niniejszy artykuł nie ma wpływu na warunki określone w umowach dwustronnych bądź wielostronnych lub uzgodnień między państwami członkowskimi a państwami trzecimi, w tym wszelkich warunków określonych przez państwa trzecie w odniesieniu do sposobu wykorzystania informacji po ich dostarczeniu.
9.Niniejszy artykuł nie ma wpływu na inne obowiązki dotyczące przekazywania informacji Eurojustowi.
10.Właściwe organy krajowe nie mają obowiązku udzielania informacji, o których mowa w niniejszym artykule, jeżeli takie informacje zostały już przekazane Eurojustowi zgodnie z innymi przepisami niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 37
Wymiana informacji dotyczących spraw związanych z terroryzmem
1.W odniesieniu do przestępstw terrorystycznych właściwe organy krajowe informują przedstawicieli krajowych swojego państwa członkowskiego o wszelkich toczących się lub zakończonych postępowaniach przygotowawczych nadzorowanych przez organy sądowe, niezwłocznie po przekazaniu sprawy organom sądowym zgodnie z prawem krajowym, w szczególności krajowym prawem karnym procesowym, o wszelkich toczących się lub zakończonych oskarżeniach i toczących się lub zakończonych postępowaniach sądowych oraz o wszelkich orzeczeniach sądowych dotyczących przestępstw terrorystycznych. Obowiązek ten ma zastosowanie do wszystkich postępowań przygotowawczych dotyczących przestępstw terrorystycznych, niezależnie od tego, czy wykryto powiązanie z innym państwem członkowskim lub państwem trzecim, chyba że dane postępowanie przygotowawcze, ze względu na swoje szczególne okoliczności, wyraźnie dotyczy tylko jednego państwa członkowskiego.
2.Ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli:
a)wymiana informacji mogłaby zagrozić toczącemu się postępowaniu przygotowawczemu lub bezpieczeństwu poszczególnych osób; lub
b)wymiana informacji byłaby sprzeczna z żywotnymi interesami bezpieczeństwa danego państwa członkowskiego.
3.Do celów niniejszego artykułu przestępstwa terrorystyczne są przestępstwami, o których mowa w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/541 51 .
4.Informacje przekazywane zgodnie z ust. 1 obejmują operacyjne dane osobowe i dane nieosobowe wymienione w załączniku III. Informacje takie mogą obejmować dane osobowe zgodnie z ust. 4 załącznika III, ale jedynie wtedy, gdy zgodnie z prawem krajowym takie dane osobowe znajdują się w posiadaniu właściwych organów krajowych lub mogą być im przekazane i jeżeli przekazanie tych danych jest niezbędne do wiarygodnej identyfikacji osoby, której dane dotyczą, na podstawie art. 44 ust. 5.
5.W przypadku wystąpienia sytuacji, o której mowa w ust. 2, właściwe organy krajowe informują swoich przedstawicieli krajowych o wszelkich zmianach w informacjach przekazanych na podstawie ust. 1, bez zbędnej zwłoki i, w miarę możliwości, nie później niż 10 dni roboczych po zaistnieniu tych zmian.
6.Właściwy organ krajowy nie ma obowiązku udzielania takich informacji, jeżeli zostały już one przekazane Eurojustowi.
7.Właściwy organ krajowy może na każdym etapie zwrócić się do Eurojustu o udzielenie wsparcia w przeprowadzeniu działań następczych w związku z powiązaniami zidentyfikowanymi na podstawie informacji przekazanych na mocy niniejszego artykułu.
Artykuł 38
Informacje dostarczane przez Eurojust właściwym organom krajowym
1.Eurojust dostarcza właściwym organom krajowym bez zbędnej zwłoki informacje o wynikach przetwarzania informacji, w tym o powiązaniach ze sprawami już zarejestrowanymi w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami. Informacje te mogą obejmować dane osobowe.
2.Jeżeli właściwy organ krajowy wystąpi do Eurojustu o dostarczenie mu informacji w określonym terminie, Eurojust przekazuje te informacje w tym terminie.
Artykuł 39
Wymiana informacji operacyjnych między upoważnionym personelem Eurojustu a państwami członkowskimi
1.O ile w niniejszym rozporządzeniu nie przewidziano inaczej, wymiana informacji operacyjnych między Eurojustem a właściwymi organami państw członkowskich odbywa się za pośrednictwem przedstawicieli krajowych, zgodnie z zasadami zarządzania informacjami w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami określonymi w art. 42.
2.W przypadku gdy wymiana informacji operacyjnych między Eurojustem a właściwymi organami państw członkowskich odbywa się za pośrednictwem przedstawicieli krajowych zgodnie z ust. 1, przedstawiciel krajowy może w indywidualnych przypadkach upoważnić jednego lub większą liczbę członków upoważnionego personelu Eurojustu, pod swoim nadzorem i na swoją odpowiedzialność, do bezpośredniej wymiany informacji operacyjnych z właściwymi organami ich państwa członkowskiego, jeżeli jest to niezbędne do wykonywania zadań Eurojustu wynikających z niniejszego rozporządzenia.
3.W przypadku gdy upoważniony personel Eurojustu działa zgodnie z ust. 2, taka wymiana odbywa się za pośrednictwem zdecentralizowanego systemu informatycznego, o którym mowa w art. 40, chyba że zastosowanie ma art. 40 ust. 2. Dany przedstawiciel krajowy pozostaje odpowiedzialny za treść wymienianych informacji oraz za ich dalsze przetwarzanie w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami zgodnie z art. 42 ust. 1.
Artykuł 40
Bezpieczna komunikacja cyfrowa oraz wymiana danych między właściwymi organami krajowymi a Eurojustem
1.Komunikacja między właściwymi organami krajowymi a Eurojustem na podstawie niniejszego rozporządzenia odbywa się za pośrednictwem sieci systemów informatycznych i interoperacyjnych punktów dostępu e-CODEX, za których działanie i za zarządzanie którymi odpowiadają indywidualnie poszczególne państwa członkowskie i Eurojust, co umożliwia bezpieczną i niezawodną transgraniczną wymianę informacji („zdecentralizowany system informatyczny”). Zautomatyzowany system zarządzania sprawami, o którym mowa w art. 41, jest połączony ze zdecentralizowanym systemem informatycznym.
2.Jeżeli wymiana informacji zgodnie z ust. 1 nie jest możliwa, na przykład ze względu na brak dostępu do zdecentralizowanego systemu informatycznego, charakter przekazywanych materiałów, ograniczenia techniczne, takie jak rozmiar danych, ograniczenia prawne związane z dopuszczalnością wymaganych danych jako dowodów lub z wymogami kryminalistycznymi dotyczącymi wymaganych danych, lub ze względu na sytuacje wyjątkowe, przekazanie odbywa się najwłaściwszymi sposobami alternatywnymi, z uwzględnieniem potrzeby zapewnienia szybkiej, bezpiecznej i niezawodnej wymiany informacji, przy zapewnieniu odbiorcy możliwości stwierdzenia autentyczności.
3.Właściwe organy krajowe przekazują Eurojustowi informacje, o których mowa w art. 36 i 37 niniejszego rozporządzenia, z rejestrów krajowych, w sposób półautomatyczny i ustrukturyzowany, zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2025/2447 52 .
4.Komisja powinna być odpowiedzialna za tworzenie, utrzymanie i rozwój oprogramowania wzorcowego, o korzystaniu którego jako ich system back-end państwa członkowskie i Eurojust mogą zdecydować. To oprogramowanie wzorcowe powinno mieć strukturę modułową, co oznacza, że powinno być oprogramowaniem pakietowym dostarczanym niezależnie od elementów systemu e-CODEX niezbędnych do podłączenia tego oprogramowania do zdecentralizowanego systemu informatycznego. Dzięki tej strukturze państwa członkowskie powinny mieć możliwość wykorzystywania lub usprawnienia swoich istniejących krajowych infrastruktur komunikacji sądowej na potrzeby zastosowań transgranicznych, a Eurojust – podłączenia swojego zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami do zdecentralizowanego systemu informatycznego.
5.Komisja bezpłatnie udostępnia, utrzymuje i wspiera oprogramowanie wzorcowe. Utworzenie, utrzymanie i rozwój oprogramowania wzorcowego finansowane są z budżetu ogólnego Unii.
6.Państwa członkowskie i Eurojust pokrywają przypadające na nie koszty ustanowienia i obsługi wyznaczonych punktów dostępu e-CODEX zdefiniowanych w art. 3 pkt 3 rozporządzenia (UE) 2022/850 oraz koszty ustanowienia i dostosowania swoich systemów informatycznych w celu zapewnienia ich interoperacyjności z punktem dostępu.
7.W przypadku gdy Eurojust ustanawia lub zamawia usługi przetwarzania w chmurze do celów niniejszego rozporządzenia, zapewnia, aby takie usługi były zgodne z mającym zastosowanie prawem Unii, w tym z wymogami dotyczącymi unijnych ram suwerenności chmurowej, bezpieczeństwa danych, ochrony danych, cyberbezpieczeństwa i suwerenności cyfrowej, zapewniając tym samym bezpieczny hosting i przetwarzanie danych wymienianych na podstawie niniejszego rozporządzenia, przy ścisłej kontroli dostępu i segmentacji danych.
Artykuł 41
Zautomatyzowany system zarządzania sprawami
1.Eurojust tworzy zautomatyzowany system zarządzania sprawami do celów przetwarzania operacyjnych danych osobowych wymienionych w załączniku II, danych wymienionych w załączniku III oraz danych nieosobowych.
2.Zautomatyzowany system zarządzania sprawami służy następującym celom:
a)wspieranie prowadzenia i koordynacji postępowań przygotowawczych oraz wniesionych i popieranych oskarżeń w odniesieniu do których Eurojust udziela pomocy;
b)wspieranie Eurojustu w wykonywaniu funkcji z własnej inicjatywy zgodnie z art. 28;
c)zapewnianie bezpiecznego dostępu do informacji oraz bezpiecznej wymiany informacji na temat toczących się postępowań przygotowawczych oraz wniesionych i popieranych oskarżeń;
d)ułatwianie bezpiecznej wymiany informacji i dowodów z właściwymi organami krajowymi państw członkowskich, organami i jednostkami organizacyjnymi Unii, właściwymi organami państw trzecich, właściwymi organami organizacji międzynarodowych i podmiotami prywatnymi, w tym za pośrednictwem kanałów komunikacji, o których mowa w ust. 3, z zastrzeżeniem ograniczeń dotyczących postępowania z informacjami określonych w art. 42 ust. 3;
e)umożliwianie analizy i systematycznej kontroli krzyżowej informacji i dowodów w celu zidentyfikowania powiązań między transgranicznymi postępowaniami przygotowawczymi oraz wnoszeniem i popieraniem oskarżeń, a także wspierania właściwych organów krajowych w przygotowywaniu spraw;
f)zabezpieczanie, analizowanie i przechowywanie dowodów zgodnie z art. 29;
g)umożliwianie pobierania danych do celów operacyjnych, analitycznych i statystycznych;
h)ułatwianie monitorowania w celu zapewnienia, aby przetwarzanie operacyjnych danych osobowych w ramach systemu było zgodne z prawem w tym z niniejszym rozporządzeniem oraz z mającymi zastosowanie przepisami o ochronie danych.
3.Zautomatyzowany system zarządzania sprawami jest połączony ze zdecentralizowanym systemem informatycznym, o którym mowa w art. 40. Może być też podłączony do bezpiecznego połączenia telekomunikacyjnego, o którym mowa w art. 9 decyzji Rady 2008/976/WSiSW, oraz do innych bezpiecznych kanałów komunikacji ustanowionych zgodnie z mającym zastosowanie prawem Unii.
4.W przypadku gdy Eurojustowi przyznano dostęp do danych znajdujących się w innych unijnych systemach informacyjnych ustanowionych na mocy innych aktów prawnych Unii lub do danych pochodzących z takich systemów, może on korzystać z zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami, aby uzyskać dostęp do danych w tych systemach informacyjnych lub podłączyć się do tych systemów informacyjnych w celu wyszukiwania i przetwarzania informacji, w tym danych osobowych, pod warunkiem że jest to niezbędne do wykonywania jego zadań i zgodne z aktami prawnymi Unii ustanawiającymi takie systemy informacyjne.
5.Ust. 3 i 4 nie rozszerzają uprawnień dostępu do innych unijnych systemów informacyjnych przyznanych Eurojustowi na podstawie aktów prawnych Unii ustanawiających te systemy.
6.Eurojust nie przetwarza operacyjnych danych osobowych w sposób zautomatyzowany poza zintegrowanym środowiskiem przetwarzania danych zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami, z wyjątkiem przypadków wyraźnie przewidzianych w niniejszym rozporządzeniu. Przedstawiciele krajowi mogą tymczasowo przechowywać i analizować dane osobowe do celów ustalenia, czy dane te są istotne dla zadań Eurojustu i czy należy otworzyć sprawę w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami. Dane te mogą być przechowywane przez okres nieprzekraczający sześciu miesięcy w bezpiecznym i kontrolowanym środowisku zapewnionym w tym celu przez Eurojust, z zastrzeżeniem odpowiednich zabezpieczeń zasadniczo równoważnych zabezpieczeniom określonym dla zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami. W wyjątkowych przypadkach, gdy przedstawiciel krajowy nie był w stanie dokonać takiego ustalenia w tym terminie, termin ten może zostać jednokrotnie przedłużony o kolejny okres nieprzekraczający sześciu miesięcy.
7.W przypadku gdy Eurojust jest upoważniony do przetwarzania operacyjnych lub nieoperacyjnych danych osobowych, ale nie działa jako administrator w odniesieniu do takich danych, zapewnia ich bezpieczne przetwarzanie. Na zasadzie odstępstwa od ust. 6 Eurojust może, w razie potrzeby, ustanowić odrębny system przetwarzania takich danych. Takie dane nie mogą być wykorzystywane do żadnych innych zadań ani celów Eurojustu, w tym do krzyżowego sprawdzania.
8.Wykonując swoje zadania, przedstawiciele krajowi mogą przetwarzać dane osobowe dotyczące indywidualnych spraw, nad którymi pracują, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem lub innymi mającymi zastosowanie instrumentami. Udzielają oni Inspektorowi Ochrony Danych dostępu do danych osobowych przetwarzanych w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami.
Artykuł 42
Zarządzanie informacjami w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami
1.Przedstawiciel krajowy lub dowolny inny członek biura krajowego działający z jego upoważnienia przechowuje w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami informacje zgromadzone przez tego przedstawiciela krajowego lub mu przekazane zgodnie z niniejszym rozporządzeniem lub innymi mającymi zastosowanie instrumentami. Przedstawiciel krajowy ponosi odpowiedzialność za zarządzanie danymi, które przetwarza.
2.Przedstawiciel krajowy decyduje w poszczególnych przypadkach, czy utrzymać ograniczenie dostępu do informacji, czy też udzielić dostępu do nich lub do ich części jednej lub większej liczbie następujących osób:
a)innym przedstawicielom krajowym;
b)prokuratorom łącznikowym oddelegowanym do Eurojustu zgodnie z art. 63;
c)oficerowi łącznikowemu Prokuratury Europejskiej oddelegowanemu do Eurojustu zgodnie z art. 58;
d)punktom kontaktowym oddelegowanym do Eurojustu zgodnie z art. 63;
e)upoważnionemu personelowi Eurojustu zgodnie z ust. 5 niniejszego artykułu; lub
f)każdej innej osobie pracującej w imieniu Eurojustu, która otrzymała niezbędne do tego upoważnienie Dyrektora Administracyjnego zgodnie z art. 71 ust. 5.
3.W przypadku stwierdzenia powiązania, o którym mowa w art. 41 ust. 2 lit. e), przedstawiciel krajowy określa, w porozumieniu z właściwymi organami krajowymi, które przekazały odpowiednie informacje, w sposób ogólny lub szczegółowy wszelkie ograniczenia dotyczące dalszego postępowania z tymi informacjami, dostępu do nich i ich przekazywania. Takie ograniczenia są wiążące dla wszystkich osób, którym udzielono dostępu do informacji zgodnie z ust. 2 niniejszego artykułu, i są odnotowywane w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami.
4.Upoważniony personel Eurojustu może przechowywać informacje w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami pod nadzorem przedstawiciela krajowego lub Kolegium, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
5.Upoważnionym pracownikom Eurojustu udziela się dostępu do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami w zakresie ściśle koniecznym do wykonywania konkretnych zadań powierzonych im na mocy niniejszego rozporządzenia, a w szczególności do następujących celów:
a)utrwalania wiedzy operacyjnej i zarządzania nią zgodnie z art. 31;
b)wykonywania zadań związanych ze sprawami z własnej inicjatywy zgodnie z art. 28;
c)przetwarzania wniosków w ramach zautomatyzowanego systemu trafieniowego (figuruje / nie figuruje) zgodnie z art. 55, z zastrzeżeniem ograniczeń dotyczących postępowania z informacjami wskazanych zgodnie z ust. 3 niniejszego artykułu.
6.Kolegium określa szczegóły praktycznego wdrażania ust. 5.
ROZDZIAŁ IV
PRZETWARZANIE INFORMACJI
Artykuł 43
Przetwarzanie danych osobowych przez Eurojust
1.Odesłania w niniejszym rozporządzeniu do „mających zastosowanie przepisów dotyczących ochrony danych” należy rozumieć jako odesłania do przepisów dotyczących danych osobowych określonych w niniejszym rozporządzeniu oraz w rozporządzeniu (UE) 2018/1725.
2.Eurojust określa terminy przechowywania administracyjnych danych osobowych w przepisach odnoszących się do ochrony danych w swoim regulaminie wewnętrznym.
Artykuł 44
Przetwarzanie operacyjnych danych osobowych
1.Jeżeli jest to niezbędne do wykonywania zadań Eurojustu, może on w ramach swojej właściwości i do celów wykonywania swoich funkcji operacyjnych przetwarzać w sposób zautomatyzowany lub w ręcznie uporządkowanych katalogach, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, wyłącznie operacyjne dane osobowe wymienione w pkt 1 załącznika II dotyczące osób, które zgodnie z prawem krajowym zainteresowanych państw członkowskich są osobami, co do których istnieją poważne powody, by podejrzewać, że popełniły lub popełnią przestępstwo, w przypadku którego Eurojust jest właściwy, lub które zostały skazane za popełnienie takiego przestępstwa.
2.Eurojust może przetwarzać wyłącznie operacyjne dane osobowe wymienione w pkt 2 załącznika II dotyczące osób, które zgodnie z prawem krajowym zainteresowanych państw członkowskich uważane są za pokrzywdzonych lub dotyczące osób innych w stosunku do przestępstwa, takich jak osoby, które mogą zostać wezwane do złożenia zeznań w ramach postępowania przygotowawczego lub wniesienia i popierania oskarżenia w sprawach dotyczących co najmniej jednego rodzaju przestępczości i przestępstw określonych w art. 6, osoby, które mogą dostarczyć informacji o przestępstwach lub osoby, które mają kontakty lub powiązania z osobą, o której mowa w ust. 1 niniejszego artykułu. Przetwarzanie takich operacyjnych danych osobowych może mieć miejsce wyłącznie wówczas, gdy jest to niezbędne do realizacji zadań Eurojustu w ramach jego właściwości i do celów wykonywania jego funkcji operacyjnych.
3.W wyjątkowych przypadkach, przez ograniczony okres, który nie może przekraczać czasu niezbędnego do zamknięcia sprawy, w związku z którą przetwarzane są dane, Eurojust może również przetwarzać operacyjne dane osobowe inne niż dane osobowe, o których mowa w załączniku II, odnoszące się do okoliczności przestępstwa, jeżeli dane takie dotyczą bezpośrednio toczącego się postępowania przygotowawczego, które Eurojust koordynuje lub pomaga koordynować, i stanowią jego część, oraz pod warunkiem że przetwarzanie tych danych jest niezbędne dla celów określonych w ust. 1. Inspektor Ochrony Danych, o którym mowa w art. 50, jest niezwłocznie informowany o przetwarzaniu takich operacyjnych danych osobowych oraz o szczególnych okolicznościach, które uzasadniają konieczność przetwarzania takich danych. W przypadku gdy takie inne dane dotyczą świadków lub poszkodowanych w rozumieniu ust. 2, decyzja o przetwarzaniu danych podejmowana jest wspólnie przez zainteresowanych przedstawicieli krajowych.
4.W przypadku gdy takie szczególne kategorie operacyjnych danych osobowych dotyczą świadków lub pokrzywdzonych w rozumieniu ust. 2 niniejszego artykułu, decyzja o przetwarzaniu danych podejmowana jest przez zainteresowanych przedstawicieli krajowych.
5.W przypadku gdy operacyjne dane osobowe przekazuje się zgodnie z art. 37, Eurojust może przetwarzać wymienione w załączniku III operacyjne dane osobowe następujących osób:
a)osób, w odniesieniu do których, zgodnie z prawem krajowym zainteresowanego państwa członkowskiego, istnieją poważne powody, by podejrzewać, że popełniły lub popełnią przestępstwo, w przypadku którego Eurojust jest właściwy;
b)osób, które zostały skazane za popełnienie takiego przestępstwa.
6.Eurojust może nadal przetwarzać operacyjne dane osobowe, o których mowa w ust. 5 lit. a), także po zakończeniu postępowania na podstawie prawa krajowego danego państwa członkowskiego nawet w przypadku uniewinnienia lub ostatecznej decyzji o odmowie ścigania –, chyba że właściwy organ krajowy zdecyduje inaczej, indywidualnie dla każdego przypadku. W przypadku gdy postępowanie nie zakończyło się wyrokiem skazującym, przetwarzanie operacyjnych danych osobowych odbywa się wyłącznie w celu zidentyfikowania powiązań między toczącymi się, przyszłymi lub zakończonymi postępowaniami przygotowawczymi oraz wnoszonymi i popieranymi oskarżeniami, o których mowa w art. 41 ust. 2 lit. c).
Artykuł 45
Terminy przechowywania operacyjnych danych osobowych
1.Operacyjne dane osobowe przetwarzane przez Eurojust są przechowywane przez Eurojust tylko tak długo, jak długo jest to niezbędne do wykonywania jego zadań. W szczególności, bez uszczerbku dla ust. 4 niniejszego artykułu, operacyjne dane osobowe, o których mowa w art. 44, nie mogą być przechowywane po tym spośród poniższych terminów, który nastąpi wcześniej:
a)terminie, w którym upłynął okres przedawnienia ścigania we wszystkich państwach członkowskich, których dotyczą postępowanie przygotowawcze oraz wniesienie i popieranie oskarżenia;
b)terminie, w którym Eurojust został poinformowany o tym, że dana osoba została uniewinniona, a orzeczenie sądowe stało się ostateczne; w takim przypadku zainteresowane państwo członkowskie niezwłocznie informuje o tym Eurojust;
c)terminie trzech lat od dnia, w którym orzeczenie sądowe ostatniego z państw członkowskich, których dotyczą postępowanie przygotowawcze lub wniesienie i popieranie oskarżenia, stało się ostateczne;
d)terminie, w którym Eurojust i zainteresowane państwa członkowskie wspólnie stwierdziły lub ustaliły, że nie jest już konieczne, by Eurojust koordynował postępowanie przygotowawcze oraz wniesienie i popieranie oskarżenia, chyba że istnieje obowiązek przedstawiania Eurojustowi takich informacji zgodnie z art. 36 ust. 5 lub 6;
e)terminie trzech lat od dnia, w którym operacyjne dane osobowe zostały przekazane zgodnie z art. 36 ust. 5 lub 6, chyba że dane te dotyczą sprawy, w której w chwili upływu tego terminu nadal toczy się postępowanie karne, w tym postępowanie odwoławcze; w takim przypadku dane mogą być przechowywane do czasu wydania wyroku kończącego postępowanie w tej sprawie.
2.Eurojust nie przechowuje operacyjnych danych osobowych przekazanych zgodnie z art. 38 po tym spośród poniższych terminów, który nastąpi najwcześniej:
a)terminie, w którym upłynął okres przedawnienia ścigania we wszystkich państwach członkowskich, których dotyczą postępowanie przygotowawcze lub wniesienie i popieranie oskarżenia;
b)terminie pięciu lat od dnia, w którym orzeczenie sądowe ostatniego z państw członkowskich, których dotyczą postępowanie przygotowawcze lub wniesienie i popieranie oskarżenia, stało się ostateczne, lub terminie dwóch lat w przypadku uniewinnienia lub ostatecznej decyzji o odmowie ścigania;
c)terminie, w którym Eurojust został poinformowany o decyzji właściwego organu krajowego zgodnie z art. 46 ust. 5.
3.Przestrzeganie terminów przechowywania, o których mowa w ust. 1 i 2, jest stale sprawdzane przez Eurojust przy pomocy właściwych środków automatycznego przetwarzania, w szczególności od momentu, w którym Eurojust przestaje udzielać wsparcia. Co trzy lata od wprowadzenia danych sprawdzana jest również celowość ich przechowywania. Jeżeli operacyjne dane osobowe, o których mowa w art. 44 ust. 4, przechowywane są przez okres dłuższy niż pięć lat, informuje się o tym EIOD.
4.Przed upływem jednego z terminów przechowywania, o których mowa w ust. 1 i 2, Eurojust sprawdza, czy i jak długo konieczne jest dalsze przechowywanie operacyjnych danych osobowych do celów wykonywania jego zadań. Eurojust może zdecydować na zasadzie odstępstwa o przechowywaniu takich danych do czasu następnego sprawdzenia. Powody dalszego przechowywania należy uzasadnić i odnotować. Jeżeli w momencie sprawdzenia nie podjęto decyzji o dalszym przechowywaniu operacyjnych danych osobowych, dane te są automatycznie usuwane.
5.W przypadku gdy zgodnie z ust. 3 operacyjne dane osobowe były przechowywane po upływie terminów przechowywania, o których mowa w ust. 1, EIOD dokonuje również przeglądu celowości przechowywania tych danych co trzy lata.
6.Po upływie terminu przechowywania ostatniej pozycji zautomatyzowanych danych w aktach wszystkie dokumenty w tych aktach zostają zniszczone, z wyjątkiem wszelkich oryginalnych dokumentów, które Eurojust otrzymał od właściwych organów krajowych i które należy zwrócić organowi, który je dostarczył.
7.W przypadku gdy Eurojust koordynował postępowanie przygotowawcze lub wniesienie i popieranie oskarżenia, zainteresowani przedstawiciele krajowi informują się wzajemnie o umorzeniu sprawy lub o tym, że wszystkie orzeczenia sądowe związane ze sprawą stały się ostateczne.
8.Ust. 6 nie ma zastosowania, jeżeli:
a)naruszałoby to interesy wymagającej ochrony osoby, której dane dotyczą; w takich przypadkach operacyjne dane osobowe wykorzystywane są jedynie za wyraźną i pisemną zgodą osoby, której dane dotyczą;
b)osoba, której operacyjne dane osobowe dotyczą, kwestionuje ich prawidłowość; w takich przypadkach ust. 5 nie ma zastosowania przez okres umożliwiający państwom członkowskim lub, w stosownych przypadkach, Eurojustowi weryfikację prawidłowości tych danych;
c)operacyjne dane osobowe muszą być zachowane do celów dowodowych lub ustalenia, dochodzenia lub obrony roszczeń przed sądem;
d)osoba, której dane dotyczą, sprzeciwia się usunięciu operacyjnych danych osobowych, a zamiast tego występuje o ograniczenie ich wykorzystywania; lub
e)operacyjne dane osobowe są nadal potrzebne do celów archiwalnych w interesie publicznym lub do celów statystycznych. Eurojust i państwa członkowskie określają mechanizmy mające na celu zapewnienie uwzględniania środków bezpieczeństwa, o których mowa w art. 91 rozporządzenia (UE) 2018/1725, ponad granicami systemów informacyjnych.
Artykuł 46
Bezpieczeństwo operacyjnych danych osobowych
Eurojust i państwa członkowskie określają mechanizmy mające na celu zapewnienie uwzględniania środków bezpieczeństwa, o których mowa w art. 91 rozporządzenia (UE) 2018/1725, ponad granicami systemów informacyjnych.
Artykuł 47
Prawo dostępu przysługujące osobie, której dane dotyczą
1.Osoba, której dane dotyczą, pragnąca skorzystać z prawa dostępu, o którym mowa w art. 80 rozporządzenia (UE) 2018/1725, do dotyczących tej osoby operacyjnych danych osobowych, które są przetwarzane przez Eurojust, może złożyć wniosek do Eurojustu lub do krajowego organu nadzorczego w wybranym przez siebie państwie członkowskim. Organ ten niezwłocznie, a w każdym razie nie później niż w ciągu miesiąca od otrzymania wniosku, przekazuje go Eurojustowi.
2.Eurojust odpowiada na wniosek bez zbędnej zwłoki, a w każdym razie nie później niż w ciągu trzech miesięcy od jego otrzymania.
3.Eurojust konsultuje się z właściwymi organami zainteresowanych państw członkowskich w sprawie decyzji podejmowanej w odpowiedzi na wniosek. Decyzja o dostępie do danych jest podejmowana przez Eurojust wyłącznie w ścisłej współpracy z państwami członkowskimi, których przekazanie takich danych bezpośrednio dotyczy. W przypadku gdy państwo członkowskie sprzeciwia się proponowanej decyzji Eurojustu, przekazuje Eurojustowi uzasadnienie sprzeciwu. Eurojust stosuje się do takiego sprzeciwu. Zainteresowani przedstawiciele krajowi informują następnie właściwe organy o treści decyzji Eurojustu.
4.Zainteresowani przedstawiciele krajowi rozpatrują wniosek i podejmują decyzję w imieniu Eurojustu. W przypadku gdy zainteresowani przedstawiciele krajowi nie mogą osiągnąć porozumienia, przekazują sprawę Kolegium, które podejmuje decyzję w sprawie wniosku większością dwóch trzecich głosów.
Artykuł 48
Ograniczenia prawa dostępu
W przypadkach, o których mowa w art. 81 rozporządzenia (UE) 2018/1725, Eurojust przekazuje informacje osobie, której dane dotyczą, po skonsultowaniu się z właściwymi organami zainteresowanych państw członkowskich zgodnie z art. 47 ust. 3 niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 49
Ograniczenia przetwarzania
Bez uszczerbku dla wyjątków ustanowionych w art. 45 ust. 8 tego rozporządzenia, w przypadku gdy przetwarzanie operacyjnych danych osobowych jest ograniczone na mocy art. 82 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2018/1725 takie operacyjne dane osobowe są przetwarzane wyłącznie do celów ochrony praw osoby, której dane dotyczą, lub innej osoby fizycznej lub prawnej będącej stroną postępowania, którego stroną jest Eurojust, lub do celów określonych w art. 82 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2018/1725.
Artykuł 50
Inspektor Ochrony Danych
1.Rada Zarządzająca wyznacza Inspektora Ochrony Danych. Inspektor Ochrony Danych jest członkiem personelu Eurojustu specjalnie powołanym do pełnienia tej funkcji.
2.Inspektor Ochrony Danych zostaje powołany na okres czterech lat i może zostać powołany ponownie.
3.Zarząd przyjmuje przepisy wykonawcze dotyczące Inspektora Ochrony Danych. Przepisy wykonawcze dotyczą w szczególności procedury wyboru Inspektora Ochrony Danych, jego odwołania, zadań, obowiązków i uprawnień, a także ochrony niezależności inspektora ochrony danych.
4.Jeśli wykonując te obowiązki, Inspektor Ochrony Danych uzna, że przepisy rozporządzenia (UE) 2018/1725 dotyczące przetwarzania administracyjnych danych osobowych lub dotyczące przetwarzania operacyjnych danych osobowych nie są przestrzegane, informuje o tym Zarząd i wzywa go do usunięcia tego naruszenia w określonym terminie. Jeżeli Zarząd nie usunie w określonym terminie naruszenia, Inspektor Ochrony Danych przekazuje sprawę EIOD.
Artykuł 51
Zgłoszenie naruszenia ochrony danych osobowych odpowiednim organom
1.Jeżeli dojdzie do naruszenia ochrony danych osobowych, Eurojust bez zbędnej zwłoki i bez uszczerbku dla art. 34 lub 92 rozporządzenia (UE) 2018/1725 zgłasza to naruszenie właściwym organom zainteresowanych państw członkowskich.
2.W zgłoszeniu, o którym mowa w ust. 1, muszą znaleźć się opisy co najmniej:
a)charakteru naruszenia ochrony danych osobowych, w tym jeżeli to możliwe i stosowne, wskazanie kategorii i liczby osób, których dane dotyczą, oraz kategorii i liczby rekordów danych, których dotyczy naruszenie;
b)prawdopodobnych konsekwencji naruszenia ochrony danych osobowych;
c)środków zaproponowanych lub przedsięwziętych przez Eurojust w celu zaradzenia naruszeniu ochrony danych osobowych.
3.W stosownych przypadkach zgłoszenie, o którym mowa w ust. 1, musi zawierać zalecenie co do środków mających zminimalizować ewentualne negatywne skutki naruszenia ochrony danych osobowych.
Artykuł 52
Współpraca między EIOD a krajowymi organami nadzorczymi
1.EIOD działa w ścisłej współpracy z krajowymi organami nadzorczymi w konkretnych kwestiach wymagających podjęcia działań krajowych, w szczególności jeżeli EIOD lub krajowy organ nadzorczy stwierdzi znaczące rozbieżności między praktykami państw członkowskich lub stwierdzi potencjalnie niezgodne z prawem przekazanie przy wykorzystaniu kanałów komunikacji Eurojustu, lub w kontekście zapytań zgłoszonych przez co najmniej jeden krajowy organ nadzorczy w sprawie wykonania i wykładni niniejszego rozporządzenia.
2.W przypadkach, o których mowa w ust. 1, zapewnia się skoordynowany nadzór zgodnie z art. 62 rozporządzenia (UE) 2018/1725.
3.EIOD w pełni informuje krajowe organy nadzorcze o wszelkich kwestiach, które mają na nie bezpośredni wpływ lub dotyczą ich w inny sposób. Na wniosek co najmniej jednego krajowego organu nadzorczego EIOD informuje te organy o konkretnych kwestiach.
4.W przypadkach dotyczących danych pochodzących z co najmniej jednego państwa członkowskiego, EIOD konsultuje się z zainteresowanymi krajowymi organami nadzorczymi. EIOD nie podejmuje decyzji o dalszych działaniach, zanim te krajowe organy nadzorcze nie poinformują EIOD o zajmowanym stanowisku w określonym przez EIOD terminie. Termin ten nie może być krótszy niż jeden miesiąc ani dłuższy niż trzy miesiące. EIOD uwzględnia w największym możliwym stopniu stanowisko zainteresowanych krajowych organów nadzorczych. W przypadkach gdy EIOD nie zamierza uwzględnić tego stanowiska, informuje o tym te organy, przedstawia uzasadnienie i kieruje daną sprawę do Europejskiej Rady Ochrony Danych. W przypadkach uznanych przez EIOD za nadzwyczaj pilne może on podjąć natychmiastowe działania. W takich przypadkach EIOD niezwłocznie informuje krajowe organy nadzorcze i wykazuje pilny charakter sytuacji, a także uzasadnia podjęte przez niego działanie.
5.Krajowe organy nadzorcze informują EIOD o wszelkich działaniach, które podejmują w odniesieniu do przekazywania, pobierania lub każdego innego udostępniania operacyjnych danych osobowych przez państwa członkowskie na mocy niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 53
Odpowiedzialność w sprawach dotyczących ochrony danych
1.Eurojust przetwarza operacyjne dane osobowe w taki sposób, by można było ustalić, który organ dostarczył dane lub skąd je pobrano.
2.Za prawidłowość operacyjnych danych osobowych odpowiada:
a)Eurojust – w odniesieniu do operacyjnych danych osobowych dostarczonych przez państwo członkowskie lub instytucję, organ lub jednostkę organizacyjną Unii, w przypadku gdy dostarczone dane uległy zmianie w toku ich przetwarzania przez Eurojust;
b)państwo członkowskie lub instytucja, organ lub jednostka organizacyjna Unii, które dostarczyły danych Eurojustowi – w przypadku gdy dostarczone dane nie uległy zmianie w toku ich przetwarzania przez Eurojust;
c)Eurojust – w odniesieniu do operacyjnych danych osobowych dostarczonych przez państwa trzecie lub organizacje międzynarodowe, w odniesieniu do operacyjnych danych osobowych pobranych przez Eurojust z publicznie dostępnych źródeł oraz w odniesieniu do operacyjnych danych osobowych otrzymanych od podmiotów prywatnych.
3.Za zgodność z rozporządzeniem (UE) 2018/1725 w odniesieniu do administracyjnych danych osobowych oraz za zgodność z niniejszym rozporządzeniem i z rozporządzeniem (UE) 2018/1725 w odniesieniu do operacyjnych danych osobowych odpowiada Eurojust. Za zgodność przekazania operacyjnych danych osobowych z prawem odpowiada:
a)państwo członkowskie – w przypadku gdy państwo członkowskie dostarczyło te operacyjne dane osobowe Eurojustowi;
b)Eurojust – w przypadku gdy Eurojust dostarczył operacyjne dane osobowe państwom członkowskim, instytucjom, organom lub jednostkom organizacyjnym Unii, państwom trzecim lub organizacjom międzynarodowym.
4.Z zastrzeżeniem innych przepisów niniejszego rozporządzenia Eurojust jest odpowiedzialny za wszystkie dane, które przetwarza.
ROZDZIAŁ V
STOSUNKI Z PARTNERAMI
SEKCJA I
Przepisy wspólne
Artykuł 54
Przepisy wspólne
1.W przypadku gdy jest to konieczne do osiągnięcia celów określonych w niniejszym rozporządzeniu, Eurojust może nawiązywać i prowadzić współpracę z instytucjami, organami i jednostkami organizacyjnymi Unii zgodnie z ich odpowiednimi celami, z właściwymi organami państw trzecich i organizacji międzynarodowych, zgodnie ze strategią współpracy, o której mowa w art. 65.
2.Jeżeli jest to istotne dla wykonywania zadań Eurojustu, z zastrzeżeniem wszelkich ograniczeń zgodnie z art. 36 ust. 8 i art. 80, Eurojust może wymieniać wszystkie informacje, z wyjątkiem operacyjnych danych osobowych, bezpośrednio z podmiotami, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu.
3.Do celów określonych w ust. 1 i 2 Eurojust może, po uprzedniej konsultacji z Komisją, zawierać uzgodnienia robocze z podmiotami, o których mowa w ust. 1. Takie uzgodnienia robocze nie stanowią podstawy do umożliwienia wymiany danych osobowych ani nie powodują powstania zobowiązań prawnych ciążących na Unii lub jej państwach członkowskich.
4.Eurojust może otrzymywać i przetwarzać dane osobowe pochodzące od podmiotów, o których mowa w ust. 1, w zakresie, w jakim jest to niezbędne do realizacji jego zadań, z zastrzeżeniem mających zastosowanie przepisów dotyczących ochrony danych.
5.Jeżeli dane, które mają zostać przekazane, zostały dostarczone przez państwo członkowskie, Eurojust uzyskuje zgodę odpowiedniego właściwego organu w tym państwie członkowskim, chyba że dane państwo członkowskie udzieliło uprzedniej zgody na takie dalsze przekazanie, ogólnie lub na specjalnych warunkach. Taką zgodę można w każdej chwili wycofać.
6.W przypadku gdy państwa członkowskie, instytucje, organy lub jednostki organizacyjne Unii, państwa trzecie lub organizacje międzynarodowe otrzymały dane osobowe od Eurojustu, dalsze przekazywanie takich danych osobom trzecim jest zakazane, chyba że spełnione są wszystkie następujące warunki:
a)Eurojust uzyskał uprzednią zgodę właściwych organów krajowych, które dostarczyły te dane;
b)Eurojust, po rozważeniu okoliczności przedmiotowej sprawy, udzielił na to wyraźnej zgody;
c)dalsze przekazanie odbywa się wyłącznie w określonym celu, który nie jest niezgodny z celem, dla którego dane te zostały przekazane.
Artykuł 55
Wspólne przepisy dotyczące pośredniej wymiany informacji za pomocą systemu trafieniowego (figuruje / nie figuruje)
1.Eurojust podejmuje wszelkie odpowiednie środki w celu zapewnienia innym organom i jednostkom organizacyjnym Unii, jeżeli przewiduje to prawo Unii, pośredniego dostępu do informacji będących w posiadaniu Eurojustu, na warunkach wzajemności, za pomocą zautomatyzowanego systemu trafieniowego (figuruje / nie figuruje), działającego na podstawie przeszukiwania aktualizowanych na bieżąco indeksów.
2.Pośredni dostęp do informacji, o którym mowa w ustępie pierwszym, nie ma wpływu na żadne ograniczenia wskazane przez państwa członkowskie, instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii, państwa trzecie lub organizacje międzynarodowe przekazujące informacje.
3.W przypadku stwierdzenia trafienia w systemie trafieniowym (figuruje/nie figuruje) Eurojust wszczyna procedurę przekazania organowi lub jednostce organizacyjnej Unii dokonującym wyszukiwania, o których mowa w ust. 1, informacji, których dotyczy trafienie, zgodnie z ograniczeniami określonymi na podstawie niniejszego rozporządzenia przez podmiot, który przekazał te informacje. W przypadku trafienia dotyczącego informacji podlegających ograniczeniom zautomatyzowany system trafieniowy (figuruje/nie figuruje), o którym mowa w ust. 1, nie powiadamia o tym trafieniu organu ani jednostki organizacyjnej Unii dokonujących wyszukiwania. W takim przypadku Eurojust niezwłocznie kontaktuje się z podmiotem, który przekazał informacje, aby ustalić, czy informacje, w odniesieniu do których stwierdzono trafienie, mogą zostać udostępnione organowi lub jednostce organizacyjnej Unii dokonującym wyszukiwania. Jeżeli podmiot, który przekazał informacje, zniesie te ograniczenia, Eurojust przekazuje informacje, w odniesieniu do których stwierdzono trafienie, organowi lub jednostce organizacyjnej Unii dokonującym wyszukiwania. Jeżeli podmiot, który przekazał informacje, utrzyma te ograniczenia, Eurojust przestrzega tych ograniczeń i nie przekazuje informacji, w odniesieniu do których stwierdzono trafienie, organowi ani jednostce organizacyjnej Unii dokonującym wyszukiwania.
4.Wyszukiwania informacji zgodnie z ust. 1 i 2 dokonuje się jedynie w celu ustalenia, czy informacje dostępne w innym organie lub innej jednostce organizacyjnej Unii odpowiadają informacjom przetwarzanym przez Eurojust.
5.Przy zachowaniu zautomatyzowanego charakteru systemu trafieniowego (figuruje/nie figuruje) Eurojust zezwala na wyszukiwanie zgodnie z ust. 1 i 2 wyłącznie osobom wyznaczonym przez inne organy lub jednostki organizacyjne Unii i upoważnionym do przeprowadzania takich wyszukiwań.
6.Na warunkach wzajemności, o których mowa w ustępie pierwszym, Eurojust, w granicach swojej właściwości, ma, w oparciu o zautomatyzowany system trafieniowy (figuruje/nie figuruje), pośredni dostęp do informacji przekazywanych organom i jednostkom organizacyjnym Unii, z zastrzeżeniem warunków określonych w prawie Unii.
Taki dostęp pozostaje bez wpływu na ograniczenia wskazane przez państwo członkowskie, instytucję, organ lub jednostkę organizacyjną Unii, państwo trzecie lub organizację międzynarodową, które przekazały te informacje.
7.Eurojust oraz inne organy i jednostki organizacyjne Unii informują się wzajemnie, jeżeli w wyniku trafienia, zgodnie z ust. 1 i 3, istnieją przesłanki wskazujące, że dane mogą być nieprawidłowe lub sprzeczne z innymi danymi.
8.Jeżeli jest to konieczne do wdrożenia systemu trafieniowego (figuruje/nie figuruje), o którym mowa w ust. 1–7, procedurę techniczną, w tym zbiory danych, które należy uwzględnić w indeksach, oraz wymogi dotyczące wydajności i dostępności, określa się w drodze aktów wykonawczych przyjmowanych zgodnie z art. 84 ust. 2.
SEKCJA II
Stosunki z organami i jednostkami organizacyjnymi Unii
Artykuł 56
Stosunki z Europejską Siecią Sądową i innymi sieciami działającymi w Unii, które prowadzą współpracę wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych
1.Eurojust i Europejska Sieć Sądowa w sprawach karnych utrzymują ze sobą uprzywilejowane stosunki w sprawach karnych, oparte na konsultacjach i komplementarności, w szczególności za pośrednictwem członków każdego biura krajowego wyznaczonych jako punkty kontaktowe Europejskiej Sieci Sądowej zgodnie z art. 17. Komplementarność między Eurojustem a Europejską Siecią Sądową jest realizowana zgodnie z ich odpowiednimi zakresami działań. Eurojust wykonuje swoją właściwość w sprawach dotyczących poważnej przestępczości transgranicznej, jeżeli skuteczne prowadzenie postępowań przygotowawczych lub wnoszenie i popieranie oskarżeń wymaga koordynacji właściwych organów krajowych, zaangażowania państw trzecich lub organizacji międzynarodowych albo opracowania wspólnej strategii ścigania przestępstw w co najmniej dwóch jurysdykcjach. W tym celu stosuje się następujące uzgodnienia:
a)sekretariat Europejskiej Sieci Sądowej stanowi część personelu Eurojustu; może on korzystać z administracyjnych zasobów Eurojustu, które są potrzebne Europejskiej Sieci Sądowej do realizacji jej zadań, w tym do pokrywania kosztów jej posiedzeń plenarnych;
b)punkty kontaktowe Europejskiej Sieci Sądowej mogą być zapraszane, w poszczególnych przypadkach, do udziału w odpowiednich posiedzeniach Eurojustu;
c)Eurojust i Europejska Sieć Sądowa mogą korzystać z krajowego systemu koordynacyjnego Eurojustu ustanowionego na podstawie art. 35 przy ustalaniu, czy dany wniosek należy rozpatrywać z wykorzystaniem Eurojustu czy Europejskiej Sieci Sądowej.
2.Eurojust wspiera następujące sieci i organy prowadzące współpracę wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych:
a)Europejską Sieć Sądową, ustanowioną decyzją 2008/976/WSiSW;
b)europejską sieć punktów kontaktowych dotyczących osób odpowiedzialnych za ludobójstwo, zbrodnie przeciwko ludzkości oraz zbrodnie wojenne, ustanowioną decyzją 2002/494/WSiSW;
c)sieć punktów kontaktowych służącą zwalczaniu korupcji, ustanowioną decyzją 2008/852/WSiSW;
d)sieć wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych (sieć JIT);
e)europejską sieć sądową ds. cyberprzestępczości;
f)europejską sieć organów wymiaru sprawiedliwości ds. przestępczości zorganizowanej;
g)inne wyspecjalizowane sieci lub organy zrzeszające praktyków wymiaru sprawiedliwości działających w obszarach objętych zakresem działania Eurojustu.
3.Sieci i organy, o których mowa w ust. 2, mogą korzystać z zasobów administracyjnych Eurojustu, jeżeli jest to konieczne do wykonywania ich zadań.
4.Współpracę między sieciami i organami, o których mowa w ust. 1 i 2, a właściwymi organami krajowymi zapewnia się na poziomie krajowym za pośrednictwem krajowego systemu koordynacyjnego Eurojustu ustanowionego na podstawie art. 35.
5.Sieci i organy, o których mowa w ust. 1 i 2, przyczyniają się do utrwalania wiedzy w Eurojuście i mogą uczestniczyć w pracach ECE zgodnie, odpowiednio, z art. 30 i 31.
Artykuł 57
Stosunki z Europolem
1.Eurojust nawiązuje i prowadzi ścisłą współpracę z Europolem w celu zapewnienia spójnego i skoordynowanego wykonywania ich odpowiednich zakresów działania oraz uniknięcia powielania pracy.
2.Po konsultacji z Komisją Eurojust zawiera z Europolem uzgodnienie robocze 53 , określające praktyczne zasady ich współpracy; dotyczy to również wszelkich zmian do tego uzgodnienia. Uzgodnienie to podlega regularnemu przeglądowi w razie potrzeby, a w każdym przypadku na wniosek Komisji.
3.Jeżeli w kontekście działań Eurojustu, w tym na dowolnym etapie prac wspólnego zespołu dochodzeniowo-śledczego, Eurojust lub państwo członkowskie stwierdzi potrzebę koordynacji, współpracy lub wsparcia wchodzącego w zakres działania Europolu, Eurojust powiadamia o tym Europol oraz wszczyna procedurę udostępnienia odpowiednich informacji zgodnie z decyzją państwa członkowskiego, które je przekazało. W takim przypadku Eurojust konsultuje się z Europolem.
4.W przypadku gdy Eurojust otrzyma powiadomienie na podstawie art. 74 ust. 1 rozporządzenia (UE) [rozporządzenie w sprawie Europolu] wskazujące, że konieczne może być przekazanie sprawy organom sądowym, bez zbędnej zwłoki analizuje otrzymane informacje i podejmuje wszelkie odpowiednie środki w ramach swojego zakresu działania, w tym poprzez poinformowanie właściwych organów zainteresowanych państw członkowskich oraz, w stosownych przypadkach, działając z własnej inicjatywy zgodnie z art. 28. W stosownych przypadkach Eurojust konsultuje się z Europolem i informuje Europol o sposobie wykorzystania tych informacji, zgodnie z decyzją państwa członkowskiego, które przekazało te informacje.
5.Jeżeli jest to konieczne do osiągnięcia ich celów i za zgodą właściwych organów krajowych zainteresowanych państw członkowskich, Eurojust i Europol mogą ustanowić mechanizmy koordynacji, w tym wspólne platformy operacyjne, w celu wspierania koordynacji strategicznej i operacyjnej w transgranicznych postępowaniach przygotowawczych wymagających koordynacji między co najmniej dwoma państwami członkowskimi. Do celów takich mechanizmów koordynacji państwa członkowskie mogą określić informacje, które mają być bezpośrednio udostępniane państwom członkowskim, Eurojustowi i Europolowi na potrzeby wspólnej analizy operacyjnej w konkretnych postępowaniach przygotowawczych lub obszarach przestępczości, bez uszczerbku dla wszelkich ograniczeń wskazanych przez państwa członkowskie i z zastrzeżeniem przepisów i zabezpieczeń dotyczących przetwarzania danych osobowych określonych w niniejszym rozporządzeniu.
6.W kontekście transgranicznych postępowań przygotowawczych wspieranych przez Eurojust może on, za zgodą właściwych organów krajowych, zwrócić się do Europolu o udzielenie wsparcia, w szczególności przez:
a)dostarczanie odpowiednich informacji, analiz, wiedzy eksperckiej i wsparcia operacyjnego;
b)przeprowadzanie analizy operacyjnej na podstawie danych z postępowań przygotowawczych przekazanych przez Eurojust, państwa członkowskie lub inne właściwe organy;
c)krzyżowe sprawdzanie informacji w swoich bazach danych oraz wymianę informacji przewidzianą w art. 55
7.Niniejszy artykuł pozostaje bez uszczerbku dla wszelkich ograniczeń dostępu do informacji lub ich wykorzystywania, określonych na warunkach ogólnych lub szczegółowych przez państwo członkowskie, organ lub jednostkę organizacyjną Unii, państwo trzecie lub organizację międzynarodową w odniesieniu do przekazanych przez nie informacji; Europol przestrzega takich ograniczeń.
8.Eurojust współpracuje z Europolem, w ramach ich odpowiednich zakresów działania, we wspieraniu właściwych organów państw członkowskich w kontekście dochodzeń cyfrowych i dostępu do danych, a w szczególności działa jako centrum wiedzy w zakresie doradztwa, pomocy i budowania zdolności w zakresie transgranicznego dostępu do elektronicznego materiału dowodowego.
Artykuł 58
Stosunki z Prokuraturą Europejską
1.Eurojust nawiązuje i utrzymuje bliskie stosunki z Prokuraturą Europejską oparte na wzajemnej współpracy w ramach ich zakresów działania i właściwości. Przewodniczący Eurojustu i Europejski Prokurator Generalny odbywają regularne spotkania, aby omówić kwestie będące przedmiotem wspólnego zainteresowania. Ich spotkania odbywają się na wniosek Przewodniczącego Eurojustu lub Europejskiego Prokuratora Generalnego.
2.Eurojust i Prokuratura Europejska ściśle ze sobą współpracują oraz – w zakresie niezbędnym do wykonywania swoich zadań i w ramach swoich odpowiednich zakresów działania – wymieniają informacje w sposób terminowy i skuteczny, zgodnie z art. 55.
3.Eurojust wspiera Prokuraturę Europejską, w szczególności w przypadkach, gdy czynności w ramach postępowania przygotowawczego lub inne formy współpracy są wymagane w państwach członkowskich, które nie uczestniczą we wzmocnionej współpracy w zakresie ustanowienia Prokuratury Europejskiej, lub w państwach trzecich, lub gdy wymagana jest koordynacja między postępowaniami przygotowawczymi prowadzonymi przez Prokuraturę Europejską a postępowaniami przygotowawczymi prowadzonymi przez właściwe organy państw członkowskich, które nie uczestniczą w Prokuraturze Europejskiej. W tym celu, na wniosek Prokuratury Europejskiej lub właściwych organów krajowych państw członkowskich, Eurojust wspiera Prokuraturę Europejską w wykonywaniu jej zadań, w tym poprzez:
a)ułatwianie tworzenia i funkcjonowania wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych;
b)organizowanie spotkań i centrów koordynacyjnych;
c)ułatwianie współpracy wymiarów sprawiedliwości z państwami członkowskimi, które nie uczestniczą we wzmocnionej współpracy w zakresie ustanowienia Prokuratury Europejskiej, lub z państwami trzecimi.
4.Eurojust bez zbędnej zwłoki zajmuje się wnioskami o wsparcie pochodzącymi od Prokuratury Europejskiej i, w stosownych przypadkach, rozpatruje takie wnioski, jak gdyby zostały złożone przez organ krajowy właściwy w zakresie współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych.
5.Wsparcie udzielane zgodnie z ust. 3 nie narusza niezależności Prokuratury Europejskiej w prowadzeniu postępowań przygotowawczych oraz wnoszeniu i popieraniu oskarżeń.
6.W kwestiach operacyjnych wchodzących w zakres właściwości Prokuratury Europejskiej Eurojust informuje Prokuraturę Europejską o swoich działaniach dotyczących spraw transgranicznych oraz, w stosownych przypadkach, włącza ją w te działania, w tym poprzez:
a)udostępnianie odpowiednich informacji dotyczących prowadzonych przez siebie spraw, w tym danych osobowych, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem; lub
b)zwrócenie się do Prokuratury Europejskiej o wsparcie.
7.Zgodnie z art. 24 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2017/1939 Eurojust bez zbędnej zwłoki zgłasza Prokuraturze Europejskiej wszelkie czyny zabronione, w odniesieniu do których Prokuratura Europejska mogłaby wykonywać swoją właściwość zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2017/1939.
8.W przypadku gdy Eurojust otrzyma od Prokuratury Europejskiej informacje na temat form przestępczości nieobjętych zakresem właściwości Prokuratury Europejskiej, ale wchodzących w zakres działania Eurojustu, analizuje otrzymane informacje i podejmuje wszelkie odpowiednie działania w ramach swojego zakresu działania.
9.Do celów współpracy na podstawie niniejszego artykułu Prokuratura Europejska oddelegowuje oficera łącznikowego do Eurojustu. Oficer łącznikowy otrzymuje dostęp do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami do celów bezpiecznej wymiany danych istotnych dla wykonywania jego funkcji, w tym, w stosownych przypadkach, otwierania i rejestrowania spraw wchodzących w zakres współpracy między Eurojustem a Prokuraturą Europejską na podstawie niniejszego artykułu oraz zarządzania tymi sprawami. Eurojust pozostaje odpowiedzialny za przetwarzanie danych osobowych przez oficera łącznikowego w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami.
10.Przedstawiciele Prokuratury Europejskiej, w tym jej oficer łącznikowy, są zapraszani do udziału w posiedzeniach Kolegium Eurojustu, na których omawiane są sprawy będące przedmiotem wspólnego zainteresowania.
11.Praktyczne ustalenia dotyczące wykonania niniejszego artykułu określa się w uzgodnieniu roboczym między Eurojustem a Prokuraturą Europejską, które podlega regularnemu przeglądowi.
Artykuł 59
Stosunki z pozostałymi organami i jednostkami organizacyjnymi Unii
1.Eurojust nawiązuje i prowadzi współpracę z organami i jednostkami organizacyjnymi Unii, o których mowa w niniejszym artykule, w zakresie niezbędnym do osiągnięcia swoich celów i wykonywania swoich zadań na mocy niniejszego rozporządzenia, w ramach ich odpowiednich zakresów działania i w pełnej zgodności z mającymi zastosowanie przepisami o ochronie danych.
2.Eurojust nawiązuje i prowadzi współpracę z OLAF-em w celu ułatwienia OLAF-owi wniesienia wkładu w prace koordynacyjne Eurojustu w zakresie ochrony interesów finansowych Unii, zgodnie z jego zakresem działania na mocy rozporządzenia (UE, Euratom) nr 883/2013. W tym celu:
a)Do celów odbioru i przekazywania informacji między Eurojustem a OLAF, bez uszczerbku dla art. 8 niniejszego rozporządzenia, państwa członkowskie zapewniają, by przedstawiciele krajowi Eurojustu uważani byli za właściwe organy państw członkowskich wyłącznie do celów rozporządzenia (UE, Euratom) nr 883/2013;
b)Wymiana informacji między OLAF-em a przedstawicielami krajowymi pozostaje bez uszczerbku dla wszelkich obowiązków przekazywania takich informacji innym właściwym organom na mocy rozporządzenia (UE, Euratom) nr 883/2013 lub wszelkich innych mających zastosowanie przepisów prawa Unii lub prawa krajowego;
3.Eurojust nawiązuje i prowadzi współpracę z Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej (Frontex), działającą na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1896, w celu ułatwienia Fronteksowi wnoszenia wkładu w prace Eurojustu, w tym poprzez przekazywanie odpowiednich informacji przetwarzanych zgodnie z zakresem działania Fronteksu, w szczególności w odniesieniu do działalności przestępczej wchodzącej w zakres właściwości Eurojustu na podstawie art. 6 niniejszego rozporządzenia 54 . Praktyczne zasady współpracy między Eurojustem a Fronteksem określa się w uzgodnieniu roboczym zawartym zgodnie z art. 58 ust. 3 niniejszego rozporządzenia.
4.Eurojust nawiązuje i prowadzi współpracę z AMLA oraz zawiera uzgodnienie robocze z AMLA określające szczegóły ich współpracy zgodnie z art. 54 ust. 3 niniejszego rozporządzenia. W tym celu:
a)Państwa członkowskie zapewniają, aby przedstawiciele krajowi Eurojustu byli uznawani za właściwe organy krajowe do celów art. 27 ust. 8 rozporządzenia (UE) 2024/1620, aby ułatwić wymianę informacji między AMLA a Eurojustem w sprawach wchodzących w zakres właściwości Eurojustu;
b)Wymiana informacji między AMLA a przedstawicielami krajowymi nie ma wpływu na obowiązki przekazywania takich informacji innym właściwym organom na podstawie rozporządzenia (UE) 2024/1620 lub jakichkolwiek innych mających zastosowanie przepisów prawa Unii lub prawa krajowego;
5.Eurojust nawiązuje i prowadzi współpracę z Urzędem UE do Spraw Celnych po jego ustanowieniu oraz zawiera uzgodnienie robocze określające zasady ich współpracy zgodnie z art. 54 ust. 3 niniejszego rozporządzenia w celu ułatwienia współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych dotyczących przestępstw celnych i innych przestępstw naruszających interesy finansowe i gospodarcze Unii.
SEKCJA III
Współpraca międzynarodowa
Artykuł 60
Stosunki z organami państw trzecich i organizacji międzynarodowych
1.Eurojust może nawiązywać i prowadzić współpracę z organami państw trzecich i organizacji międzynarodowych, w tym poprzez zawieranie uzgodnień roboczych, o których mowa w art. 54 ust. 3.
2.Eurojust, po uprzedniej konsultacji z Komisją, przyjmuje co cztery lata strategię współpracy dotyczącą wzmacniania współpracy wymiarów sprawiedliwości z państwami trzecimi i organizacjami międzynarodowymi, w tym z myślą o zawieraniu uzgodnień roboczych, o których mowa w ust. 1, oraz o wyznaczaniu punktów kontaktowych działających w Eurojuście, o których mowa w art. 63. Strategia ta jest realizowana we współpracy z Komisją.
Artykuł 61
Oficerowie łącznikowi skierowani na placówkę do państw trzecich
1.Z myślą o ułatwieniu współpracy wymiarów sprawiedliwości państw członkowskich z państwami trzecimi Eurojust może skierować oficerów łącznikowych na placówkę do państwa trzeciego, jeżeli z właściwym organem tego państwa trzeciego zawarto uzgodnienia robocze, o których mowa w art. 54 ust. 3.
2.Oficer łącznikowy jest członkiem personelu Eurojustu i posiada odpowiednią wiedzę ekspercką w dziedzinie współpracy wymiarów sprawiedliwości.
3.Zadania oficerów łącznikowych obejmują wszelkie działania zmierzające do wspierania i przyspieszania współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, w szczególności przez ustanawianie bezpośrednich kontaktów z właściwymi organami państwa trzeciego. Przedstawiciele krajowi mogą upoważnić oficerów łącznikowych, pod swoim nadzorem i na swoją odpowiedzialność, do wymiany operacyjnych danych osobowych dotyczących swojego państwa członkowskiego bezpośrednio z właściwymi organami państwa trzeciego.
4.Właściwe organy państw członkowskich i oficerowie łącznikowi, o których mowa w ust. 1, mogą kontaktować się ze sobą bezpośrednio. W takim przypadku oficer łącznikowy informuje o takich kontaktach zainteresowanego przedstawiciela krajowego.
5.Oficerowie łącznikowi regularnie składają sprawozdania Kolegium. Oficerowie łącznikowi informują przedstawicieli krajowych i właściwe organy krajowe o wszystkich sprawach dotyczących ich państwa członkowskiego.
6.Oficerowie łącznikowi mają dostęp do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami, a ich wymiana operacyjna z państwami trzecimi jest w nim rejestrowana.
Artykuł 62
Prokuratorzy łącznikowi oddelegowani do Eurojustu
1.Prokurator łącznikowy z państwa trzeciego lub z organizacji międzynarodowej może zostać oddelegowany do Eurojustu na podstawie:
a)umowy o współpracy zawartej przed dniem 12 grudnia 2019 r. między Eurojustem a danym państwem trzecim;
b)umowy międzynarodowej zawartej między Unią a danym państwem trzecim lub daną organizacją międzynarodową na podstawie art. 218 TFUE; lub
c)decyzji stwierdzającej odpowiedni stopień ochrony przyjętej przez Komisję zgodnie z art. 36 dyrektywy (UE) 2016/680.
2.Prawa i obowiązki prokuratora łącznikowego określa się w umowie o współpracy lub umowie międzynarodowej, o których mowa w ust. 1, i mogą one zostać uzupełnione w uzgodnieniu roboczym, o którym mowa w art. 54 ust. 3.
3.Prokuratorom łącznikowym oddelegowanym do Eurojustu zapewnia się dostęp do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami w celu umożliwienia bezpiecznej wymiany danych istotnych dla wykonywania ich funkcji, w tym, w stosownych przypadkach, do otwierania i rejestrowania spraw oraz zarządzania nimi. Eurojust odpowiada za przetwarzanie danych osobowych przez prokuratorów łącznikowych w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami.
4.Przekazywanie operacyjnych danych osobowych prokuratorom łącznikowym za pośrednictwem zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami odbywa się wyłącznie zgodnie z niniejszym rozporządzeniem i rozporządzeniem (UE) 2018/1725.
5.W odniesieniu do zarządzania danymi przez prokuratorów łącznikowych oraz dostępu do informacji stosuje się odpowiednio art. 42 ust. 1 i 2.
6.Kolegium określa szczegółowe warunki regulujące dostęp prokuratorów łącznikowych do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami.
Artykuł 63
Punkty kontaktowe oddelegowane do Eurojustu
1.Eurojust może, na podstawie uzgodnienia roboczego zawartego zgodnie z art. 54 ust. 3, współpracować z punktami kontaktowymi wyznaczonymi przez właściwe organy państwa trzeciego i działającymi w tym celu przy Eurojuście.
2.Punkty kontaktowe oddelegowane do Eurojustu mogą:
a)przyspieszać, koordynować lub ułatwiać wykonywanie wniosków o współpracę wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych;
b)wspierać komunikację i koordynację między Eurojustem, państwami członkowskimi i właściwymi organami państwa trzeciego;
c)udzielać informacji na temat prawa krajowego i procedur państwa trzeciego mających znaczenie dla współpracy wymiarów sprawiedliwości;
d)ułatwiać udział właściwych organów państwa trzeciego w spotkaniach koordynacyjnych, centrach koordynacyjnych i platformach koordynacji wymiarów sprawiedliwości organizowanych przez Eurojust, a także we wspólnych zespołach dochodzeniowo-śledczych wspieranych przez Eurojust; oraz
e)przedkładać Eurojustowi wnioski o pomoc w odniesieniu do kwestii, o których mowa w lit. a)–d).
3.Punkty kontaktowe oddelegowane do Eurojustu są wyznaczane przez właściwy organ państwa trzeciego spośród urzędników prokuratury, organów centralnych lub równoważnych służb ministerstw sprawiedliwości właściwych w zakresie współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych.
4.Praktyczne zasady współpracy z punktami kontaktowymi oddelegowanymi do Eurojustu określa się w uzgodnieniu roboczym, o którym mowa w ust. 1.
5.Punktom kontaktowym oddelegowanym do Eurojustu zapewnia się dostęp do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami do celów bezpiecznej wymiany danych. Dostęp ten jest ograniczony do danych istotnych dla wykonywania ich funkcji określonych w ust. 2, w tym, w stosownych przypadkach, do otwierania i rejestrowania spraw oraz zarządzania nimi. Wszelka wymiana operacyjnych danych osobowych odbywa się wyłącznie zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2018/1725 i zgodnie z art. 54 ust. 3.
6.Eurojust pozostaje odpowiedzialny za przetwarzanie danych osobowych przez punkty kontaktowe oddelegowane do Eurojustu w zautomatyzowanym systemie zarządzania sprawami.
7.Art. 42 ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do punktów kontaktowych działających przy Eurojuście.
8.Kolegium określa szczegółowe warunki dostępu punktów kontaktowych oddelegowanych do Eurojustu do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami oraz do innych służb Eurojustu.
Artykuł 64
Punkty kontaktowe w państwach trzecich i organizacjach międzynarodowych
1.Eurojust może współpracować z punktami kontaktowymi wyznaczonymi przez właściwe organy państwa trzeciego lub organizacji międzynarodowej i działającymi w tym państwie trzecim lub w tej organizacji międzynarodowej.
2.Za pośrednictwem swoich punktów kontaktowych w państwach trzecich i organizacjach międzynarodowych Eurojust dąży do wspierania i ułatwiania współpracy z właściwymi organami danego państwa trzeciego lub danej organizacji międzynarodowej, w szczególności w sprawach dotyczących poważnej przestępczości o wymiarze transgranicznym. Działając na podstawie niniejszego ustępu, te punkty kontaktowe mogą wykonywać funkcje, o których mowa w art. 63 ust. 2, w zakresie określonym w uzgodnieniu roboczym zawartym zgodnie z art. 54 ust. 3.
3.Do celów niniejszego artykułu Eurojust dąży do zapewnienia, aby jego punkty kontaktowe w państwach trzecich i organizacjach międzynarodowych były wyznaczane spośród urzędników prokuratury, organów centralnych lub równoważnych służb ministerstw sprawiedliwości właściwych w zakresie współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych.
4.Punkty kontaktowe w państwach trzecich i organizacjach międzynarodowych nie mają dostępu do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami ani do operacyjnych danych osobowych będących w posiadaniu Eurojustu.
5.Bez uszczerbku dla ust. 4 Eurojust prowadzi wymianę operacyjnych danych osobowych z danym państwem trzecim lub daną organizacją międzynarodową zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2018/1725. Takie operacyjne dane osobowe mogą być wprowadzane do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami wyłącznie przez upoważnionych pracowników Eurojustu.
ROZDZIAŁ VI
USTANOWIENIE I STRUKTURA BUDŻETU
Artykuł 65
Ustanowienie budżetu
1.Co roku Dyrektor Administracyjny sporządza projekt preliminarza dochodów i wydatków Eurojustu na kolejny rok budżetowy, zawierający plan zatrudnienia, i przedkłada go Zarządowi. Europejska Sieć Sądowa oraz, w stosownych przypadkach, inne unijne sieci prowadzące współpracę wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, o których mowa w art. 56, otrzymują informacje na temat tych części, które dotyczą ich działalności, w stosownym czasie przed przekazaniem preliminarza Komisji.
2.Na podstawie tego projektu Zarząd analizuje projekt preliminarza dochodów i wydatków Eurojustu na następny rok budżetowy i przekazuje go Radzie Zarządzającej.
3.Projekt preliminarza dochodów i wydatków Eurojustu, zatwierdzony przez Radę Zarządzającą, przesyła się Komisji do dnia 31 stycznia każdego roku.
4.Komisja przesyła preliminarz władzy budżetowej wraz z projektem budżetu ogólnego Unii.
5.Na podstawie preliminarza Komisja wprowadza do projektu budżetu ogólnego Unii szacunkowe kwoty, które uważa za niezbędne w odniesieniu do planu zatrudnienia, i przedstawia je władzy budżetowej zgodnie z art. 313 i 314 TFUE.
6.Władza budżetowa zatwierdza środki przewidziane na wkład dla Eurojustu.
7.Władza budżetowa przyjmuje plan zatrudnienia Eurojustu.
8.Rada Zarządzająca przyjmuje budżet Eurojustu. Budżet staje się ostateczny po ostatecznym przyjęciu budżetu ogólnego Unii. W razie potrzeby jest on odpowiednio dostosowywany przez Radę Zarządzającą.
Artykuł 66
Struktura budżetu
1.Preliminarz wszystkich dochodów i wydatków Eurojustu jest przygotowywany na każdy rok budżetowy i jest wykazywany w budżecie Eurojustu. Rok budżetowy odpowiada rokowi kalendarzowemu.
2.Budżet Eurojustu musi być zrównoważony pod względem dochodów i wydatków.
3.Bez uszczerbku dla innych zasobów dochody Eurojustu obejmują:
a)wkład Unii zapisany w budżecie ogólnym Unii;
b)wszelkie dobrowolne wkłady finansowe państw członkowskich;
c)wszelkie wkłady państw trzecich uczestniczących w pracach Eurojustu;
d)finansowanie unijne w formie umów o przyznanie wkładu lub dotacji doraźnych, zgodnie z przepisami finansowymi Eurojustu, o których mowa w art. 69, oraz przepisami odpowiednich instrumentów Unii wspierających unijną politykę, z uwzględnieniem wyjątkowego charakteru takich umów;
e)opłaty za publikacje i za wszelkie usługi świadczone przez Eurojust.
4.Wydatki Eurojustu obejmują wynagrodzenia personelu, wydatki administracyjne, wydatki związane z infrastrukturą oraz koszty operacyjne.
Artykuł 67
Wykonanie budżetu
1.Dyrektor Administracyjny działa w charakterze urzędnika zatwierdzającego i wykonuje budżet Eurojustu zgodnie z zasadami oszczędności, efektywności i skuteczności oraz zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami.
2.Co roku Dyrektor Administracyjny przekazuje władzy budżetowej wszystkie informacje istotne z punktu widzenia wyników procedur oceny.
Artykuł 68
Prezentacja sprawozdania finansowego i absolutorium
1.Księgowy Eurojustu przesyła księgowemu Komisji i Trybunałowi Obrachunkowemu wstępne sprawozdanie finansowe za rok budżetowy (rok N) do dnia 1 marca kolejnego roku budżetowego (rok N+1).
2.Eurojust przesyła Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Komisji i Trybunałowi Obrachunkowemu sprawozdanie dotyczące zarządzania budżetem i finansami za rok N do dnia 31 marca roku N+1.
3.Księgowy Komisji przesyła Trybunałowi Obrachunkowemu wstępne sprawozdanie finansowe Eurojustu za rok N, skonsolidowane ze sprawozdaniem finansowym Komisji, do dnia 31 marca roku N+1.
4.Zgodnie z art. 246 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509 Trybunał Obrachunkowy przedstawia swoje uwagi na temat wstępnego sprawozdania finansowego Eurojustu do dnia 1 czerwca roku N+1.
5.Po otrzymaniu uwag Trybunału Obrachunkowego na temat wstępnego sprawozdania finansowego Eurojustu zgodnie z przepisami art. 246 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509 Dyrektor Administracyjny sporządza na własną odpowiedzialność końcowe sprawozdanie finansowe i przedkłada je Zarządowi w celu zaopiniowania.
6.Zarząd wydaje opinię na temat końcowego sprawozdania finansowego Eurojustu za rok N i przekazuje to sprawozdanie wraz ze swoją opinią Radzie Zarządzającej do przyjęcia.
7.Rada Zarządzająca wydaje opinię w sprawie końcowego sprawozdania finansowego Eurojustu za rok N.
8.Do dnia 1 lipca roku N+1 Dyrektor Administracyjny przesyła końcowe sprawozdanie finansowe za rok N Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Komisji oraz Trybunałowi Obrachunkowemu wraz z opinią Zarządu i opinią Rady Zarządzającej.
9.Link do stron internetowych zawierających końcowe sprawozdanie finansowe Eurojustu publikuje się w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej do dnia 15 listopada roku N+1.
10.Do dnia 30 września roku N+1 Dyrektor Administracyjny przesyła Trybunałowi Obrachunkowemu odpowiedź na jego uwagi. Dyrektor Administracyjny przesyła tę odpowiedź również Zarządowi, Radzie Zarządzającej i Komisji.
11.Dyrektor Administracyjny przedkłada Parlamentowi Europejskiemu, na jego wniosek, wszelkie informacje niezbędne do sprawnego zastosowania procedury udzielania absolutorium za dany rok budżetowy zgodnie z art. 261 ust. 3 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509.
12.Przed dniem 15 maja roku N + 2 Parlament Europejski, na zalecenie Rady stanowiącej większością kwalifikowaną, udziela Dyrektorowi Administracyjnemu absolutorium z wykonania budżetu za rok budżetowy N.
13.Absolutorium z wykonania budżetu Eurojustu jest udzielane przez Parlament Europejski na zalecenie Rady zgodnie z procedurą na wzór procedury przewidzianej w art. 319 TFUE oraz w art. 260, 261 i 262 rozporządzenia (UE, Euratom) 2024/2509, a także w oparciu o sprawozdanie z kontroli przeprowadzonej przez Trybunał Obrachunkowy.
14.Jeżeli Parlament Europejski odmówi udzielenia absolutorium do dnia 15 maja roku N + 2, Dyrektor Administracyjny jest proszony o wyjaśnienie swego stanowiska Radzie Zarządzającej, która podejmuje ostateczną decyzję w tej sprawie. Rada Zarządzająca może, w stosownych przypadkach, podjąć wszelkie niezbędne środki, w tym środki związane z zakresem działania Dyrektora Administracyjnego, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
Artykuł 69
Przepisy finansowe
1.Przepisy finansowe mające zastosowanie do Eurojustu przyjmuje Rada Zarządzająca po konsultacji z Komisją. Nie mogą się one różnić od przepisów rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/715 55 , chyba że taka różnica jest konkretnie wymagana do celów działań Eurojustu, a Komisja wyraziła na nią uprzednią zgodę.
2.Eurojust ustanawia i wykonuje swój budżet zgodnie ze swoimi przepisami finansowymi oraz z rozporządzeniem (UE, Euratom) 2024/2509.
3.W odniesieniu do udzielania wsparcia finansowego na działania wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych Eurojust i Europol wspólnie określają zasady i warunki rozpatrywania wniosków o takie wsparcie.
4.Europol może przyznawać dotacje związane z wykonywaniem jego zadań, o których mowa w art. 4 ust. 1. Dotacje przyznawane na zadania określone w art. 4 ust. 1 lit. d) mogą być udzielane państwom członkowskim bez zaproszenia do składania wniosków.
Artykuł 70
Zapobieganie nadużyciom finansowym i nieprawidłowościom oraz ich zwalczanie
1.W celu zwalczania nadużyć finansowych, korupcji i wszelkich innych nielegalnych działań stosuje się bez ograniczeń przepisy rozporządzenia (UE, Euratom) nr 883/2013.
2.Trybunał Obrachunkowy jest uprawniony do przeprowadzania kontroli, na podstawie dokumentacji i na miejscu, obejmujących wszystkich beneficjentów dotacji, wykonawców i podwykonawców, którzy otrzymują od Eurojustu środki unijne.
3.OLAF może prowadzić dochodzenia, w tym kontrole na miejscu i inspekcje, w celu ustalenia, czy doszło do nadużycia finansowego, korupcji lub innej nielegalnej działalności naruszającej interesy finansowe Unii albo do poważnego uchybienia w wykonywaniu obowiązków służbowych stanowiącego naruszenie obowiązków urzędników i innych pracowników Unii, które może prowadzić do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego lub, w zależności od przypadku, postępowania karnego, zgodnie z przepisami i procedurami określonymi w rozporządzeniu (UE, Euratom) nr 883/2013 i rozporządzeniu (Euratom, WE) nr 2185/96.
4.Bez uszczerbku dla ust. 1, 2 i 3 uzgodnienia robocze Eurojustu z organami państw trzecich i organizacji międzynarodowych, jego umowy, umowy o udzielenie dotacji i decyzje o udzieleniu dotacji zawierają postanowienia wyraźnie uprawniające Trybunał Obrachunkowy i OLAF do przeprowadzania tego rodzaju audytów i dochodzeń, zgodnie z ich odpowiednimi kompetencjami.
5.Pracownicy Eurojustu, Dyrektor Administracyjny oraz członkowie Kolegium i Zarządu niezwłocznie powiadamiają OLAF i Prokuraturę Europejską o wszelkich podejrzeniach, które dotyczą nieprawidłowych lub nielegalnych działań w ramach zakresów działania tych organów, a które powzięli w trakcie wykonywania swoich obowiązków, przy czym powiadomienie takie nie może skutkować pociągnięciem ich do odpowiedzialności.
ROZDZIAŁ VII
PERSONEL
Artykuł 71
Przepisy ogólne
1.Eurojust zatrudnia personel niezbędny do wykonywania swoich zadań i funkcjonowania swoich służb.
2.Personel podlega Dyrektorowi Administracyjnemu i działa zgodnie z jego instrukcjami, nie naruszając uprawnień przyznanych innym organom Eurojustu na mocy niniejszego rozporządzenia.
3.Dyrektor Administracyjny odpowiada za zarządzanie personelem zgodnie z regulaminem pracowniczym urzędników Unii Europejskiej i warunkami zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej, które – wraz z przepisami przyjętymi w drodze porozumienia między instytucjami Unii w celu nadania im skuteczności – mają zastosowanie do personelu Eurojustu. Jeżeli Rada Zarządzająca podejmie taką decyzję zgodnie z art. 10 ust. 2, Dyrektor Administracyjny wykonuje również uprawnienia organu powołującego w odniesieniu do personelu Eurojustu, w tym w zakresie rekrutacji, nadzoru, oceny i sprawowania władzy dyscyplinarnej.
4.Personel wspiera Eurojust w wykonywaniu jego funkcji operacyjnych i administracyjnych, w szczególności w zakresie:
a)wsparcia biur krajowych i właściwych organów krajowych w prowadzeniu transgranicznych postępowań przygotowawczych oraz wnoszeniu i popieraniu oskarżeń;
b)zarządzania sprawami i analizy operacyjnej;
c)zarządzania zasobami ludzkimi;
d)administracji budżetowej i finansowej;
e)technologii informacyjnych i zarządzania danymi;
f)wsparcia strategicznego, prawnego i w zakresie polityki;
g)zarządzania bezpieczeństwem i infrastrukturą;
h)komunikacji i zarządzania wiedzą;
i)stosunków zewnętrznych i spraw instytucjonalnych.
5.Do celów niniejszego rozporządzenia „upoważniony personel Eurojustu” oznacza członków personelu wyznaczonych przez Dyrektora Administracyjnego do wykonywania określonych zadań operacyjnych, administracyjnych lub technicznych, w tym zadań obejmujących dostęp do operacyjnych danych osobowych i do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami.
6.Wykonując funkcje operacyjne, upoważniony personel Eurojustu działa pod zwierzchnictwem Dyrektora Administracyjnego oraz, w stosownych przypadkach, pod nadzorem przedstawicieli krajowych lub Kolegium, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem i mającymi zastosowanie przepisami wewnętrznymi.
7.Personel zapewnia wiedzę ekspercką w kwestiach związanych z prawami podstawowymi oraz, w razie potrzeby lub na wniosek, doradza w sprawie wszelkich działań Eurojustu z perspektywy praw podstawowych, nie utrudniając ani nie opóźniając tych działań. W tym kontekście personel może wydawać niewiążące opinie dotyczące stosownych dokumentów lub środków. Przyczynia się do zapewnienia poszanowania praw podstawowych w Eurojuście przy wykonywaniu jego zadań i działań.
Artykuł 72
Oddelegowani eksperci krajowi i inny personel
Eurojust może korzystać z pomocy oddelegowanych ekspertów krajowych i innych członków personelu niezatrudnionych przez Eurojust. Przepisów art. 71 nie stosuje się do osób, o których mowa w niniejszym artykule.
ROZDZIAŁ VIII
OCENA I SPRAWOZDAWCZOŚĆ
Artykuł 73
Uczestnictwo instytucji Unii oraz parlamentów narodowych
1.Eurojust przekazuje skonsolidowane sprawozdanie roczne Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i parlamentom narodowym, które mogą przedstawiać swoje uwagi i wnioski. Sprawozdanie roczne przekazuje się do dnia 1 maja każdego roku. Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające wskaźniki sprawozdawcze w celu zapewnienia jednolitego podejścia do gromadzenia i przedstawiania przez Eurojust informacji dotyczących przestępstw naruszających interesy finansowe Unii.
2.Po wyborze nowo wybrany Przewodniczący Eurojustu składa oświadczenie przed właściwą komisją lub właściwymi komisjami Parlamentu Europejskiego oraz udziela odpowiedzi na pytania członków tych komisji. Dyskusja nie odnosi się bezpośrednio ani pośrednio do konkretnych działań podejmowanych w odniesieniu do określonych spraw operacyjnych.
3.Raz w roku Przewodniczący Eurojustu bierze udział we wspólnej ocenie działań Eurojustu przez Parlament Europejski i parlamenty narodowe, w ramach międzyparlamentarnego posiedzenia komisji, aby omówić bieżące działania Eurojustu oraz przedstawić skonsolidowane sprawozdanie roczne lub inne kluczowe dokumenty Eurojustu. Dyskusja nie odnosi się bezpośrednio ani pośrednio do konkretnych działań podejmowanych w odniesieniu do określonych spraw operacyjnych.
4.Oprócz innych obowiązków w zakresie informowania i konsultowania określonych w niniejszym rozporządzeniu Eurojust przekazuje Parlamentowi Europejskiemu oraz parlamentom narodowym w odnośnych językach urzędowych do celów informacyjnych:
a)wyniki badań i projektów strategicznych opracowanych lub zleconych przez Eurojust;
b)dokument programowy, o którym mowa w art. 12;
c)uzgodnienia robocze zawarte z osobami trzecimi.
Artykuł 74
Ocena
1.Nie później niż pięć lat po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia, a następnie co pięć lat, Komisja zleca przeprowadzenie oceny skuteczności działania Eurojustu w odniesieniu do jego celów, zadań, zarządzania i lokalizacji, zgodnie z wytycznymi Komisji. Rada Zarządzająca jest wysłuchiwana w procesie oceny.
2.W ocenie tej uwzględnia się w szczególności ewentualne potrzeby dokonania zmian zakresu działania Eurojustu oraz skutki finansowe takich zmian.
3.Przy okazji co drugiej oceny ocenia się wyniki osiągnięte przez Eurojust z uwzględnieniem jego celów, zakresu działania, zarządzania i zadań, co obejmuje ocenę tego, czy kontynuacja działalności Eurojustu jest nadal uzasadniona w odniesieniu do tych celów, zakresu działania, zarządzania i zadań.
4.Komisja przekazuje ustalenia z oceny Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i Radzie Zarządzającej. Ustalenia z oceny podaje się do wiadomości publicznej.
ROZDZIAŁ IX
PRZEPISY OGÓLNE I KOŃCOWE
Artykuł 75
Przywileje i immunitety
Wobec Eurojustu i jego personelu stosuje się Protokół nr 7 w sprawie przywilejów i immunitetów Unii Europejskiej, załączony do Traktatu o Unii Europejskiej i do Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej 56 .
Artykuł 76
System językowy
1.Do Eurojustu stosuje się przepisy rozporządzenia Rady nr 1 57 .
2.Rada Zarządzająca podejmuje decyzję w sprawie wewnętrznych zasad Eurojustu dotyczących systemu językowego większością dwóch trzecich głosów członków.
3.Usługi tłumaczeniowe i wszelkie inne usługi językowe wymagane przez Eurojust, z wyjątkiem tłumaczenia ustnego, zapewnia Centrum Tłumaczeń dla Organów Unii Europejskiej ustanowione na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 2965/94 58 .
Artykuł 77
Poufność
1.Przedstawiciele krajowi oraz ich zastępcy i asystenci, personel Eurojustu, korespondenci krajowi, oddelegowani eksperci krajowi, oficerowie łącznikowi, Inspektor Ochrony Danych oraz członkowie i personel EIOD są zobowiązani do zachowania poufności w odniesieniu do wszelkich informacji, które uzyskali w toku wykonywania powierzonych im zadań.
2.Obowiązek zachowania poufności stosuje się do wszystkich osób i wszystkich organów współpracujących z Eurojustem.
3.Obowiązek zachowania poufności pozostaje w mocy także po zakończeniu kadencji, ustaniu zatrudnienia lub po zakończeniu czynności przez osoby, o których mowa w ust. 1 i 2.
4.Obowiązek zachowania poufności stosuje się do wszystkich informacji, które Eurojust otrzymał lub których wymiany dokonał, chyba że informacje te zostały już zgodnie z prawem podane do wiadomości publicznej lub są dostępne publicznie.
Artykuł 78
Warunki poufności postępowań krajowych
1.Bez uszczerbku dla art. 36 ust. 3, w przypadku otrzymania lub wymiany informacji za pośrednictwem Eurojustu organ państwa członkowskiego, który dostarczył informacje, może określić warunki, zgodnie ze swoim prawem krajowym, wykorzystania tych informacji w postępowaniu krajowym przez organ otrzymujący informacje.
2.Organ państwa członkowskiego, który otrzymuje informacje, o których mowa w ust. 1, jest związany tymi warunkami.
Artykuł 79
Przejrzystość i komunikacja
1.Do dokumentów będących w posiadaniu Eurojustu stosuje się rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1049/2001 59 . W terminie sześciu miesięcy od pierwszego posiedzenia Rada Zarządzająca przyjmuje szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia (WE) nr 1049/2001.
2.Decyzje podjęte przez Eurojust na mocy art. 8 rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 mogą stanowić przedmiot skargi do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich lub skargi do Trybunału na warunkach określonych odpowiednio w art. 228 oraz 263 TFUE.
3.Eurojust publikuje na swojej stronie internetowej wykaz członków Zarządu oraz podsumowania wyników posiedzeń Zarządu. Z publikacji tych podsumowań można tymczasowo lub na stałe zrezygnować lub tymczasowo lub na stałe ją ograniczyć, jeżeli takie publikowanie mogłoby niekorzystnie wpłynąć na wykonywanie przez Eurojust jego zadań, biorąc pod uwagę obowiązek zachowania przez Eurojust dyskrecji i poufności oraz operacyjny charakter Eurojustu.
4.W terminie sześciu miesięcy od daty swojego pierwszego posiedzenia Rada Zarządzająca wprowadza środki na potrzeby stosowania przez Eurojust rozporządzenia (UE) 2018/1725, w tym środki dotyczące wyznaczenia inspektora ochrony danych. Środki te ustanawia się po konsultacji z EIOD.
5.Eurojust może uczestniczyć z własnej inicjatywy w działaniach komunikacyjnych w zakresie swoich kompetencji. Przydział zasobów na działania komunikacyjne nie może mieć niekorzystnego wpływu na skuteczne wykonywanie zadań Eurojustu. Działania komunikacyjne są prowadzone zgodnie z odpowiednimi planami komunikacji i rozpowszechniania informacji przyjętymi przez Radę Zarządzającą.
Artykuł 80
Przepisy bezpieczeństwa dotyczące ochrony informacji niejawnych oraz szczególnie chronionych informacji jawnych
1.Eurojust przyjmuje własne przepisy bezpieczeństwa w oparciu o zasady i przepisy zawarte w przepisach bezpieczeństwa Komisji dotyczących ochrony informacji niejawnych UE (EUCI) oraz szczególnie chronionych informacji jawnych, między innymi w przepisach dotyczących wymiany takich informacji z państwami trzecimi oraz ich przetwarzania i przechowywania, jak określono w decyzjach Komisji (UE, Euratom) 2015/443 60 i (UE, Euratom) 2015/444 61 . Każde porozumienie administracyjne w sprawie wymiany informacji niejawnych UE z odpowiednimi organami państwa trzeciego lub, w przypadku braku takiego porozumienia, każde wyjątkowe udostępnienie ad hoc informacji niejawnych UE tym organom wymaga wcześniejszej zgody Komisji.
2.Rada Zarządzająca przyjmuje przepisy bezpieczeństwa Eurojustu po zatwierdzeniu przez Komisję. Dokonując oceny zaproponowanych przepisów bezpieczeństwa, Komisja zapewnia ich zgodność z decyzjami (UE, Euratom) 2015/443 i (UE, Euratom) 2015/444.
Artykuł 81
Dochodzenia administracyjne
Działania administracyjne Eurojustu podlegają dochodzeniom administracyjnym prowadzonym przez Rzecznika Praw Obywatelskich zgodnie z art. 228 TFUE.
Artykuł 82
Odpowiedzialność
1.Odpowiedzialność umowną Eurojustu regulują przepisy mające zastosowanie do danej umowy. Do orzekania w sprawie wszelkich klauzul arbitrażowych zamieszczonych w umowie zawartej przez Eurojust właściwy jest Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
2.W przypadku odpowiedzialności pozaumownej Eurojust, zgodnie z ogólnymi zasadami wspólnymi dla porządków prawnych państw członkowskich i niezależnie od jakiejkolwiek odpowiedzialności wynikającej z art. 44, naprawia wszelkie szkody spowodowane przez jego służby lub personel w trakcie wykonywania przez nich obowiązków.
3.Do orzekania w sporach dotyczących odszkodowania za szkody, o których mowa w ust. 2, właściwy jest Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Sądy krajowe państw członkowskich właściwe do rozstrzygania sporów dotyczących odpowiedzialności Eurojustu, o której mowa w niniejszym artykule, określa się na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych.
4.Ust. 2 stosuje się również do szkody powstałej na skutek błędu popełnionego przez przedstawiciela krajowego, jego zastępcę lub asystenta w trakcie wykonywania przez nich obowiązków. Jeżeli jednak przedstawiciel krajowy, zastępca lub asystent wyrządzi szkodę, działając na podstawie uprawnień przyznanych mu zgodnie z art. 18 niniejszego rozporządzenia, jego państwo członkowskie pokrywa koszty poniesione przez Eurojust w celu naprawienia szkody.
5.Każde państwo członkowskie jest odpowiedzialne, zgodnie z jego prawem krajowym, za wszelkie szkody wyrządzone osobom fizycznym, wynikające z nieuprawnionego lub niewłaściwego przetwarzania przez to państwo członkowskie danych przekazanych do Eurojustu.
6.Odpowiedzialność osobistą personelu wobec Eurojustu regulują mające do nich zastosowanie przepisy regulaminu pracowniczego urzędników oraz warunków zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej.
7.Odpowiedzialność finansowa Unii i państw członkowskich za zobowiązania Eurojustu jest ograniczona do wysokości wkładów już wniesionych przez nie na poczet kosztów administracyjnych.
Artykuł 83
Umowa w sprawie siedziby i warunki prowadzenia działalności
Niezbędne ustalenia dotyczące obiektów, jakie należy zapewnić Eurojustowi w Niderlandach, i dotyczące infrastruktury udostępnianej przez Niderlandy, a także przepisy szczególne mające zastosowanie w Niderlandach do członków Rady Zarządzającej, członków Zarządu, przedstawicieli krajowych, zastępców i asystentów, Dyrektora Administracyjnego, personelu Eurojustu, prokuratorów łącznikowych oddelegowanych do Eurojustu, punktów kontaktowych działających przy Eurojuście, a także członków ich rodzin, jak również do wszelkich innych osób, których obecność w Eurojuście lub związek z Eurojustem są niezbędne do wykonywania jego zadań, określa umowa w sprawie siedziby między Eurojustem a Niderlandami.
Artykuł 84
Procedura komitetowa
1.Komisję wspomaga komitet. Komitet ten jest komitetem w rozumieniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 62 .
2.W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 5 rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
3.W przypadku gdy komitet nie wyda żadnej opinii, Komisja nie przyjmuje projektu aktu wykonawczego i stosuje się art. 5 ust. 4 akapit trzeci rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
Artykuł 85
Uchylenie
1.Rozporządzenie (UE) 2018/1727 traci moc z dniem rozpoczęcia stosowania niniejszego rozporządzenia.
2.Odesłania do rozporządzenia (UE) 2018/1727 odczytuje się jako odesłania do niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 86
Przepisy przejściowe
1.Eurojust ustanowiony na mocy niniejszego rozporządzenia jest następcą prawnym Eurojustu ustanowionego na mocy rozporządzenia (UE) 2018/1727.
2.Przedstawiciele krajowi oddelegowani przez państwa członkowskie na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727 przyjmują rolę przedstawicieli krajowych na podstawie niniejszego rozporządzenia i nadal pełnią swoje funkcje do końca swoich kadencji określonych w rozporządzeniu (UE) 2018/1727. Ich kadencja może zostać jednokrotnie przedłużona na podstawie niniejszego rozporządzenia, pod warunkiem że całkowity czas trwania ich kadencji, w tym jakikolwiek okres pełnienia funkcji na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727, nie przekracza dziesięciu lat. W przypadku gdy status lub uprawnienia przedstawicieli krajowych nie są zgodne z niniejszym rozporządzeniem, zainteresowane państwa członkowskie podejmują niezbędne środki w celu zapewnienia takiej zgodności bez zbędnej zwłoki po dniu [data wejścia w życie niniejszego rozporządzenia].
3.Przewodniczący i Wiceprzewodniczący Eurojustu wybrani na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727 pełnią funkcję Przewodniczącego i Wiceprzewodniczącego na podstawie niniejszego rozporządzenia i nadal pełnią swoje funkcje do końca swoich kadencji określonych w rozporządzeniu (UE) 2018/1727. Mogą oni zostać jednokrotnie ponownie wybrani na podstawie niniejszego rozporządzenia, pod warunkiem że całkowity czas trwania ich kadencji, w tym wszelki okres pełnienia obowiązków na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727, nie przekracza ośmiu lat.
4.Dyrektor Administracyjny, który został ostatnio powołany na mocy rozporządzenia (UE) 2018/1727, pełni rolę Dyrektora Administracyjnego na mocy niniejszego rozporządzenia i nadal pełni swoje funkcje do końca swojej kadencji określonej w rozporządzeniu (UE) 2018/1727. Kadencja tego Dyrektora Administracyjnego może zostać jednokrotnie przedłużona na mocy niniejszego rozporządzenia, pod warunkiem że całkowity okres jego kadencji, w tym jakikolwiek okres pełnienia obowiązków na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727, nie przekracza dziesięciu lat.
5.Kolegium i Zarząd ustanowione na mocy rozporządzenia (UE) 2018/1727 nadal wykonują swoje funkcje na podstawie niniejszego rozporządzenia do czasu pierwszego posiedzenia Rady Zarządzającej ustanowionej na mocy niniejszego rozporządzenia. Pierwsze posiedzenie Rady Zarządzającej odbywa się bez zbędnej zwłoki po dniu [data wejścia w życie niniejszego rozporządzenia]. Dyrektor Administracyjny podejmuje niezbędne środki w celu zapewnienia ustanowienia Rady Zarządzającej zgodnie z niniejszym rozporządzeniem. Do czasu rozpoczęcia działalności przez Radę Zarządzającą Kolegium wykonuje przejściowo te funkcje zarządcze i strategiczne powierzone Radzie Zarządzającej na mocy niniejszego rozporządzenia, które są ściśle konieczne do zapewnienia ciągłości działalności Eurojustu; w szczególności przyjmuje budżet i jednolity dokument programowy.
6.Personel zatrudniony na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727 pozostaje zatrudniony na podstawie niniejszego rozporządzenia. Wszystkie prawa i obowiązki personelu, w tym wynikające z umów o pracę zawartych na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727, zostają zachowane.
7.Inspektor Ochrony Danych, który został ostatnio powołany na mocy rozporządzenia (UE) 2018/1727, pełni rolę Inspektora Ochrony Danych na mocy niniejszego rozporządzenia i nadal pełni swoje funkcje do końca swojej kadencji określonej w rozporządzeniu (UE) 2018/1727. Kadencja tego Inspektora Ochrony Danych może zostać jednokrotnie odnowiona na podstawie niniejszego rozporządzenia, pod warunkiem że łączny okres jego kadencji, w tym wszelki okres pełnienia funkcji na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727, nie przekracza ośmiu lat.
8.Niniejsze rozporządzenie nie wpływa na ważność umów o współpracy i uzgodnień roboczych zawartych przez Eurojust na podstawie decyzji 2002/187/WSiSW lub rozporządzenia (UE) 2018/1727. Takie umowy o współpracy i uzgodnienia robocze pozostają w mocy i są stosowane do czasu ich wygaśnięcia, zmiany lub zastąpienia.
9.Decyzje przyjęte przez Kolegium, Zarząd i Dyrektora Administracyjnego, a także środki wykonawcze i przepisy wewnętrzne przyjęte na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727 pozostają w mocy na podstawie niniejszego rozporządzenia, chyba że Rada Zarządzająca postanowi inaczej, stosując niniejsze rozporządzenie.
10.Zobowiązania budżetowe, operacje finansowe i zobowiązania umowne zaciągnięte na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727 pozostają ważne i są nadal wykonywane zgodnie z niniejszym rozporządzeniem. Wsparcie finansowe zapewniane wspólnym zespołom dochodzeniowo-śledczym na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727 jest nadal udzielane zgodnie z niniejszym rozporządzeniem. Procedurę udzielania absolutorium w odniesieniu do budżetów zatwierdzonych na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727 przeprowadza się zgodnie z przepisami ustanowionymi w tym rozporządzeniu.
11.Pierwszy jednolity dokument programowy przyjęty na podstawie niniejszego rozporządzenia obejmuje okres rozpoczynający się w dniu [data]. Do czasu, gdy dokument ten stanie się ostateczny, nadal stosuje się jednolity dokument programowy przyjęty na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/1727 na odpowiedni okres.
12.Przekazywanie danych osobowych do państw trzecich lub organizacji międzynarodowych przed datą rozpoczęcia stosowania niniejszego rozporządzenia pozostaje ważne, pod warunkiem że jest zgodne z prawem Unii mającym zastosowanie przed tą datą. Jeżeli trwające przekazywanie danych opiera się na przepisach rozporządzenia (UE) 2018/1727, które różnią się od przepisów rozporządzenia (UE) 2018/1725, przekazywanie to należy dostosować do rozporządzenia (UE) 2018/1725 w terminie [X miesięcy] od daty rozpoczęcia stosowania niniejszego rozporządzenia.
13.Umowa w sprawie siedziby zawarta między Eurojustem a Królestwem Niderlandów na mocy decyzji Rady 2002/187/WSiSW z dnia 28 lutego 2002 r. 63 pozostaje w mocy. W razie potrzeby Eurojust i Królestwo Niderlandów dostosowują tę umowę do niniejszego rozporządzenia w terminie [X miesięcy] od daty rozpoczęcia jego stosowania.
Artykuł 87
Wejście w życie
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Niniejsze rozporządzenie stosuje się od dnia [...] r.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich zgodnie z Traktatami.
Sporządzono w Brukseli dnia r.
W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady
Przewodnicząca Przewodniczący
OCENA SKUTKÓW FINANSOWYCH I CYFROWYCH REGULACJI – AGENCJE
Contents
1.STRUKTURA WNIOSKU/INICJATYWY
1.1.Tytuł wniosku/inicjatywy
1.2.Obszary polityki, których dotyczy wniosek/inicjatywa
1.3.Cel(e)
1.3.1.Cel(e) ogólny(-e)
1.3.2.Cel(e) szczegółowy(-e)
1.3.3.Oczekiwane wyniki i wpływ
1.3.4.Wskaźniki dotyczące realizacji celów
1.4.Wniosek/inicjatywa dotyczy:
1.5.Uzasadnienie wniosku/inicjatywy
1.5.1.Potrzeby, które należy zaspokoić w perspektywie krótko- lub długoterminowej, w tym szczegółowy terminarz przebiegu realizacji inicjatywy
1.5.2.Wartość dodana z tytułu zaangażowania Unii Europejskiej (może wynikać z różnych czynników, na przykład korzyści koordynacyjnych, pewności prawa, większej efektywności lub komplementarności). Na potrzeby tej sekcji „wartość dodaną z tytułu zaangażowania Unii Europejskiej” należy rozumieć jako wartość wynikającą z unijnej interwencji, wykraczającą poza wartość, która zostałaby wytworzona przez same państwa członkowskie.
1.5.3.Główne wnioski wyciągnięte z podobnych działań
1.5.4.Spójność z wieloletnimi ramami finansowymi oraz możliwa synergia z innymi właściwymi instrumentami
1.5.5.Ocena różnych dostępnych możliwości finansowania, w tym możliwości przegrupowania środków
1.6.Czas trwania wniosku/inicjatywy i jego/jej wpływu finansowego
1.7.Planowane metody wykonania budżetu
2.ŚRODKI ZARZĄDZANIA
2.1.Zasady nadzoru i sprawozdawczości
2.2.System zarządzania i kontroli
2.2.1.Uzasadnienie dla proponowanych metod wykonania budżetu, mechanizmów finansowania wykonania, sposobów dokonywania płatności i strategii kontroli
2.2.2.Informacje dotyczące zidentyfikowanego ryzyka i systemów kontroli wewnętrznej ustanowionych w celu jego ograniczenia
2.2.3.Oszacowanie i uzasadnienie efektywności kosztowej kontroli (relacja kosztów kontroli do wartości zarządzanych funduszy powiązanych) oraz ocena prawdopodobnego ryzyka błędu (przy płatności i przy zamykaniu)
2.3.Środki zapobiegania nadużyciom finansowym i nieprawidłowościom
3.SZACUNKOWY WPŁYW FINANSOWY WNIOSKU/INICJATYWY
3.1.Działy wieloletnich ram finansowych i linie budżetowe po stronie wydatków, na które wniosek/inicjatywa ma wpływ
3.2.Szacunkowy wpływ finansowy wniosku na środki
3.2.1.Podsumowanie szacunkowego wpływu na środki operacyjne
3.2.1.1.Środki z uchwalonego budżetu
3.2.8.Szacowane zasoby ludzkie i wykorzystanie wymaganych środków w agencji zdecentralizowanej
3.2.9. Przegląd umów o przyznanie wkładu włączonych do budżetu
1.STRUKTURA WNIOSKU/INICJATYWY
1.1.Tytuł wniosku/inicjatywy
Wniosek dotyczący ROZPORZĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY przekształcającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1727 z dnia 14 listopada 2018 r. w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojust) oraz zastąpienia i uchylenia decyzji Rady 2002/187/WSiSW
1.2.Obszary polityki, których dotyczy wniosek/inicjatywa
Współpraca wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, walka z przestępczością transgraniczną.
1.3.Cel(e)
1.3.1.Cel(e) ogólny(-e)
Zmiana rozporządzenia w sprawie Eurojustu ma na celu lepsze osiągnięcie celów wyznaczonych Agencji w Traktatach.
W szczególności ma on na celu zwiększenie roli Eurojustu we wspieraniu i wzmacnianiu koordynacji i współpracy między krajowymi organami prowadzącymi postępowania przygotowawcze i organami właściwymi w zakresie wnoszenia i popierania oskarżeń w sprawach transgranicznych, a tym samym umocnienie jego pozycji jako centrum współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych w unijnej strukturze wymiaru sprawiedliwości i bezpieczeństwa.
Zmiana ta jest częścią szerszego pakietu legislacyjnego mającego na celu zapewnienie wysokiego poziomu bezpieczeństwa w całej UE za pomocą środków zapobiegających przestępczości i zwalczających ją oraz wspierających koordynację i współpracę między właściwymi organami w obszarze wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych.
1.3.2.Cel(e) szczegółowy(-e)
Cel ogólny został ujęty w postaci dwóch wzajemnie powiązanych celów szczegółowych, które odnoszą się do ograniczeń strukturalnych i funkcjonalnych ograniczających obecnie zdolność Eurojustu do pełnego wykorzystania jego potencjału w zwalczaniu przestępczości transgranicznej.
Cel szczegółowy nr 1: Zwiększenie skuteczności, terminowości i strategicznego ukierunkowania działań Eurojustu w zakresie wsparcia i koordynacji w całym cyklu życia poważnej przestępczości transgranicznej.
Eurojust w największym możliwym stopniu skoncentruje się na działalności operacyjnej (pracy nad sprawami karnymi). Będzie to wynikało ze zmiany struktury zarządzania, mającej na celu usprawnienie procesów decyzyjnych i odciążenie przedstawicieli krajowych (sędziów i prokuratorów kierujących działaniami operacyjnymi) od obowiązków administracyjnych. Zadania Agencji i zakres jej właściwości zostaną zaktualizowane, a jej możliwość działania z własnej inicjatywy – zwiększona, aby umożliwić Eurojustowi lepsze reagowanie na nowe realia przestępczości transgranicznej i nadążanie za zmieniającymi się potrzebami dotyczącymi współpracy.
Cel szczegółowy nr 2: Osiągnięcie bardziej zinstytucjonalizowanej współpracy i bardziej terminowej wymiany informacji między Eurojustem a partnerami z UE i partnerami międzynarodowymi.
Stopień instytucjonalizacji współpracy z partnerami zostanie zwiększony dzięki rozszerzeniu wzajemnych obowiązków dotyczących powiadamiania oraz udoskonaleniu systemów wymiany informacji. Ma to na celu maksymalne zwiększenie możliwości wykrywania działalności przestępczej oraz zapewnienie wczesnego zaangażowania właściwych organów sądowych.
1.3.3.Oczekiwane wyniki i wpływ
Należy wskazać, jakie efekty przyniesie wniosek/inicjatywa beneficjentom/grupie docelowej.
Oczekuje się, że zmiana rozporządzenia w sprawie Eurojustu przyniesie znaczące, wymierne skutki dla państw członkowskich, ofiar i obywateli UE dzięki wzmocnieniu roli operacyjnej Eurojustu w zwalczaniu poważnej przestępczości transgranicznej, w szczególności przestępczości zorganizowanej, terroryzmu, cyberprzestępczości i przestępczości finansowej.
Oczekuje się, że wniosek skróci do minimum czas rozpatrywania wniosków państw członkowskich o wsparcie i zmaksymalizuje wartość dodaną działań koordynacyjnych Eurojustu. Wynikać to będzie z usprawnionego systemu „filtrowania” wniosków o wsparcie, dzięki któremu będą one obsługiwane właściwymi kanałami, a Eurojust będzie mógł skoncentrować się na złożonych sprawach wielostronnych. Ponadto nowe zadania Agencji i uprawnienia przedstawicieli krajowych zapewnią lepsze wsparcie organom krajowym, wcześniejsze zaangażowanie organów sądowych w transgraniczne postępowania przygotowawcze, a ostatecznie wyższy wskaźnik skutecznego wnoszenia i popierania oskarżeń.
Wzrost efektywności będzie wynikał z reorganizacji systemu zarządzania i większej spójności z działaniami Europolu i Prokuratury Europejskiej. Nowe ramy mają uwolnić zasoby na potrzeby działań operacyjnych poprzez przeniesienie odpowiedzialności za decyzje administracyjne i zarządcze oraz usprawnienie procesów decyzyjnych. Oczekuje się, że zacieśniona współpraca i wzajemne zaangażowanie partnerów ograniczą nakładanie się działań, pozwolą wykorzystać synergie i zapobiec powielaniu pracy.
Zmiana wzmocni również współpracę zewnętrzną przez sformalizowanie ustrukturyzowanych kanałów współpracy z organami państw trzecich, co zapewni szybsze i sprawniejsze podejmowanie działań następczych w związku z wnioskami dotyczącymi współpracy wymiarów sprawiedliwości.
Łącznie środki te przekształcą Eurojust z organu reagującego na potrzebę koordynacji w proaktywny ośrodek współpracy wymiarów sprawiedliwości, zwiększając zdolność UE do wykrywania przestępczości transgranicznej, prowadzenia postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń.
Reforma jest zgodna ze strategicznymi priorytetami UE, przynosi wymierne korzyści beneficjentom (wymiarowi sprawiedliwości, organom ścigania i ofiarom) oraz zapewnia długoterminową spójność z szerszą unijną strukturą wymiaru sprawiedliwości i bezpieczeństwa.
1.3.4.Wskaźniki dotyczące realizacji celów
Należy wskazać wskaźniki stosowane do monitorowania postępów i osiągnięć.
Osiągnięcie celów reformy będzie monitorowane głównie za pomocą następujących wskaźników:
1. Odsetek czasu poświęcanego przez przedstawicieli krajowych na zadania administracyjne.
Reforma ma na celu zmniejszenie obciążenia administracyjnego przedstawicieli krajowych. Przy obecnym poziomie bazowym wynoszącym około 40 % całkowitego obciążenia pracą przedstawicieli krajowych oczekuje się, że udział ten zmniejszy się do około 20–25 % w ciągu dwóch lat od rozpoczęcia stosowania zmienionego rozporządzenia, z uwzględnieniem przejściowego okresu dostosowawczego, a w ciągu pięciu lat ustabilizuje się na poziomie 10–15 %. Postępy w odniesieniu do tego wskaźnika będą monitorowane poprzez zaangażowanie Komisji w prace Zarządu i Rady Zarządzającej oraz oceniane w kontekście kolejnej oceny rozporządzenia i Agencji.
2. Liczba spraw z inicjatywy własnej 64 .
Postępy w zwiększaniu zdolności Eurojustu do działania z własnej inicjatywy znajdą odzwierciedlenie w większej liczbie spraw otwieranych i prowadzonych przez Agencję z własnej inicjatywy. Po początkowym etapie dostosowania oczekuje się stopniowego wzrostu, przy czym średnia roczna liczba otwartych spraw z inicjatywy własnej wzrośnie o 10–15 % w ciągu pięciu lat. Aby uniknąć zakłóceń wynikających ze zwykłych wahań liczby spraw prowadzonych przez Eurojust w poszczególnych latach, poziom bazowy będzie obliczany na podstawie średniej rocznej liczby spraw otwartych z własnej inicjatywy w ciągu pięciu lat poprzedzających rozpoczęcie stosowania zmienionego rozporządzenia. Postępy będą oceniane względem tego poziomu bazowego poprzez odniesienie do odpowiedniej średniej rocznej z pięciu lat następujących po rozpoczęciu stosowania zmienionego rozporządzenia, z wykorzystaniem danych przedstawianych w skonsolidowanym rocznym sprawozdaniu z działalności Eurojustu (CAAR).
3. Odsetek „prostych” spraw rozpatrywanych przez Eurojust.
Reforma powinna doprowadzić do stopniowego, ale znacznego zmniejszenia odsetka dwustronnych i prostszych spraw rozpatrywanych przez Eurojust. Oczekuje się, że pozostanie rezydualny udział wynoszący 20–25 %, odzwierciedlający sprawy, które początkowo wydają się złożone lub są przekazywane z Europejskiej Sieci Sądowej; jednocześnie oczekuje się stopniowego spadku tego udziału do około 60 % w ciągu dwóch lat, 40 % w ciągu pięciu lat, a następnie 20–25 % w ciągu dziesięciu lat. Poziom bazowy zostanie określony na podstawie udziału prostych spraw w całkowitej liczbie spraw otwartych w roku poprzedzającym rozpoczęcie stosowania zmienionego rozporządzenia. Postępy będą monitorowane na podstawie statystyk i kluczowych wskaźników skuteczności działania regularnie zgłaszanych przez Eurojust w rocznych sprawozdaniach z działalności.
4. Liczba działań następczych podejmowanych w związku z „trafieniami” systemu 65 .
Oczekuje się usprawnienia wymiany informacji z partnerami z UE, w szczególności z Europolem, zwłaszcza dzięki zwiększeniu liczby działań następczych w związku z „trafieniami” zidentyfikowanymi w systemach informacyjnych, co będzie odzwierciedlać większą terminowość i trafność wymienianych informacji. Poziom bazowy zostanie określony poprzez odniesienie do liczby działań następczych podjętych w związku z trafieniami zarejestrowanymi w roku poprzedzającym rozpoczęcie stosowania zmienionego rozporządzenia. W ciągu pięciu lat można spodziewać się wzrostu nawet o 50 %. Postępy będą monitorowane na podstawie danych zgłoszonych w rocznych sprawozdaniach z działalności Eurojustu, porównanych z odpowiednimi danymi zgłoszonymi w rocznych sprawozdaniach z działalności Europolu.
1.4.Wniosek/inicjatywa dotyczy:
¨ nowego działania
¨ nowego działania, będącego następstwem projektu pilotażowego/działania przygotowawczego 66
x przedłużenia bieżącego działania
¨ połączenia lub przekształcenia co najmniej jednego działania pod kątem innego/nowego działania
1.5.Uzasadnienie wniosku/inicjatywy
1.5.1.Potrzeby, które należy zaspokoić w perspektywie krótko- lub długoterminowej, w tym szczegółowy terminarz przebiegu realizacji inicjatywy
Oczekuje się, że inicjatywa będzie wymagała stopniowego wdrażania w okresie obowiązywania WRF na lata 2028–2034.
Biorąc pod uwagę przewidywany harmonogram negocjacji w Radzie, a następnie z Parlamentem Europejskim w ramach zwykłej procedury ustawodawczej, obecnie szacuje się, że osiągnięcie porozumienia politycznego i wejście w życie zmienionego rozporządzenia nastąpi pod koniec 2027 r. Oczekuje się, że stosowanie rozporządzenia i wdrażanie powiązanych środków wykonawczych rozpocznie się stopniowo, począwszy od 2028 r.
Oczekuje się, że stosowanie rozporządzenia rozpocznie się w całości, wraz z przepisami przejściowymi regulującymi przejście od obecnego modelu zarządzania i modelu operacyjnego do zmienionych ram.
Nowy zakres właściwości powierzony Eurojustowi zacznie mieć zastosowanie z chwilą wejścia w życie rozporządzenia. Jednocześnie oczekuje się stopniowego dostosowywania praktyk roboczych oraz stopniowej zmiany charakteru i wielkości wniosków o wsparcie składanych przez państwa członkowskie.
Oczekuje się, że inwestycje w infrastrukturę informatyczną Eurojustu rozpoczną się w pierwszym roku stosowania zmienionego rozporządzenia. Wydatki odpowiadałyby zwykłemu cyklowi realizacji projektów informatycznych, obejmującemu etapy projektowania, rozwoju, testowania, wdrażania i utrzymania, i byłyby ponoszone stopniowo, zgodnie z kolejnymi etapami realizacji projektów.
Ponieważ Eurojust zacząłby wykonywać zadania w nowym zakresie właściwości od momentu rozpoczęcia stosowania zmienionego rozporządzenia, oczekuje się również, że rekrutacja większości dodatkowych pracowników rozpocznie się od 2028 r. Rekrutacja byłaby prowadzona etapami, stosownie do zdolności administracyjnych i kadrowych Eurojustu do prowadzenia procedur rekrutacyjnych i wdrażania nowych pracowników; Eurojust szacuje, że jest w stanie zatrudnić maksymalnie około 20 dodatkowych pracowników rocznie.
Wstępny etap rekrutacji w 2028 r. koncentrowałby się na zaspokojeniu krótkoterminowych potrzeb operacyjnych i technicznych. Obejmowałoby to w szczególności rekrutację pracowników kontraktowych wspierających dostosowanie systemu trafieniowego (figuruje / nie figuruje) oraz rozwój infrastruktury informatycznej, w tym usprawnienie procedur wspierających wspólne zespoły dochodzeniowo-śledcze i wspólne platformy operacyjne. Rekrutacja nadałaby również priorytet obszarom określonym przez Eurojust jako priorytety operacyjne, koncentrując się zasadniczo na pracownikach bezpośrednio wspierających podstawowe działania operacyjne, w szczególności na oddelegowanych ekspertach krajowych wzmacniających biura krajowe z myślą o zwiększeniu liczby spraw.
W kolejnych latach obowiązywania WRF, stopniowo w miarę rozszerzania przez Eurojust działalności w nowych obszarach objętych zmienionym rozporządzeniem, rekrutowani będą dodatkowi pracownicy zatrudnieni na czas określony w celu wykonywania nowo powierzonych zadań, w tym udzielania zwiększonego wsparcia prawnikom praktykom w takich obszarach jak elektroniczny materiał dowodowy i odzyskiwanie mienia.
Kluczowym kamieniem milowym przewidzianym na lata 2030–2031 jest zwiększenie zdolności Eurojustu w zakresie przechowywania dowodów. W szczególności obecna baza dowodów najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej (CICED), która ma zostać włączona do zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami, zostałaby udoskonalona i rozszerzona w celu przechowywania i zabezpieczania dowodów dotyczących innych form poważnej przestępczości transgranicznej. Równolegle odbywałaby się główna faza rekrutacji pracowników zatrudnionych na czas określony o profilu analityka/asystenta.
Oczekuje się, że plan zwiększenia zasobów i rekrutacji zostanie w znacznym stopniu ukończony w latach 2032–2033. Oczekuje się, że poziom zatrudnienia ustabilizuje się w 2034 r. i w okresie po WRF. Natomiast wydatki niezwiązane z personelem powinny stopniowo maleć po zakończeniu początkowej fazy inwestycyjnej, a pozostałe koszty będą związane głównie z utrzymaniem i wsparciem operacyjnym po zakończeniu głównych projektów dotyczących rozwoju i modernizacji.
1.5.2.Wartość dodana z tytułu zaangażowania Unii Europejskiej (może wynikać z różnych czynników, na przykład korzyści koordynacyjnych, pewności prawa, większej efektywności lub komplementarności). Na potrzeby tej sekcji „wartość dodaną z tytułu zaangażowania Unii Europejskiej” należy rozumieć jako wartość wynikającą z unijnej interwencji, wykraczającą poza wartość, która zostałaby wytworzona przez same państwa członkowskie.
Przyczyny działania na poziomie unijnym (ex ante): Funkcje Eurojustu (koordynacja, ułatwianie współpracy i wsparcie operacyjne) mają ze swej natury charakter transgraniczny i nie mogą być skutecznie wykonywane wyłącznie na poziomie państw członkowskich. Agencja zapewnia neutralną perspektywę na poziomie UE w sprawach obejmujących różne jurysdykcje, ułatwia równoczesną współpracę wielostronną oraz zapewnia, aby żadne państwo członkowskie nie znalazło się w niekorzystnej sytuacji. Skala i złożoność transgranicznych postępowań przygotowawczych sprawiają, że koordynacja na poziomie UE jest niezbędna dla krajowych organów prokuratorskich i sądowych, co uzasadnia podejmowanie działań na poziomie UE, zgodnie z zasadą pomocniczości. Eurojust wnosi wartość dodaną w wymiarze operacyjnym, prawnym i strategicznym, przyczyniając się do poprawy funkcjonowania systemów krajowych oraz spójności unijnej przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości. Działania Eurojustu nie zastępują działań organów krajowych, lecz wzmacniają je poprzez udzielanie wsparcia, koordynowanie działań i stymulowanie współpracy.
Oczekiwana wygenerowana unijna wartość dodana (ex post): Dalsze usprawnianie funkcjonowania Eurojustu przynosi wyraźne korzyści skali i wzrost efektywności, umożliwiając skupienie w jednej agencji wiedzy eksperckiej praktyków z państw członkowskich, szybszą i skuteczniejszą koordynację zwalczania przestępczości transgranicznej oraz unikanie powielania działań i prowadzenia kolidujących ze sobą postępowań przygotowawczych.
1.5.3.Główne wnioski wyciągnięte z podobnych działań
DG JUST posiada odpowiednie doświadczenie w dziedzinie polityki i legislacji, wynikające z przygotowania i wdrożenia rozporządzenia (UE) 2018/1727, na mocy którego ustanowiono Eurojust jako agencję zdecentralizowaną i zastąpiono wcześniejsze ramy określone w decyzji Rady 2002/187/WSiSW.
Wyciągnięto dalsze wnioski ze stałego monitorowania funkcjonowania Eurojustu, w tym poprzez zaangażowanie DG JUST, jako macierzystej dyrekcji generalnej, w struktury zarządzania Agencji. Zwieńczeniem tych doświadczeń była przeprowadzona w 2025 r. ocena rozporządzenia w sprawie Eurojustu i funkcjonowania Agencji.
Jednym z najważniejszych wniosków jest to, że struktura zarządzania agencją musi być odpowiednio usprawniona i funkcjonalna, a podział obowiązków i związanej z nimi odpowiedzialności – jasno określony. Procesy decyzyjne powinny być jak najbardziej skuteczne, a obciążenia administracyjne powinny być ograniczone do niezbędnego minimum.
Doświadczenie pokazuje również, że utrwalone praktyki pracy i kultura instytucjonalna mogą być trudne do zmiany wyłącznie za pomocą środków niewiążących. Ukierunkowane działania rzecznicze lub ograniczone dostosowania mogą okazać się niewystarczające, jeżeli same ramy zarządzania nie stwarzają wyraźnych bodźców do zmian.
W szczególności niejasny podział obowiązków w rozwiązaniach instytucjonalnych lub brak dostatecznej jasności co do odpowiedzialności za określone decyzje mogą prowadzić do złożonych i długotrwałych procesów decyzyjnych. Sytuację tę może dodatkowo pogłębiać nadmierne dążenie do osiągnięcia konsensusu, nawet w sprawach o charakterze administracyjnym lub zarządczym.
Wnioski te uwzględniono przy przygotowywaniu niniejszej inicjatywy, w szczególności w odniesieniu do potrzeby zapewnienia jasnych i skutecznych ram zarządzania, które będą w stanie wspierać realizację operacyjnego zakresu działania Eurojustu.
1.5.4.Spójność z wieloletnimi ramami finansowymi oraz możliwa synergia z innymi właściwymi instrumentami
Chociaż wniosek wymaga dodatkowych zasobów oprócz tych zawartych we wniosku Komisji dotyczącym WRF na lata 2028–2034, potrzeba zwiększenia zdolności Eurojustu jest w pełni uzasadniona szerszym kontekstem przyszłych potrzeb UE w zakresie bezpieczeństwa. Konieczne są dodatkowe zasoby, aby Eurojust był w stanie nadążać na zmieniającymi się i coraz bardziej złożonymi formami przestępczości, skutecznie współpracować ze swoimi partnerami, zachować ciągłość między czynnościami organów ścigania a działaniami organów sądowych po przekazaniu im sprawy, a ostatecznie osiągnąć cele reformy. Kwestie te będą musiały zostać należycie odzwierciedlone w negocjacjach w sprawie kolejnych WRF, aby zapewnić przydzielenie Eurojustowi odpowiednich zasobów w przyszłych ramach finansowych.
Kwota środków, które mają zostać przydzielone Agencji w następnych WRF, ma charakter orientacyjny i zależy od porozumienia w sprawie WRF. Powinna ona zostać włączona w subwencję dla Agencji ze względu na stały charakter zadań przydzielonych w niniejszym wniosku i zostanie zrekompensowana, w stosownych przypadkach, równoważnym zmniejszeniem odpowiedniej puli środków finansowych na program w ramach tego samego działu WRF. Jeżeli konieczne będzie kompensacyjne zmniejszenie środków, wymagany może być również przegląd środków przydzielonych Agencji w ramach rocznej procedury budżetowej.
1.5.5.Ocena różnych dostępnych możliwości finansowania, w tym możliwości przegrupowania środków
Przegląd ram prawnych regulujących Eurojust ma na celu zwiększenie wkładu operacyjnego Agencji w zapobieganie poważnej przestępczości transgranicznej i jej zwalczanie, przy jednoczesnym zapewnieniu jak najbardziej efektywnego i proporcjonalnego wykorzystania zasobów. Przy ocenie dostępnych wariantów finansowania szczególną uwagę zwrócono na zdolność Agencji do przejęcia nowych zadań dzięki reorganizacji wewnętrznej, zmianie priorytetów i zwiększeniu efektywności, zgodnie z zasadami należytego zarządzania finansami.
Eurojust podjął już znaczne wysiłki w celu ponownego dostosowania wewnętrznego przydziału zasobów, aby zmaksymalizować realizację zadań operacyjnych. Obejmowało to wynikające z tych działań przesunięcie personelu i zasobów budżetowych z funkcji administracyjnych i pomocniczych do działań operacyjnych bezpośrednio związanych ze współpracą wymiarów sprawiedliwości, koordynacją postępowań przygotowawczych oraz wnoszeniem i popieraniem oskarżeń, a także wspieraniem państw członkowskich w złożonych sprawach transgranicznych. Eurojust osiągnął już granice możliwości wewnętrznych przesunięć personelu.
Agencja dokonywała tych przesunięć, utrzymując – w miarę swoich możliwości – ciągłość i jakość podstawowych usług korporacyjnych, w tym w zakresie zarządzania, bezpieczeństwa, ochrony danych, technologii informacyjnych, zasobów ludzkich i zarządzania finansami. W odniesieniu do zarządzania finansami Trybunał Obrachunkowy regularnie zgłaszał jednak uwagi dotyczące opóźnień w płatnościach, wynikających głównie z niedoboru zasobów oraz wdrożenia systemu SUMMA, w ramach którego Eurojust był jedną z trzech agencji pilotażowych. Wzrost efektywności osiągnięto dzięki usprawnieniu wewnętrznych przepływów pracy, zwiększeniu cyfryzacji procesów administracyjnych, zacieśnieniu współpracy wewnątrz Agencji oraz optymalizacji struktur wsparcia. Wysiłki te umożliwiły Eurojustowi większą koncentrację na działalności operacyjnej pomimo braku odpowiedniego zwiększenia liczby stanowisk w planie zatrudnienia lub środków finansowych.
W kontekście niniejszej zmiany Agencja będzie musiała nadal aktywnie poszukiwać, wszędzie tam, gdzie jest to możliwe, dalszych możliwości zwiększenia efektywności i wewnętrznego przesuwania zasobów. Obejmuje to stałe wysiłki na rzecz optymalizacji równowagi między wydatkami administracyjnymi i operacyjnymi, uproszczenia procedur oraz wykorzystania synergii wynikających z transformacji cyfrowej i współpracy między organizacjami. Środki takie będą nadal wdrażane w sposób zapewniający zdolność Agencji do wywiązywania się z obowiązków prawnych oraz obowiązków w zakresie zarządzania, cyberbezpieczeństwa, ochrony danych i rozliczalności.
Jednocześnie z oceny wynika, że zakres dodatkowych przesunięć jest z natury ograniczony. Znaczne przesunięcia zasobów dokonane już przez Agencję ograniczyły zdolności administracyjne do poziomu zbliżonego do minimum niezbędnego do spełniania wymogów dotyczących zgodności z przepisami i zapewnienia wsparcia. Dalsze przesunięcia zasobów z funkcji administracyjnych do operacyjnych, jeżeli byłyby dokonywane bez odpowiedniego zwiększenia zasobów, mogłyby mieć wpływ na trwałość, odporność i zgodność z prawem struktur wsparcia Agencji, w szczególności w obszarach podlegających rosnącym obowiązkom regulacyjnym i obowiązkom w zakresie bezpieczeństwa.
W tym kontekście, chociaż wzrost efektywności i wewnętrzna zmiana priorytetów będą nadal stanowić integralną część podejścia Agencji do zarządzania, same te środki nie mogą w pełni pokryć dodatkowego obciążenia pracą i zwiększonych oczekiwań operacyjnych wynikających ze zmienionego zakresu działania. Proponowane podejście do finansowania odzwierciedla zatem wyważoną ocenę, łączącą dalsze działania na rzecz zwiększania efektywności wewnętrznej z potrzebą zapewnienia Agencji wystarczających zdolności operacyjnych i technicznych do skutecznego osiągania celów zmienionego rozporządzenia, tak aby Eurojust mógł nadążać za zmianami w szerszym kontekście wymiaru sprawiedliwości i bezpieczeństwa w UE.
1.6.Czas trwania wniosku/inicjatywy i jego/jej wpływu finansowego
¨ Ograniczony czas trwania
–¨ Czas trwania wniosku/inicjatywy: od [DD/MM]RRRR r. do [DD/MM]RRRR r.
–¨ Czas trwania wpływu finansowego: od RRRR r. do RRRR r. w odniesieniu do środków na zobowiązania oraz od RRRR r. do RRRR r. w odniesieniu do środków na płatności.
x Nieograniczony czas trwania
–Wprowadzenie w życie z okresem rozruchu od 2028 r. do 2033 r.,
–po którym następuje faza operacyjna.
1.7.Planowane metody wykonania budżetu
¨ Bezpośrednie zarządzanie przez Komisję
–¨ w ramach jej służb, w tym za pośrednictwem jej pracowników w delegaturach Unii
–¨ przez agencje wykonawcze
¨ Zarządzanie dzielone z państwami członkowskimi
x Zarządzanie pośrednie przez przekazanie zadań związanych z wykonaniem budżetu:
–¨ państwom trzecim lub organom przez nie wyznaczonym
–¨ organizacjom międzynarodowym i ich agencjom (wyszczególnić)
–¨ Europejskiemu Bankowi Inwestycyjnemu i Europejskiemu Funduszowi Inwestycyjnemu
–x organom, o których mowa w art. 70 i 71 rozporządzenia finansowego
–¨ organom prawa publicznego
–¨ podmiotom podlegającym prawu prywatnemu, które świadczą usługi użyteczności publicznej, w zakresie, w jakim są im zapewnione odpowiednie gwarancje finansowe
–¨ podmiotom podlegającym prawu prywatnemu państwa członkowskiego, którym powierzono realizację partnerstwa publiczno-prywatnego i zapewniono odpowiednie gwarancje finansowe
–¨ podmiotom lub osobom odpowiedzialnym za wykonanie określonych działań w dziedzinie wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa na mocy tytułu V Traktatu o Unii Europejskiej oraz określonym we właściwym podstawowym akcie prawnym
–¨ podmiotom mającym siedzibę w państwie członkowskim, podlegającym prawu prywatnemu państwa członkowskiego lub prawu Unii i kwalifikującym się, zgodnie z przepisami sektorowymi, do powierzenia im wykonywania środków finansowych Unii lub gwarancji budżetowych, w zakresie, w jakim podmioty te są kontrolowane przez podmioty prawa publicznego lub podmioty podlegające prawu prywatnemu świadczące usługi użyteczności publicznej, a także posiadają odpowiednie gwarancje finansowe w formie odpowiedzialności solidarnej organów kontrolnych lub równoważne gwarancje finansowe, które mogą być ograniczone, w odniesieniu do każdego działania, do maksymalnej kwoty wsparcia Unii.
2.ŚRODKI ZARZĄDZANIA
2.1.Zasady nadzoru i sprawozdawczości
Realizacja zmienionego zakresu działania Eurojustu będzie monitorowana i będzie przedmiotem sprawozdawczości zgodnie z istniejącymi ramami mającymi zastosowanie do agencji zdecentralizowanych, z uwzględnieniem szczególnego operacyjnego charakteru działalności Agencji w dziedzinie współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych. Ustalenia dotyczące monitorowania będą miały na celu zapewnienie przejrzystości, rozliczalności, należytego zarządzania finansami i skutecznego pomiaru wyników w odniesieniu do celów realizowanych na podstawie zmienionego rozporządzenia.
Zgodnie z ramami zarządzania Agencją Eurojust będzie regularnie składał sprawozdania z realizacji swoich działań za pośrednictwem rocznych i wieloletnich dokumentów programowych, w szczególności jednolitego dokumentu programowego, który obejmuje planowanie strategiczne, roczne programowanie prac i planowanie zasobów. W jednolitym dokumencie programowym zostaną określone cele operacyjne, oczekiwane rezultaty, wskaźniki skuteczności i przydział zasobów związane z realizacją zmienionego zakresu działania. Postępy w osiąganiu tych celów będą co roku poddawane ocenie i przedstawiane w skonsolidowanym rocznym sprawozdaniu z działalności, co umożliwi Zarządowi, Kolegium Eurojustu, Komisji (DG JUST), Parlamentowi Europejskiemu i Radzie monitorowanie realizacji, efektywności i skuteczności operacyjnej.
Monitorowanie będzie również opierać się na ustanowionych mechanizmach kontroli wewnętrznej i zarządzania wynikami, w tym na regularnych sprawozdaniach Dyrektora Administracyjnego składanych Zarządowi, dotyczących audytów zewnętrznych i ocen działalności Agencji, w tym realizacji jej wewnętrznych procesów zarządzania ryzykiem. W stosownych przypadkach kluczowe wskaźniki skuteczności działania i oceny jakościowe zostaną dopracowane w celu uwzględnienia wpływu zwiększonego wsparcia operacyjnego udzielanego przez administrację biurom krajowym oraz, w stosownych przypadkach i w zakresie, w jakim można go zmierzyć, krajowym organom sądowym, w tym w odniesieniu do koordynacji transgranicznych postępowań przygotowawczych oraz wnoszenia i popierania oskarżeń, narzędzi współpracy wymiarów sprawiedliwości, środków cyfryzacji i wsparcia w złożonych sprawach karnych.
Nadzór zewnętrzny będzie nadal zapewniany zgodnie z mającymi zastosowanie ramami finansowymi i instytucjonalnymi. W szczególności sprawozdanie finansowe i transakcje leżące u jego podstaw będą nadal podlegać corocznej kontroli zewnętrznej Europejskiego Trybunału Obrachunkowego, zgodnie z rozporządzeniem finansowym mającym zastosowanie do agencji zdecentralizowanych. Agencja będzie również nadal podlegać corocznej procedurze udzielania absolutorium przeprowadzanej przez Parlament Europejski na zalecenie Rady. Ponadto Komisja może przeprowadzać oceny stosowania i skuteczności rozporządzenia zgodnie z zasadami lepszego stanowienia prawa i przepisami dotyczącymi oceny zawartymi w ramach prawnych.
2.2.System zarządzania i kontroli
2.2.1.Uzasadnienie dla proponowanych metod wykonania budżetu, mechanizmów finansowania wykonania, sposobów dokonywania płatności i strategii kontroli
Niniejsza ocena skutków finansowych regulacji obejmuje zwiększenie wkładu na rzecz Agencji na kolejny okres 2028–2034. Dotyczy to zapewnienia odpowiednich zasobów na nowe działania w ramach zmienionego zakresu działania, które mają być realizowane zgodnie z oczekiwaniami prawodawcy i zainteresowanych stron. Zasoby finansowe i kadrowe niezbędne do wykonywania tych zadań zostaną włączone do wkładu UE na rzecz Agencji oraz do ogólnego przydziału personelu Agencji w ramach rocznej procedury budżetowej. Komisja, w kontekście nadzoru nad podmiotami zdecentralizowanymi, będzie stosować odpowiednie strategie kontroli w odniesieniu do tych wydatków. Ponadto w każdym roku budżetowym Parlament Europejski na podstawie zalecenia Rady udziela każdej agencji UE absolutorium w związku z wykonaniem przez nią budżetu; procedura ta ma również zastosowanie do Agencji.
2.2.2.Informacje dotyczące zidentyfikowanego ryzyka i systemów kontroli wewnętrznej ustanowionych w celu jego ograniczenia
Realizacja zmienionego zakresu działania Eurojustu będzie nadal wspierana przez solidne ramy kontroli wewnętrznej opracowane w celu zapewnienia legalności i prawidłowości operacji, należytego zarządzania finansami i skutecznego ograniczania ryzyka. Opierając się na doświadczeniach zdobytych w poprzednich cyklach programowania, Agencja zidentyfikowała i udoskonaliła już szereg procesów operacyjnych i administracyjnych, w których złożoność, fragmentacja procedur lub rosnące wymogi regulacyjne stwarzały podwyższone ryzyko błędu lub nieefektywności. W związku z tym na przestrzeni lat szczególną uwagę poświęcono uproszczeniu procedur, doprecyzowaniu obowiązków i udoskonaleniu mechanizmów kontroli w obszarach obejmujących wydatki operacyjne, zamówienia publiczne, dotacje, zarządzanie informacjami i narzędzia współpracy cyfrowej.
Wprowadzono środki mające na celu wyeliminowanie pierwotnych przyczyn wcześniej zidentyfikowanych zagrożeń i potencjalnych źródeł błędów. W szczególności Agencja dążyła do uproszczenia i standaryzacji procedur finansowych i administracyjnych, w tym szerszego wykorzystania zharmonizowanych szablonów, jaśniejszych wytycznych operacyjnych, usprawnionych procesów weryfikacji i zwiększonej cyfryzacji procesów pracy (w tym podpisu elektronicznego). Środki te zmniejszyły ryzyko niespójnego stosowania przepisów oraz poprawiły identyfikowalność i możliwość kontroli transakcji. Jednocześnie Eurojust nadal zwiększa świadomość pracowników i ich zdolności w zakresie przestrzegania przepisów poprzez ukierunkowane szkolenia, zaktualizowane wytyczne wewnętrzne i usprawnioną koordynację między komórkami operacyjnymi, prawnymi, finansowymi i komórkami kontroli wewnętrznej.
W przypadku działań ocenionych jako obarczone z natury wyższym ryzykiem ze względu na ich wrażliwość operacyjną, złożoność lub skutki finansowe Agencja będzie nadal stosować zintensyfikowane kontrole ex ante i ex post proporcjonalne do zidentyfikowanego poziomu ryzyka. Obejmuje to udoskonalone procedury weryfikacji, dobór próby oparty na analizie ryzyka, zintensyfikowany przegląd nadzorczy oraz ukierunkowane monitorowanie wrażliwych transakcji i działań w zakresie wsparcia operacyjnego. Zalecenia Służby Audytu Wewnętrznego (IAS), wyciągnięte wnioski i ustalenia zewnętrznych organów nadzoru, w tym Europejskiego Trybunału Obrachunkowego, będą nadal przyczyniać się do ciągłej poprawy środowiska kontroli Agencji. Rozwiązania te mają zapewnić, aby rozszerzona rola operacyjna przewidziana w zmienionym rozporządzeniu była realizowana zgodnie z zasadami należytego zarządzania finansami, z obowiązującymi przepisami i w sposób zapewniający odporność.
2.2.3.Oszacowanie i uzasadnienie efektywności kosztowej kontroli (relacja kosztów kontroli do wartości zarządzanych funduszy powiązanych) oraz ocena prawdopodobnego ryzyka błędu (przy płatności i przy zamykaniu)
Biorąc pod uwagę, że stosowanie rozporządzenia odbywa się przede wszystkim w ramach zarządzania bezpośredniego oraz za pośrednictwem własnych struktur operacyjnych i administracyjnych Agencji, oczekuje się, że koszty kontroli pozostaną w dużej mierze skoncentrowane na poziomie Agencji. Wydatki związane z kontrolą dotyczą głównie weryfikacji finansowej, zarządzania zamówieniami i umowami, bezpieczeństwa informacji, zapewnienia zgodności z przepisami o ochronie danych oraz procedur weryfikacji finansowej ex ante i ex post zintegrowanych z obiegiem zadań finansowych i operacyjnych. Oszacowanie kosztów kontroli opiera się na istniejących strukturach zarządzania administracyjnego i finansowego oraz doświadczeniach zdobytych w poprzednich cyklach realizacji i rocznych procedurach udzielania absolutorium.
Ogólny koszt kontroli uznaje się za proporcjonalny do zarządzanej wielkości finansowania oraz do profilu ryzyka związanego z działalnością Agencji. Niektóre funkcje kontrolne z konieczności generują stosunkowo wyższe koszty administracyjne ze względu na wrażliwe środowisko operacyjne, w którym działa Eurojust, w szczególności przetwarzanie danych dotyczących współpracy operacyjnej, bezpieczną wymianę informacji, wsparcie koordynacji wymiarów sprawiedliwości oraz konieczność spełniania zmieniających się wymogów w zakresie cyberbezpieczeństwa i ochrony danych. Ponadto stosunkowo specjalistyczny charakter działań Agencji i ograniczona skala niektórych linii wydatków operacyjnych mogą ograniczyć możliwości uzyskania korzyści skali w porównaniu z większymi programami wydatków UE. Jednocześnie ograniczenia zasobów i brak znacznych dodatkowych zdolności administracyjnych wymagają od Agencji stosowania ukierunkowanego podejścia do kontroli opartego na analizie ryzyka, polegającego na priorytetowym traktowaniu obszarów obarczonych wyższym ryzykiem nieodłącznym oraz, w miarę możliwości, upraszczaniu i usprawnianiu procedur dotyczących obszarów o niższym poziomie ryzyka.
Zgodnie z mającymi zastosowanie unijnymi zasadami kontroli wewnętrznej Agencja dąży do utrzymania oczekiwanego poziomu ryzyka błędu poniżej progu istotności wynoszącego 2 % zarówno w momencie płatności, jak i w momencie zamknięcia. Cel ten jest wspierany przez udoskonalone procedury weryfikacji ex ante, kontrole ex post oparte na analizie ryzyka, mechanizmy ciągłego monitorowania i regularny przegląd nadzorczy. Oczekuje się, że środki upraszczające wprowadzone w zmienionych ramach, w tym znormalizowane procedury, zwiększona cyfryzacja oraz bardziej przejrzyste wytyczne operacyjne i zasady zarządzania, jeszcze bardziej zmniejszą prawdopodobieństwo błędów związanych ze złożonością procedur lub niespójnym stosowaniem przepisów. Zdolność Agencji do utrzymania wysokiego poziomu pewności w zakresie kontroli przy jednoczesnym reagowaniu na rosnące potrzeby operacyjne pozostaje jednak uzależniona od utrzymania odpowiedniej równowagi między zwiększaniem zdolności operacyjnych a minimalnymi zdolnościami administracyjnymi i kontrolnymi. Stałe monitorowanie skuteczności i proporcjonalności ram kontroli będzie zatem nadal konieczne przez cały okres realizacji.
2.3.Środki zapobiegania nadużyciom finansowym i nieprawidłowościom
Eurojust będzie nadal stosować istniejące ramy na poziomie UE i Agencji w celu zapobiegania nadużyciom finansowym, korupcji, konfliktom interesów i innym nieprawidłowościom oraz ich wykrywania i eliminowania. Zmiana rozporządzenia nie zmienia obowiązków Agencji w tej dziedzinie. Eurojust będzie zatem utrzymywał kompleksowe środowisko kontroli wewnętrznej i zwalczania nadużyć finansowych, oparte na zasadach określonych w rozporządzeniu finansowym UE, ramach kontroli wewnętrznej mających zastosowanie do agencji zdecentralizowanych oraz strategii Komisji w zakresie zwalczania nadużyć finansowych.
Środki zapobiegawcze obejmują jasny podział obowiązków, systematyczną weryfikację ex ante procedur finansowych i postępowań o udzielenie zamówienia, kontrole oparte na analizie ryzyka, zarządzanie konfliktami interesów, bezpieczne i identyfikowalne przepływy finansowe, środki podnoszenia świadomości pracowników oraz obowiązkowe wymogi w zakresie etyki i zgodności mające zastosowanie do wszystkich pracowników i personelu oddelegowanego.
Agencja będzie nadal, w stosownych przypadkach, współpracować z Europejskim Urzędem ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), Prokuraturą Europejską – w granicach właściwości tych organów – oraz z Europejskim Trybunałem Obrachunkowym.
Istniejące mechanizmy sprawozdawcze, audytowe i dochodzeniowe, w tym wewnętrzne kanały zgłaszania nieprawidłowości i środki ochrony sygnalistów zgodnie z odpowiednimi ramami UE, będą nadal w pełni stosowane. Ponadto Eurojust będzie nadal regularnie oceniać ryzyko związane z nadużyciami finansowymi w ramach swoich procesów zarządzania ryzykiem korporacyjnym i w razie potrzeby dostosowywać środki ograniczające ryzyko, zwłaszcza w obszarach obejmujących zamówienia publiczne, dotacje dla wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych (JIT), technologie informacyjne, umowy z podmiotami zewnętrznymi i wydatki na wsparcie operacyjne.
3.SZACUNKOWY WPŁYW FINANSOWY WNIOSKU/INICJATYWY
3.1.Działy wieloletnich ram finansowych i linie budżetowe po stronie wydatków, na które wniosek/inicjatywa ma wpływ
·Istniejące linie budżetowe
Według działów wieloletnich ram finansowych i linii budżetowych
|
Dział wieloletnich ram finansowych |
Linia budżetowa |
Rodzaj środków |
Wkład |
|||
|
Numer
|
Zróżn. / niezróżn. |
państw EFTA |
krajów kandydujących i potencjalnych kandydatów |
innych państw trzecich |
pochodzący z pozostałych dochodów przeznaczonych na określony cel |
|
|
2 |
[E.07100700] |
Zróżn. |
NIE |
NIE |
NIE |
NIE |
3.2.Szacunkowy wpływ finansowy wniosku na środki
3.2.1.Podsumowanie szacunkowego wpływu na środki operacyjne
–¨ Wniosek/inicjatywa nie wiąże się z koniecznością wykorzystania środków operacyjnych
–x Wniosek/inicjatywa wiąże się z koniecznością wykorzystania środków operacyjnych, jak określono poniżej
3.2.1.1.Środki z uchwalonego budżetu
w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
Dział wieloletnich ram finansowych |
Numer |
2 |
|
Dyrekcja Generalna: / |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
OGÓŁEM WRF 2028–2034 |
||
|
2028 |
2029 |
2030 |
2031 |
2032 |
2033 |
2034 |
||||
|
Środki operacyjne |
||||||||||
|
Linia budżetowa |
Środki na zobowiązania |
(1a) |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
|
Środki na płatności |
(2a) |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
|
|
Linia budżetowa |
Środki na zobowiązania |
(1b) |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
|
Środki na płatności |
(2b) |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
|
|
Środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy 67 |
||||||||||
|
Linia budżetowa |
|
(3) |
|
|
|
|
|
|
|
0 |
|
OGÓŁEM środki |
Środki na zobowiązania |
=1a+1b+3 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
|
dla DG / |
Środki na płatności |
=2a+2b+3 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
[Agencja]: Eurojust |
Rok 2028 |
Rok 2029 |
Rok 2030 |
Rok 2031 |
Rok 2032 |
Rok 2033 |
Rok 2034 |
OGÓŁEM WRF 2028–2034 |
|
Linia budżetowa: E.07100700 / Wkład z budżetu UE na rzecz agencji Poprzednie umowy o przyznanie wkładu włączone do zwykłego budżetu 68 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
35,763 |
|
Linia budżetowa: E.07100700 / Wkład z budżetu UE na rzecz agencji Dodatkowe zasoby, o które wnioskuje się w związku z nowym zakresem działania 69 |
2,988 |
6,454 |
9,086 |
12,077 |
16,689 |
17,382 |
18,476 |
83,152 |
|
Łączny wzrost wkładu UE na rzecz agencji związany z nowym zakresem działania |
8,097 |
11,563 |
14,195 |
17,186 |
21,798 |
22,491 |
23,585 |
118,915 |
|
Linia budżetowa: E.07100700 / Wkład z budżetu UE na rzecz agencji Poziom bazowy: Wniosek Komisji w sprawie WRF na lata 2028–2034 70 |
72,360 |
72,360 |
72,360 |
72,360 |
72,360 |
72,360 |
72,360 |
506,520 |
|
Linia budżetowa: E.07100700 / Wkład z budżetu UE na rzecz agencji OGÓŁEM |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
* Kwota środków, które mają zostać przydzielone Agencji w następnych WRF, ma charakter orientacyjny i zależy od porozumienia w sprawie WRF Powinna ona zostać włączona w subwencję dla Agencji ze względu na stały charakter zadań przydzielonych w niniejszym wniosku i zostanie zrekompensowana, w stosownych przypadkach, równoważnym zmniejszeniem odpowiedniej puli środków finansowych na program w ramach tego samego działu WRF. Jeżeli konieczne będzie kompensacyjne zmniejszenie środków, wymagany może być również przegląd środków przydzielonych Agencji w ramach rocznej procedury budżetowej.
|
|
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
OGÓŁEM WRF 2028–2034 |
||
|
2028 |
2029 |
2030 |
2031 |
2032 |
2033 |
2034 |
||||
|
OGÓŁEM środki operacyjne (w tym wkład na rzecz agencji zdecentralizowanej) |
Środki na zobowiązania |
(4) |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
|
Środki na płatności |
(5) |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
|
|
OGÓŁEM środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy |
(6) |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
|
|
OGÓŁEM środki na DZIAŁ <2> |
Środki na zobowiązania |
=4+6 |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
|
wieloletnich ram finansowych |
Środki na płatności |
=5+6 |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
|
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
OGÓŁEM WRF 2028–2034 |
||||
|
|
2028 |
2029 |
2030 |
2031 |
2032 |
2033 |
2034 |
||||
|
• OGÓŁEM środki operacyjne (wszystkie działy operacyjne) |
Środki na zobowiązania |
(4) |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
|
|
Środki na płatności |
(5) |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
||
|
• OGÓŁEM środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy (wszystkie działy operacyjne) |
(6) |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
||
|
OGÓŁEM środki na DZIAŁY od 1 do 3 |
Środki na zobowiązania |
=4+6 |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
|
|
wieloletnich ram finansowych (kwota referencyjna) |
Środki na płatności |
=5+6 |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
|
|
|
4 |
„Wydatki administracyjne” |
w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
Dyrekcja Generalna: / |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
OGÓŁEM WRF 2028–2034 |
|||
|
2028 |
2029 |
2030 |
2031 |
2032 |
2033 |
2034 |
|||||
|
Ÿ Zasoby ludzkie |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
|||
|
Ÿ Pozostałe wydatki administracyjne |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
|||
|
OGÓŁEM DG / |
Środki |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
||
|
OGÓŁEM środki na DZIAŁ 4 wieloletnich ram finansowych |
(Środki na zobowiązania ogółem = środki na płatności ogółem) |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
0 |
||
w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
|
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
Rok |
OGÓŁEM WRF 2028–2034 |
|
|
2028 |
2029 |
2030 |
2031 |
2032 |
2033 |
2034 |
|||
|
OGÓŁEM środki na DZIAŁY od 1 do 4 |
Środki na zobowiązania |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
|
wieloletnich ram finansowych |
Środki na płatności |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
3.2.8.Szacowane zasoby ludzkie i wykorzystanie wymaganych środków w agencji zdecentralizowanej
* Kwota środków, które mają zostać przydzielone Agencji w następnych WRF, ma charakter orientacyjny i zależy od porozumienia w sprawie WRF. Powinna ona zostać włączona w subwencję dla Agencji ze względu na stały charakter zadań przydzielonych w niniejszym wniosku i zostanie zrekompensowana, w stosownych przypadkach, równoważnym zmniejszeniem odpowiedniej puli środków finansowych na program w ramach tego samego działu WRF. Jeżeli konieczne będzie kompensacyjne zmniejszenie środków, wymagany może być również przegląd środków przydzielonych Agencji w ramach rocznej procedury budżetowej.
Niezbędny personel (w EPC)
Liczba w nawiasach (+n) wskazuje wzrost w stosunku do poprzedniego roku, tj. liczbę pracowników zatrudnionych w bieżącym roku.
W okresie obowiązywania następnych WRF przewiduje się łącznie +87 dodatkowych EPC, a także utrzymanie lub zatrudnienie 16 EPC w Eurojuście do realizacji projektów opartych na umowach o przyznanie wkładu.
|
Agencja: Eurojust |
Rok 2028 |
Rok 2029 |
Rok 2030 |
Rok 2031 |
Rok 2032 |
Rok 2033 |
Rok 2034 |
|
Pracownicy na czas określony (AD) |
4 (+4) |
8 (+4) |
13 (+5) |
19 (+6) |
28 (+9) |
36 (+8) |
36 (+0) |
|
Pracownicy na czas określony (AST) |
0 (+0) |
2 (+2) |
3 (+1) |
4 (+1) |
4 (+0) |
4 (+0) |
4 (+0) |
|
Pracownicy na czas określony (AD+AST) – suma cząstkowa |
4 (+4) |
10 (+6) |
16 (+6) |
23 (+7) |
32 (+9) |
40 (+8) |
40 (+0) |
|
Pracownicy kontraktowi |
0 (+0) |
4 (+4) |
8 (+4) |
12 (+4) |
16 (+4) |
20 (+4) |
20 (+0) |
|
Oddelegowani eksperci krajowi |
0 (+0) |
6 (+6) |
15 (+9) |
21 (+6) |
25 (+4) |
27 (+2) |
27 (+0) |
|
Pracownicy kontraktowi i oddelegowani eksperci krajowi – suma cząstkowa |
0 (+0) |
10 (+10) |
23 (+13) |
33 (+10) |
41 (+8) |
47 (+6) |
47 (+0) |
|
Łączna liczba pracowników (oprócz programowania finansowego) |
4 (+4) |
20 (+16) |
39 (+19) |
56 (+17) |
73 (+17) |
87 (+14) |
87 (+0) |
|
Pracownicy zatrudnieni/utrzymani dzięki zasobom pochodzącym z (wcześniejszych) umów o przyznanie wkładu – pracownicy zatrudnieni na czas określony (AD) |
11 (+11) |
11 (+0) |
11 (+0) |
11 (+0) |
11 (+0) |
11 (+0) |
11 (+0) |
|
Pracownicy zatrudnieni/utrzymani dzięki zasobom pochodzącym z (wcześniejszych) umów o przyznanie wkładu – pracownicy kontraktowi |
5 (+5) |
5 (+0) |
5 (+0) |
5 (+0) |
5 (+0) |
5 (+0) |
5 (+0) |
|
ŁĄCZNA liczba pracowników zatrudnionych/utrzymanych dzięki zasobom pochodzącym z (wcześniejszych) umów o przyznanie wkładu |
16 (+16) |
16 (+0) |
16 (+0) |
16 (+0) |
16 (+0) |
16 (+0) |
16 (+0) |
|
Łączna liczba pracowników w ramach wniosku |
20 (+20) |
36 (+16) |
55 (+19) |
72 (+17) |
89 (+17) |
103 (+14) |
103 (+0) |
|
Poziom bazowy: Wniosek Komisji w sprawie WRF na lata 2028–2034 71 |
Rok 2028 |
Rok 2029 |
Rok 2030 |
Rok 2031 |
Rok 2032 |
Rok 2033 |
Rok 2034 |
|
Pracownicy na czas określony (AD) |
141 |
141 |
141 |
141 |
141 |
141 |
141 |
|
Pracownicy na czas określony (AST) |
110 |
110 |
110 |
110 |
110 |
110 |
110 |
|
Pracownicy na czas określony (AD+AST) – suma cząstkowa |
251 |
251 |
251 |
251 |
251 |
251 |
251 |
|
Pracownicy kontraktowi |
18 |
18 |
18 |
18 |
18 |
18 |
18 |
|
Oddelegowani eksperci krajowi |
24 |
24 |
24 |
24 |
24 |
24 |
24 |
|
Pracownicy kontraktowi i oddelegowani eksperci krajowi – suma cząstkowa |
42 |
42 |
42 |
42 |
42 |
42 |
42 |
|
Łączna liczba pracowników (poziom bazowy) |
293 |
293 |
293 |
293 |
293 |
293 |
293 |
|
OGÓŁEM personel (zmieniony Eurojust) |
Rok 2028 |
Rok 2029 |
Rok 2030 |
Rok 2031 |
Rok 2032 |
Rok 2033 |
Rok 2034 |
|
Pracownicy na czas określony (AD) |
156 |
160 |
165 |
171 |
180 |
188 |
188 |
|
Pracownicy na czas określony (AST) |
110 |
112 |
113 |
114 |
114 |
114 |
114 |
|
Pracownicy na czas określony (AD+AST) – suma cząstkowa |
266 |
272 |
278 |
285 |
294 |
302 |
302 |
|
Pracownicy kontraktowi |
23 |
27 |
31 |
35 |
39 |
43 |
43 |
|
Oddelegowani eksperci krajowi |
24 |
30 |
39 |
45 |
49 |
51 |
51 |
|
Pracownicy kontraktowi i oddelegowani eksperci krajowi – suma cząstkowa |
47 |
57 |
70 |
80 |
88 |
94 |
94 |
|
OGÓŁEM personel (suma) |
313 |
329 |
348 |
365 |
382 |
396 |
396 |
Środki pokrywane z wkładu z budżetu UE w mln EUR (do trzech miejsc po przecinku)
|
Agencja: Eurojust |
Rok 2028 |
Rok 2029 |
Rok 2030 |
Rok 2031 |
Rok 2032 |
Rok 2033 |
Rok 2034 |
OGÓŁEM 2028–2034 |
|
Tytuł 1: Wydatki na personel oprócz planowanego programowania finansowego |
0,388 |
1,892 |
4,286 |
6,777 |
9,289 |
11,682 |
12,776 |
47,090 |
|
Tytuł 2: Wydatki na infrastrukturę i wydatki operacyjne oprócz planowanego programowania finansowego |
1,900 |
3,300 |
3,100 |
3,300 |
5,200 |
3,500 |
3,500 |
23,800 |
|
Tytuł 3: Wydatki operacyjne oprócz planowanego programowania finansowego |
0,700 |
1,262 |
1,700 |
2,000 |
2,200 |
2,200 |
2,200 |
12,262 |
|
Łączna kwota środków pokrytych z budżetu UE oprócz planowanego programowania finansowego |
2,988 |
6,454 |
9,086 |
12,077 |
16,689 |
17,382 |
18,476 |
83,152 |
|
(Dawne) umowy o przyznanie wkładu włączone do zwykłego budżetu (Wszystkie tytuły) |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
35,763 |
|
Wniosek Komisji w sprawie WRF na lata 2028–2034 |
72,360 |
72,360 |
72,360 |
72,360 |
72,360 |
72,360 |
72,360 |
506,520 |
|
OGÓŁEM środki pokrywane z budżetu UE |
80,457 |
83,923 |
86,555 |
89,546 |
94,158 |
94,851 |
95,945 |
625,435 |
Przegląd/podsumowanie zasobów ludzkich i środków (w mln EUR) wymaganych do realizacji wniosku/inicjatywy w agencji zdecentralizowanej
|
Agencja: Eurojust |
Rok 2028 |
Rok 2029 |
Rok 2030 |
Rok 2031 |
Rok 2032 |
Rok 2033 |
Rok 2034 |
OGÓŁEM 2028–2034 |
|
Pracownicy na czas określony (AD+AST) |
15 (+15) |
21 (+6) |
27 (+6) |
34 (+7) |
43 (+9) |
51 (+8) |
51 (+0) |
51 |
|
Pracownicy kontraktowi |
5 (+5) |
9 (+4) |
13 (+4) |
17 (+4) |
21 (+4) |
25 (+4) |
25 (+0) |
25 |
|
Oddelegowani eksperci krajowi |
0 (+0) |
6 (+6) |
15 (+9) |
21 (+6) |
25 (+4) |
27 (+2) |
27 (+0) |
27 |
|
Łączna liczba pracowników (wymagana we wniosku, w tym pracownicy zatrudnieni / utrzymani na podstawie wcześniejszych umów o przyznanie wkładu) |
20 (+20) |
36 (+16) |
55 (+19) |
72 (+17) |
89 (+17) |
103 (+14) |
103 (+0) |
103 |
|
Środki pokrywane z budżetu UE |
8,097 |
11,563 |
14,195 |
17,186 |
21,798 |
22,491 |
23,585 |
118,915 |
|
Środki pokrywane z opłat (jeżeli dotyczy) |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
|
Środki pokrywane ze współfinansowania (jeżeli dotyczy) |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
0,000 |
|
OGÓŁEM środki (wymagane do realizacji wniosku) |
8,097 |
11,563 |
14,195 |
17,186 |
21,798 |
22,491 |
23,585 |
118,915 |
3.2.9. Przegląd umów o przyznanie wkładu włączonych do budżetu
Eurojust otrzymuje środki finansowe na następujące umowy o przyznanie wkładu:
|
Projekt |
Czas trwania |
Budżet w czasie (mln) |
EPC/rok |
Kontrahent |
Cel projektu |
|
Projekt EuroMed Justice |
4 lata |
6 000 000 EUR (1,5 miliona rocznie) |
6,5 |
Komisja Europejska – DG MENA |
Projekt ma na celu zacieśnienie współpracy wymiarów sprawiedliwości między państwami członkowskimi a południowymi krajami partnerskimi (Algierią, Egiptem, Izraelem, Jordanią, Libanem, Libią, Marokiem, Palestyną i Tunezją). |
|
Projekt SIRIUS |
3 lata |
1 475 622 EUR (0,492 miliona rocznie) |
4 |
Służba Komisji Europejskiej ds. Instrumentów Polityki Zagranicznej |
Projekt ma na celu poprawę transgranicznego dostępu do elektronicznego materiału dowodowego poprzez zapewnienie organom publicznym wiedzy i narzędzi oraz ułatwienie ich współpracy z usługodawcami z całego świata. |
|
Projekt WB CRIM JUST |
4 lata |
6 000 000 EUR (1,5 miliona rocznie) |
5 |
Komisja Europejska – DG ENEST |
Projekt ma na celu wspieranie współpracy operacyjnej, m.in. za pośrednictwem wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych, między państwami Bałkanów Zachodnich oraz między tymi państwami a państwami członkowskimi UE. Decyzją wykonawczą Komisji C(2025) 4066 final z dnia 24 czerwca 2025 r. Komisja sfinansowała trzyletni etap II projektu, rozpoczynający się 1 stycznia 2027 r., z budżetem w wysokości 6 mln EUR dla Bałkanów Zachodnich i 3 mln EUR dla Partnerstwa Wschodniego. |
|
ICPA |
13 miesięcy |
5 000 000 EUR (4,617 miliona rocznie) |
12 |
Komisja Europejska – DG ENEST |
Celem centrum jest zacieśnienie międzynarodowej współpracy wymiarów sprawiedliwości, aby zapewnić odpowiedzialność za zbrodnię agresji przeciwko Ukrainie. |
|
IMPNA |
4 lata |
3 000 000 EUR (0,750 miliona rocznie) |
3 |
Komisja
|
Projekt ma na celu wspieranie działań na rzecz sprawiedliwości i rozliczalności w odniesieniu do najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej poprzez zacieśnienie współpracy między organizacjami społeczeństwa obywatelskiego a organami krajowymi prowadzącymi postępowania przygotowawcze oraz wnoszącymi i popierającymi oskarżenia w sprawach dotyczących najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej zarówno w państwach UE, jak i w państwach spoza UE. |
Zadania realizowane w ramach umów o przyznanie wkładu dotyczących następujących projektów zostały trwale włączone do zakresu działania Agencji. Od roku rozpoczęcia stosowania zmienionego rozporządzenia finansowanie otrzymywane obecnie na podstawie tych umów o przyznanie wkładu zostanie włączone do budżetu Eurojustu. Odpowiedni wzrost wkładu UE na rzecz Eurojustu przeznaczonego na te działania jest kompensowany równoważnym zmniejszeniem puli środków finansowych na odpowiednie programy. W rezultacie ogólne programowanie finansowe pozostaje niezmienione.
Zasoby i personel przedstawione poniżej uwzględniono w powyższych tabelach wskazujących wkład UE na rzecz agencji zdecentralizowanej.
|
Projekt/budżet roczny |
Rok 2028 |
Rok 2029 |
Rok 2030 |
Rok 2031 |
Rok 2032 |
Rok 2033 |
Rok 2034 |
OGÓŁEM 2028–2034 |
|
Projekt SIRIUS |
0,492 |
0,492 |
0,492 |
0,492 |
0,492 |
0,492 |
0,492 |
3,444 |
|
ICPA |
4,617 |
4,617 |
4,617 |
4,617 |
4,617 |
4,617 |
4,617 |
32,319 |
|
OGÓŁEM wkład |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
5,109 |
35,763 |
|
Projekt/personel |
Rok 2028 |
Rok 2029 |
Rok 2030 |
Rok 2031 |
Rok 2032 |
Rok 2033 |
Rok 2034 |
OGÓŁEM 2028–2034 |
|
Projekt SIRIUS |
4 |
4 |
4 |
4 |
4 |
4 |
4 |
4 |
|
ICPA |
12 |
12 |
12 |
12 |
12 |
12 |
12 |
12 |
|
OGÓŁEM personel (pracownicy zatrudnieni na czas określony + kontraktowi) |
16 |
16 |
16 |
16 |
16 |
16 |
16 |
16 |
Projekt EuroMed Justice, projekt WB CRIM JUST oraz projekt IMPNA, ustanowione na zasadzie ad hoc i wymagające wykonywania zadań wykraczających poza zakres działania Eurojustu, będą nadal realizowane na podstawie umów o przyznanie wkładu.
- (1) Dz.U. L 63 z 6.3.2002, s. 1.
- (2) Dz.U. L 295 z 21.11.2018, s. 138.
- (3) SWD(2025) 182 final.
- (4) Wspólne oświadczenie Parlamentu Europejskiego, Rady UE i Komisji Europejskiej w sprawie agencji zdecentralizowanych.
- (5) Program prac Komisji na 2026 r. wraz z załącznikami, 21 października 2025 r.
- (6) Sprawozdanie forum wysokiego szczebla w sprawie przyszłości unijnego wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych, luty–grudzień 2025 r.
- (7) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1543 z dnia 12 lipca 2023 r. w sprawie europejskich nakazów wydania i europejskich nakazów zabezpieczenia dowodów elektronicznych w postępowaniu karnym oraz w postępowaniu karnym wykonawczym w związku z wykonaniem kar pozbawienia wolności (Dz.U. L 191 z 28.7.2023, s. 118, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2023/1543/oj ).
- (8) W zmienionej formie, zmieniające rozporządzenie (UE) 2018/1725.
- (9) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2014/41/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego w sprawach karnych (Dz.U. L 130 z 1.5.2014, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2014/41/oj ).
- (10) COM(2025) 546 final z 16 lipca 2025 r.
- (11) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania kar, w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylająca decyzję ramową Rady 2008/977/WSiSW, Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 89, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2016/680/oj ).
- (12) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r. dotyczące dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999 (Dz.U. L 248 z 18.9.2013, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2013/883/oj ).
- (13) Decyzja Rady 2002/187/WSiSW z dnia 28 lutego 2002 r. ustanawiająca Eurojust w celu zintensyfikowania walki z poważną przestępczością (Dz.U. L 63 z 6.3.2002, s. 1), zmieniona decyzją Rady 2003/659/WSiSW (Dz.U. L 245 z 29.9.2003, s. 44) i decyzją Rady 2009/426/WSiSW (Dz.U. L 138 z 4.6.2009, s. 14).
- (14) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1727 z dnia 14 listopada 2018 r. w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojust) oraz zastąpienia i uchylenia decyzji Rady 2002/187/WSiSW (Dz.U. L 295 z 21.11.2018, s. 138).
- (15) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/838 z dnia 30 maja 2022 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) 2018/1727 w odniesieniu do zabezpieczania, analizy i przechowywania w Eurojuście dowodów dotyczących ludobójstwa, zbrodni przeciwko ludzkości, zbrodni wojennych oraz powiązanych przestępstw (Dz.U. L 148 z 31.5.2022, s. 1).
- (16) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2131 z dnia 4 października 2023 r. w sprawie zmiany rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1727 oraz decyzji Rady 2005/671/WSiSW w odniesieniu do cyfrowej wymiany informacji w sprawach związanych z terroryzmem (Dz.U. L, 2023/2131, 11.10.2023).
- (17) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/2082 z dnia 8 października 2025 r. zmieniające rozporządzenie (UE) 2018/1727 w odniesieniu do przedłużenia terminu utworzenia zautomatyzowanego systemu zarządzania sprawami Eurojustu (Dz.U. L, 2025/2082, 15.10.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2025/2082/oj ).
- (18) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol), zastępujące i uchylające decyzje Rady 2009/371/WSiSW, 2009/934/WSiSW, 2009/935/WSiSW, 2009/936/WSiSW i 2009/968/WSiSW (Dz.U. L 135 z 24.5.2016, s. 53).
- (19) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/29/UE z dnia 25 października 2012 r. ustanawiająca normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar przestępstw oraz zastępująca decyzję ramową Rady 2001/220/WSiSW (Dz.U. L 315 z 14.11.2012, s. 57).
- (20) Rozporządzenie Rady (UE) 2017/1939 z dnia 12 października 2017 r. wdrażające wzmocnioną współpracę w zakresie ustanowienia Prokuratury Europejskiej („EPPO”) (Dz.U. L 283 z 31.10.2017, s. 1).
- (21) Decyzja Komisji 1999/352/WE, EWWiS, Euratom z dnia 28 kwietnia 1999 r. ustanawiająca Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) (notyfikowana jako dokument nr SEC(1999) 802) (Dz.U. L 136 z 31.5.1999, s. 20, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/1999/352/oj ).
- (22) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2014/41/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego w sprawach karnych (Dz.U. L 130 z 1.5.2014, s. 1).
- (23) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1805 z dnia 14 listopada 2018 r. w sprawie wzajemnego uznawania nakazów zabezpieczenia i nakazów konfiskaty (Dz.U. L 303 z 28.11.2018, s. 1).
- (24) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1543 z dnia 12 lipca 2023 r. w sprawie europejskich nakazów wydania i europejskich nakazów zabezpieczenia dowodów elektronicznych w postępowaniu karnym oraz w postępowaniu karnym wykonawczym w związku z wykonaniem kar pozbawienia wolności (Dz.U. L 191 z 28.7.2023, s. 1).
- (25) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1260 z dnia 24 kwietnia 2024 r. w sprawie odzyskiwania i konfiskaty mienia (Dz.U. L, 2024/1260, 2.5.2024).
- (26) Decyzja Rady 2002/494/WSiSW z dnia 13 czerwca 2002 r. ustanawiająca europejską sieć punktów kontaktowych dotyczących osób odpowiedzialnych za ludobójstwo, zbrodnie przeciw ludzkości oraz zbrodnie wojenne (Dz.U. L 167 z 26.6.2002, s. 1).
- (27) Decyzja Rady 2008/852/WSiSW z dnia 24 października 2008 r. w sprawie sieci punktów kontaktowych służącej zwalczaniu korupcji (Dz.U. L 301 z 12.11.2008, s. 38).
- (28) Decyzja Rady 2007/845/WSiSW z dnia 6 grudnia 2007 r. dotycząca współpracy pomiędzy biurami ds. odzyskiwania mienia w państwach członkowskich w dziedzinie wykrywania i identyfikacji korzyści pochodzących z przestępstwa lub innego mienia związanego z przestępstwem (Dz.U. L 332 z 18.12.2007, s. 103).
- (29) Decyzja Rady 2008/976/WSiSW z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie Europejskiej Sieci Sądowej (Dz.U. L 348 z 24.12.2008, s. 130, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2008/976/oj ).
- (30) Decyzja ramowa Rady 2009/948/WSiSW z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie zapobiegania konfliktom jurysdykcji w postępowaniu karnym i w sprawie rozstrzygania takich konfliktów (Dz.U. L 328 z 15.12.2009, s. 42).
- (31) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1543 z dnia 12 lipca 2023 r. w sprawie europejskich nakazów wydania i europejskich nakazów zabezpieczenia dowodów elektronicznych w postępowaniu karnym oraz w postępowaniu karnym wykonawczym w związku z wykonaniem kar pozbawienia wolności (Dz.U. L 191 z 28.7.2023, s. 1).
- (32) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2844 z dnia 13 grudnia 2023 r. w sprawie cyfryzacji współpracy sądowej i dostępu do wymiaru sprawiedliwości w sprawach cywilnych i handlowych o charakterze transgranicznym oraz współpracy wymiarów sprawiedliwości i dostępu do wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych o charakterze transgranicznym oraz zmieniające niektóre akty w tych dziedzinach (Dz.U. L, 2023/2844, 27.12.2023).
- (33) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/3011 z dnia 27 listopada 2024 r. w sprawie przekazywania postępowań w sprawach karnych (Dz.U. L, 2024/3011, 18.12.2024).
- (34) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania kar, w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylająca decyzję ramową Rady 2008/977/WSiSW (Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 89).
- (35) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1725 z dnia 23 października 2018 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii i swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia rozporządzenia (WE) nr 45/2001 i decyzji nr 1247/2002/WE (Dz.U. L 295 z 21.11.2018, s. 39).
- (36) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2024/2509 z dnia 23 września 2024 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii (Dz.U. L, 2024/2509, 26.9.2024).
- (37) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r. dotyczące dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999 (Dz.U. L 248 z 18.9.2013, s. 1), zmienione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2016/2030 (Dz.U. L 317 z 23.11.2016, s. 1) oraz rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2020/2223 (Dz.U. L 437 z 28.12.2020, s. 49).
- (38) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1371 z dnia 5 lipca 2017 r. w sprawie zwalczania za pośrednictwem prawa karnego nadużyć na szkodę interesów finansowych Unii (Dz.U. L 198 z 28.7.2017, s. 29, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2017/1371/oj ).
- (39) Rozporządzenie Rady (UE) 2017/1939 z dnia 12 października 2017 r. wdrażające wzmocnioną współpracę w zakresie ustanowienia Prokuratury Europejskiej („rozporządzenie w sprawie EPPO”) (Dz.U. L 283 z 31.10.2017, s. 1).
- (40) Rozporządzenie Rady (EWG, Euratom, EWWiS) nr 259/68 z dnia 29 lutego 1968 r. ustanawiające regulamin pracowniczy urzędników i warunki zatrudnienia innych pracowników Wspólnot Europejskich oraz ustanawiające specjalne środki stosowane tymczasowo wobec urzędników Komisji (Dz.U. L 56 z 4.3.1968, s. 1).
- (41) Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2019/715 z dnia 18 grudnia 2018 r. w sprawie ramowego rozporządzenia finansowego dotyczącego organów utworzonych na mocy TFUE oraz Traktatu Euratom, o których mowa w art. 70 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2018/1046 (Dz.U. L 122 z 10.5.2019, s. 1).
- (42) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r. dotyczące dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999 (Dz.U. L 248 z 18.9.2013, s. 1).
- (43) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1725 z dnia 23 października 2018 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii i swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia rozporządzenia (WE) nr 45/2001 i decyzji nr 1247/2002/WE (Dz.U. L 295 z 21.11.2018, s. 39).
- (44) Decyzja Rady 2008/976/WSiSW z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie Europejskiej Sieci Sądowej (Dz.U. L 348 z 24.12.2008, s. 130).
- (45) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1543 z dnia 12 lipca 2023 r. w sprawie europejskich nakazów wydania i europejskich nakazów zabezpieczenia dowodów elektronicznych w postępowaniu karnym oraz w postępowaniu karnym wykonawczym w związku z wykonaniem kar pozbawienia wolności (Dz.U. L 191 z 28.7.2023, s. 118).
- (46) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1260 z dnia 24 kwietnia 2024 r. w sprawie odzyskiwania i konfiskaty mienia (Dz.U. L, 2024/1260, 2.5.2024).
- (47) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/816 z dnia 17 kwietnia 2019 r. ustanawiające scentralizowany system służący do ustalania państw członkowskich posiadających informacje o wyrokach skazujących wydanych wobec obywateli państw trzecich i bezpaństwowców (ECRIS-TCN) na potrzeby uzupełnienia europejskiego systemu przekazywania informacji z rejestrów karnych oraz zmieniające rozporządzenie (UE) 2018/1726 (Dz.U. L 135 z 22.5.2019, s. 1).
- (48) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1153 z dnia 20 czerwca 2019 r. ustanawiająca zasady ułatwiające korzystanie z informacji finansowych i innych informacji w celu zapobiegania niektórym przestępstwom, ich wykrywania, prowadzenia dochodzeń w ich sprawie lub ich ścigania oraz uchylająca decyzję Rady 2000/642/WSiSW (Dz.U. L 186 z 11.7.2019, s. 12).
- (49) Decyzja ramowa Rady 2002/584/WSiSW z dnia 13 czerwca 2002 r. w sprawie europejskiego nakazu aresztowania i procedury wydawania osób między państwami członkowskimi (Dz.U. L 190 z 18.7.2002, s. 1) zmieniona decyzją ramową Rady 2009/299/WSiSW z dnia 26 lutego 2009 r. (Dz.U. L 81 z 27.3.2009, s. 24).
- (50) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/969 z dnia 10 maja 2023 r. ustanawiające platformę współpracy mającą na celu wspieranie funkcjonowania wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych oraz zmieniające rozporządzenie (UE) 2018/1726 i (UE) 2018/1727 (Dz.U. L 132 z 17.5.2023, s. 1).
- (51) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/541 z dnia 15 marca 2017 r. w sprawie zwalczania terroryzmu i zastępująca decyzję ramową Rady 2002/475/WSiSW oraz zmieniająca decyzję Rady 2005/671/WSiSW (Dz.U. L 88 z 31.3.2017, s. 6).
- (52) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2025/2447 z dnia 4 grudnia 2025 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1727 w odniesieniu do specyfikacji i środków technicznych i innych wymogów dotyczących utworzenia i użytkowania zdecentralizowanego systemu informatycznego na potrzeby bezpiecznego przetwarzania i przekazywania informacji (Dz.U. L, 2025/2447, 5.12.2025).
- (53) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol), zastępujące i uchylające decyzje Rady 2009/371/WSiSW, 2009/934/WSiSW, 2009/935/WSiSW, 2009/936/WSiSW i 2009/968/WSiSW (Dz.U. L 135 z 24.5.2016, s. 53).
- (54) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1896 z dnia 13 listopada 2019 r. w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej oraz uchylenia rozporządzeń (UE) nr 1052/2013 i (UE) 2016/1624 (Dz.U. L 295 z 14.11.2019, s. 1).
- (55) Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2019/715 z dnia 18 grudnia 2018 r. w sprawie ramowego rozporządzenia finansowego dotyczącego organów utworzonych na mocy TFUE oraz Traktatu Euratom, o których mowa w art. 70 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2018/1046 (Dz.U. L 122 z 10.5.2019, s. 1).
- (56) Protokół (nr 7) w sprawie przywilejów i immunitetów Unii Europejskiej (Dz.U. C 202 z 7.6.2016, s. 266).
- (57) Rozporządzenie Rady nr 1 z dnia 15 kwietnia 1958 r. w sprawie określenia systemu językowego Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (Dz.U. 17 z 6.10.1958, s. 385).
- (58) Rozporządzenie Rady (WE) nr 2965/94 z dnia 28 listopada 1994 r. ustanawiające Centrum Tłumaczeń dla organów Unii Europejskiej (Dz.U. L 314 z 7.12.1994, s. 1).
- (59) Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (Dz.U. L 145 z 31.5.2001, s. 43).
- (60) Decyzja Komisji (UE, Euratom) 2015/443 z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie bezpieczeństwa w Komisji (Dz.U. L 72 z 17.3.2015, s. 41).
- (61) Decyzja Komisji (UE, Euratom) 2015/444 z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie przepisów bezpieczeństwa dotyczących ochrony informacji niejawnych UE (Dz.U. L 72 z 17.3.2015, s. 53).
- (62) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiające przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję (Dz.U. L 55 z 28.2.2011, s. 13).
- (63) Decyzja Rady 2002/187/WSiSW z dnia 28 lutego 2002 r. ustanawiająca Eurojust w celu zintensyfikowania walki z poważną przestępczością (Dz.U. L 63 z 6.3.2002, s. 1), zmieniona decyzją Rady 2003/659/WSiSW (Dz.U. L 245 z 29.9.2003, s. 44) i decyzją Rady 2009/426/WSiSW (Dz.U. L 138 z 4.6.2009, s. 14).
- (64) Sprawy z własnej inicjatywy to sprawy otwierane przez Eurojust z własnej inicjatywy, na podstawie otrzymanych informacji, przeprowadzonych prac analitycznych i powiązań stwierdzonych między postępowaniami przygotowawczymi, w celu zwrócenia uwagi właściwych organów krajowych na sytuacje mogące mieć znaczenie dla wymiaru sprawiedliwości, a nie jedynie w odpowiedzi na wnioski państw członkowskich o wsparcie lub koordynację.
- (65) Trafienie w systemie trafieniowym (figuruje / nie figuruje) oznacza pozytywne dopasowanie wskazujące, że informacje będące w posiadaniu Eurojustu odpowiadają informacjom będącym w posiadaniu innego właściwego organu lub partnera z UE, bez automatycznego ujawniania danych, których te informacje dotyczą, i może zatem wskazywać na możliwe powiązanie między postępowaniami przygotowawczymi wymagające działań następczych ze strony organów wymiaru sprawiedliwości lub koordynacji. Działanie następcze w związku z trafieniem polega na późniejszym przekazaniu – w stosownych przypadkach i zgodnie z mającymi zastosowanie ramami prawnymi – odpowiednich informacji niezbędnych do oceny takiego powiązania i podjęcia w związku z nim działań.
- (66) O którym mowa w art. 58 ust. 2 lit. a) lub b) rozporządzenia finansowego.
- (67) Wsparcie techniczne lub administracyjne oraz wydatki na wsparcie realizacji programów lub działań UE (dawne linie „BA”), pośrednie badania naukowe, bezpośrednie badania naukowe.
- (68) Włączenie umów o przyznanie wkładu do wkładu z budżetu UE na rzecz Eurojustu jest kompensowane równoważnym zmniejszeniem puli środków finansowych na odpowiednie programy, z których umowy te były wcześniej finansowane, w związku z czym zwiększenie to nie ma wpływu na ogólne programowanie finansowe.
- (69) Dane liczbowe w tym wierszu są wymagane jako uzupełnienie planowanego programowania finansowego.
- (70) Wniosek dotyczący WRF na lata 2028–2034 przedstawiono w cenach z 2025 r.
- (71) Poziom zatrudnienia przed rozpoczęciem stosowania zmienionego rozporządzenia, na podstawie zatwierdzonych stanowisk na 2026 r. W planowanym programowaniu finansowym przewiduje się utrzymanie stabilnego poziomu zatrudnienia w Eurojuście.
KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 24.6.2026
COM(2026) 570 final
ZAŁĄCZNIKI
do wniosku dotyczącego
ROZPORZĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY
w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojust) oraz uchylenia rozporządzenia (UE) 2018/1727
{SEC(2026) 570 final} - {SWD(2026) 570 final} - {SWD(2026) 571 final} - {SWD(2026) 572 final} - {SWD(2026) 573 final}
ZAŁĄCZNIK I
Wykaz form poważnej przestępczości, w odniesieniu do których Eurojust jest właściwy do podejmowania działań zgodnie z art. 5 ust. 1 lit. a):
1)terroryzm;
2)przestępczość zorganizowana;
3)handel narkotykami;
4)działalność związana z praniem pieniędzy;
5)przestępstwa związane z substancjami jądrowymi i promieniotwórczymi;
6)przemyt migrantów;
7)handel ludźmi;
8)przestępstwa związane z pojazdami silnikowymi;
9)zabójstwo i spowodowanie ciężkiego uszczerbku na zdrowiu;
10)nielegalny handel organami i tkankami ludzkimi;
11)porwanie, bezprawne przetrzymywanie i branie zakładników;
12)rasizm i ksenofobia;
13)rozbój i kradzież rozbójnicza;
14)nielegalny handel dobrami kultury, w tym antykami i dziełami sztuki;
15)oszustwa i nadużycia finansowe;
16)przestępstwa przeciwko interesom finansowym Unii;
17)wykorzystywanie informacji poufnych i manipulacja na rynku finansowym;
18)ściąganie haraczy i wymuszanie;
19)podrabianie i piractwo produktów;
20)fałszowanie dokumentów urzędowych i handel nimi;
21)fałszowanie pieniędzy i środków płatniczych;
22)przestępczość komputerowa, w tym cyberataki;
23)korupcja;
24)nielegalny handel bronią, amunicją i materiałami wybuchowymi;
25)nielegalny handel zagrożonymi gatunkami zwierząt;
26)nielegalny handel zagrożonymi gatunkami i odmianami roślin;
27)przestępstwa przeciwko środowisku, w tym zanieczyszczenia pochodzące ze statków;
28)nielegalny handel substancjami hormonalnymi i innymi środkami pobudzającymi wzrost;
29)niegodziwe traktowanie w celach seksualnych i wykorzystywanie seksualne, w tym materiały przedstawiające niegodziwe traktowanie dzieci, oraz nagabywanie dzieci w celach seksualnych;
30)przemoc ze względu na płeć;
31)ludobójstwo, zbrodnie przeciwko ludzkości, zbrodnie wojenne oraz zbrodnie agresji;
32)naruszenie unijnych środków ograniczających.
ZAŁĄCZNIK II
KATEGORIE DANYCH OSOBOWYCH, O KTÓRYCH MOWA W ART. 46
1)Kategorie danych osobowych, o których mowa w art. 44 ust. 1:
a)nazwisko, nazwisko rodowe, imiona oraz wszelkie pseudonimy lub nazwiska przybrane;
b)data i miejsce urodzenia;
c)obywatelstwo;
d)płeć;
e)miejsce zamieszkania, zawód i miejsce pobytu danej osoby;
f)numer ubezpieczenia społecznego lub inne oficjalne numery wykorzystywane w państwach członkowskich do identyfikacji osób, prawa jazdy, dane z dokumentów tożsamości i dane paszportowe oraz numery identyfikacji celnej i podatkowej;
g)informacje dotyczące osób prawnych, o ile zawierają dane dotyczące zidentyfikowanych lub identyfikowalnych osób, które są objęte postępowaniem przygotowawczym lub wniesieniem i popieraniem oskarżenia;
h)dane rachunków bankowych lub rachunków w innych instytucjach finansowych;
i)opis i charakter zarzucanych przestępstw, daty, w których zostały popełnione, kategoria karna przestępstwa oraz przebieg postępowania przygotowawczego;
j)fakty wskazujące na międzynarodowy wymiar sprawy;
k)szczegóły dotyczące zarzucanej przynależności do organizacji przestępczej;
l)numery telefonów, adresy poczty elektronicznej, dane o połączeniach i lokalizacji oraz wszelkie dane potrzebne do zidentyfikowania abonenta lub użytkownika;
m)dane rejestracyjne pojazdów;
n)profile DNA ustalone na podstawie niekodującej części DNA, fotografie i odciski palców.
2)Kategorie danych osobowych, o których mowa w art. 44 ust. 2:
a)nazwisko, nazwisko rodowe, imiona oraz wszelkie pseudonimy lub nazwiska przybrane;
b)data i miejsce urodzenia;
c)obywatelstwo;
d)płeć;
e)miejsce zamieszkania, zawód i miejsce pobytu danej osoby;
f)opis i charakter przestępstw, z którymi dana osoba miała związek, daty, w których przestępstwa zostały popełnione, kategoria karna przestępstw i przebieg postępowania przygotowawczego;
g)numer ubezpieczenia społecznego lub inne oficjalne numery wykorzystywane w państwach członkowskich do identyfikacji osób, prawa jazdy, dane z dokumentów tożsamości i dane paszportowe oraz numery identyfikacji celnej i podatkowej;
h)dane rachunków bankowych lub rachunków w innych instytucjach finansowych;
i)numery telefonów, adresy poczty elektronicznej, dane o połączeniach i lokalizacji oraz wszelkie dane potrzebne do zidentyfikowania abonenta lub użytkownika;
j)dane rejestracyjne pojazdów.
ZAŁĄCZNIK III
Dane osobowe, o których mowa w art. 37 ust. 4, art. 41 ust. 1 i art. 44 ust. 5:
1)informacje umożliwiające identyfikację osoby podejrzanej, oskarżonej, skazanej lub uniewinnionej:
a)dotyczące osoby fizycznej:
(i)nazwisko;
(ii)imiona;
(iii)wszelkie pseudonimy;
(iv)data urodzenia;
(v)miejsce urodzenia (miejscowość i państwo);
(vi)obywatelstwo lub obywatelstwa;
(vii)dowód tożsamości (rodzaj i numer dokumentu);
(viii)płeć;
(ix)miejsce zamieszkania;
b)dotyczące osoby prawnej:
(i)nazwa przedsiębiorstwa;
(ii)forma prawna;
(iii)siedziba;
c)dotyczące osoby fizycznej i prawnej:
(i)numery telefonów;
(ii)adresy e-mail;
(iii)dane rachunków bankowych lub rachunków w innych instytucjach finansowych;
2)informacje na temat przestępstwa terrorystycznego:
(i)informacje na temat osób prawnych uczestniczących w przygotowaniu lub popełnieniu przestępstwa terrorystycznego;
(ii)kwalifikacja prawna przestępstwa zgodnie z prawem krajowym;
(iii)stosowna forma poważnej przestępczości według wykazu, o którym mowa w załączniku I;
(iv)przynależność do grupy terrorystycznej;
(v)rodzaj terroryzmu, np. dżihadystyczny, separatystyczny, lewicowy lub prawicowy;
(vi)krótkie streszczenie sprawy;
3)informacje na temat postępowania krajowego:
(i)status takiego postępowania;
(ii)właściwa prokuratura;
(iii)sygnatura;
(iv)data wszczęcia formalnego postępowania sądowego;
(v)powiązania z innymi odpowiednimi sprawami;
4)dodatkowe informacje umożliwiające identyfikację osoby podejrzanej:
(i)dane daktyloskopijne pobrane zgodnie z prawem krajowym w ramach postępowania karnego;
(ii)fotografie.